İçeriğe geç
Ana Sayfa Kanunlar İcra ve İflas Kanunu
Kanun · 2004 sayılı

İcra ve İflas Kanunu (İİK): Madde Metinleri ve Açıklamalar

2004 sayılı Kanunun 486 madde sayfasını avukat açıklamalarıyla inceleyin; seçilmiş maddelerle ilişkilendirilen Yargıtay ve bölge adliye mahkemesi kararlarına ulaşın.

Kanun No 2004 Resmi Gazete 19.06.1932 / 2128 Yürürlük 04.09.1932 486 madde

469 yürürlükte 16 mülga 1 iptal
Ahşap kapıda asma kilit ve sürgü

Hızlı Cevap

İcra ve İflas Kanunu (İİK), para ve teminat alacaklarının cebrî icra yoluyla tahsilini, mahkeme kararlarının yerine getirilmesini ve iflas ile konkordato süreçlerini düzenleyen 2004 sayılı temel kanundur. İlamsız ve ilamlı takip, ödeme emrine itiraz, şikâyet, haciz, satış, ihalenin feshi, istihkak, ihtiyati haciz ve kiralananın tahliyesi Kanunun başlıca konularıdır. Bu sayfadan ilgili hükme, avukat açıklamasına ve varsa maddeyle ilişkilendirilmiş kararlara ulaşabilirsiniz.

Öne Çıkan İİK Maddeleri

İtiraz, şikâyet, haciz, satış, ihale, kira takibi, ihtiyati haciz ve konkordato bakımından öne çıkan düzenlemelere doğrudan ulaşın.

İcra ve İflas Kanunu Nedir?

İcra ve İflas Kanunu (İİK), alacaklının hangi koşullarda icra organlarına başvurabileceğini, takibin nasıl ilerleyeceğini ve borçlu ile üçüncü kişilerin hangi hukuki yollardan yararlanabileceğini düzenleyen 2004 sayılı temel kanundur. Kanun yalnız para alacaklarının tahsilini değil; taşınır veya taşınmaz teslimine ve bir işin yapılmasına ya da yapılmamasına ilişkin ilamların yerine getirilmesini de kapsar. İcra teşkilatı, ilamlı ve ilamsız takip, ödeme emri ve itiraz, haciz, satış, sıra cetveli, istihkak, rehnin paraya çevrilmesi, ihtiyati haciz, tasarrufun iptali, iflas, konkordato ve kiralananın tahliyesi başlıca düzenleme alanlarıdır. Kanunun adındaki “2004” kabul yılı değil, kanun numarasıdır. Kanun 9 Haziran 1932’de kabul edilmiş, 19 Haziran 1932 tarihli ve 2128 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmış ve 4 Eylül 1932’de yürürlüğe girmiştir. Bu sitede 370 ana sıra, 93 harfli, 3 ek ve 20 geçici hüküm için toplam 486 ayrı madde sayfası bulunur. Her sayfada kanun hükmü ve varsa avukat açıklaması; seçilmiş sayfalarda ise ilgili Yargıtay ve bölge adliye mahkemesi kararları yer alır. Süreler genel kuralı gösterir; uygulanacak süre ve başvuru mercii takip türüne, tebliğ veya öğrenme tarihine ve somut olayın özelliklerine göre değişebilir.

Hazırlayan: Avukat Saim İncekaş; ilamlı ve ilamsız takip, ödeme emrine itiraz, haciz ve satış, ihtiyati haciz, tahliye, iflas ve konkordato süreçleri başta olmak üzere icra ve iflas hukukuna ilişkin konularda hukuki çalışmalar yürütmektedir. Hakkında ›

Bu sayfadaki içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımamaktadır. Spesifik bir hukuki sorununuz için lütfen iletişime geçin.

Madde madde

Tüm maddeler

486 madde, bap ve bölüm sırasıyla. Mülga ve değişik maddeler işaretlidir; her başlık o maddenin sayfasına gider.

BİRİNCİ BAP

Teşkilat ve muhtelif hükümler

Madde 1-23 · 27 madde
İKİNCİ BAP

İlamların İcrası

Madde 24-41 · 22 madde
ÜÇÜNCÜ BAP

İlamsız takip

Madde 42-73 · 35 madde
DÖRDÜNCÜ BAP

Haciz yoliyle takip

Madde 74-144 · 82 madde

BEŞİNCİ BAP

Madde 145-153 · 22 madde
ALTINCI BAP

İflas yoliyle takip

Madde 154-183 · 38 madde
YEDİNCİ BAP

İflasın hukuki neticeleri

Madde 184-207 · 24 madde
SEKİZİNCİ BAP

İflasın tasfiyesi

Madde 208-256 · 49 madde
DOKUZUNCU BAP

İhtiyati haciz

Madde 257-268 · 12 madde
ONUNCU BAP

Kiralar hakkında hususi hükümler ve kiralanan taşınmazların tahliyesi

Madde 269-276 · 12 madde
ONBİRİNCİ BAP

İptal davası

Madde 277-284 · 8 madde
ONİKİNCİ BAP

Konkordato ile Sermaye Şirketleri ve Kooperatiflerin Uzlaşma Yoluyla Yeniden Yapılandırılması

Madde 285-309 · 61 madde
ON ÜÇÜNCÜ BAP

Taksiratlı ve hileli iflas

Madde 310-311 · 2 madde
ON DÖRDÜNCÜ BAP

İtibarın yerine gelmesi

Madde 312-316 · 5 madde
ON BEŞİNCİ BAP

Fevkalade hallerde mühlet ve tatil

Madde 317-330 · 15 madde
ON ALTINCI BAP

I. Cezai hükümler

Madde 331-354 · 32 madde
ONYEDİNCİ BAP

Hususi hükümler

Madde 355-370 · 17 madde

Geçici Hükümler

23 madde
Sık sorulan

İcra ve İflas Kanunu hakkında sık sorulan sorular

İcra ve İflas Kanunu hangi konuları düzenler?
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK), özel hukuktan doğan hakların devlet gücüyle yerine getirilmesine ilişkin usulleri düzenler. İlamsız ve ilamlı icra, ödeme emri ve itiraz, şikâyet, haciz, satış, ihalenin feshi, istihkak, rehnin paraya çevrilmesi, ihtiyati haciz, tasarrufun iptali, iflas, konkordato ve kiralananın tahliyesi Kanunun başlıca konularıdır. Kanun, yalnız para alacaklarının tahsilini değil; taşınır veya taşınmaz teslimi ile bir işin yapılmasına ya da yapılmamasına ilişkin ilamların yerine getirilmesini de kapsar.
İcra takibi hangi yollarla yapılır?
İcra takibinde iki farklı ayrım birlikte değerlendirilir. Takibin dayanağına göre, mahkeme ilamına veya ilam niteliğindeki belgeye dayanan ilamlı takip ile bu nitelikte bir belge olmadan başlatılan ilamsız takip ayrılır. Takibin usulüne göre ise para ve teminat alacakları İİK m.42 çerçevesinde haciz, rehnin paraya çevrilmesi veya iflas yoluyla yürütülür. Kambiyo senetleri için m.167, kira alacağı ve tahliye için m.269 ve devamında özel takip usulleri vardır. Uygun yol; alacağın dayanağına ve konusuna, rehin bulunup bulunmadığına ve borçlunun iflasa tabi olup olmadığına göre belirlenir.
Ödeme emrine itiraz süresi kaç gündür ve nereye yapılır?
Genel haciz yolunda borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine sözlü veya yazılı olarak itiraz eder (İİK m.62). Senetteki imza reddedilecekse bunun açıkça belirtilmesi; kısmi itirazda ise itiraz edilen borç miktarının gösterilmesi gerekir. Takip yolu değiştiğinde süre ve merci de değişebilir. Örneğin kambiyo senetlerine mahsus takipte borca, imzaya veya yetkiye itiraz beş gün içinde icra mahkemesine yapılır (İİK m.168). Bu nedenle ödeme emrinde yazılı takip türü, süre ve başvuru mercii birlikte kontrol edilmelidir.
İtirazın iptali ile itirazın kaldırılması arasındaki fark nedir?
İtirazın iptali, itirazın alacaklıya tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemede açılan ve alacağın genel hükümlere göre ispatlandığı davadır (İİK m.67). İtirazın kesin kaldırılması ise yalnız Kanunda sayılan belgelerden birine dayanan alacak için altı ay içinde icra mahkemesinden istenir (İİK m.68). Adi senetteki imzanın açıkça reddedilmesi hâlinde geçici kaldırma usulü uygulanabilir (İİK m.68/a). Bu yollar; görevli merci, inceleme kapsamı, süre ve ispat yöntemi bakımından farklıdır. İcra inkâr veya kötüniyet tazminatı otomatik değildir; tarafın talebi ve kanuni şartların gerçekleşmesi gerekir.
Hangi mallar haczedilemez?
İİK m.82, borçlunun ve ailesinin temel yaşamını ve borçlunun ekonomik faaliyetini koruyan haczedilmezlik kurallarını düzenler. Devlet malları, özel kanunla korunan mallar, bedensel çalışmaya dayalı meslek için gerekli eşya, belirli kişisel ve ev eşyaları, iki aylık yiyecek ve yakacak, vücut veya sağlık zararları için ödenen tazminatlar, borçlunun hâline uygun evi ve öğrenci bursları örnekler arasındadır. Ancak koruma her bentte aynı kapsamda değildir. Bazı mallar, borcun doğrudan o malın bedelinden kaynaklanması hâlinde haczedilebilir; bazı malların değeri ihtiyacı aşarsa uygun bir kısmı borçluya bırakılmak üzere satış yapılabilir. Somut mal veya hakkın haczedilebilirliği, ilgili bent ve istisnasıyla birlikte değerlendirilir.
İstihkak iddiası nedir ve süreleri nelerdir?
İstihkak iddiası, haczedilen mal üzerinde borçlu dışında bir kişinin mülkiyet veya rehin hakkı bulunduğunun ileri sürülmesidir. Mal borçlunun zilyetliğindeyse üç süre önem taşır: haczi öğrenen borçlu veya üçüncü kişi kural olarak yedi gün içinde iddiada bulunur (İİK m.96); alacaklı ve borçluya iddiaya karşı üç gün içinde itiraz imkânı verilir; itiraz üzerine üçüncü kişi, icra mahkemesi kararının tefhim veya tebliğinden itibaren yedi gün içinde istihkak davası açar (İİK m.97). Mal üçüncü kişinin zilyetliğindeyse İİK m.99 kapsamındaki farklı usul uygulanır. Bu nedenle malın haciz anında kimin elinde bulunduğu belirleyicidir.
Hacizli mal için satış isteme süresi kaç yıldır?
Alacaklı veya borçlu, haczedilen malın satışını kural olarak hacizden itibaren bir yıl içinde istemelidir (İİK m.106). Bu sürede satış istenip artırmada satış gerçekleşmezse, ek bir yıllık süre yalnız satış isteyen alacaklı bakımından uygulanır; hiç satış istenmemiş olması ek süre doğurmaz. Satış talebiyle birlikte kıymet takdiri ve satış giderlerinin peşin yatırılması gerekir. Yatırılan gider sonradan yetersiz kalırsa eksikliğin tamamlanması için on beş gün verilir. Süresinde geçerli bir satış talebi bulunmaz veya geri alınan talep süresinde yenilenmezse ilgili mal üzerindeki haciz İİK m.110 uyarınca kalkar.
İhalenin feshi süresi kaç gündür ve kimler başvurabilir?
İİK m.134 uyarınca satış isteyen alacaklı, borçlu, malın resmî sicilinde kayıtlı ilgililer, sınırlı ayni hak sahipleri ve pey sürerek ihaleye katılanlar ihalenin feshini isteyebilir. Başvuru kural olarak ihale tarihinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyet yoluyla yapılır. İlanın tebliğ edilmemesi, malın esaslı niteliğindeki hata veya ihaledeki fesadın sonradan öğrenilmesi hâlinde süre öğrenme tarihinden başlayabilir; ancak kanundaki bir yıllık üst sınır saklıdır. Başvuru hakkı ile harç ve teminat yükümlülüğü aynı değildir. Harç veya teminat eksikse mahkeme iki haftalık kesin süre verir; eksiklik tamamlanmazsa talep dosya üzerinden kesin olarak reddedilir. Fesih isteyen ayrıca usulsüzlük nedeniyle menfaatinin zarar gördüğünü göstermelidir.
İcra dairesi işlemine karşı şikâyet süresi nedir?
İİK m.16 uyarınca icra ve iflas dairelerinin kanuna aykırı veya somut olaya uygun düşmeyen işlemleri icra mahkemesine şikâyet edilebilir. Şikâyet süresi kural olarak işlemin öğrenildiği tarihten itibaren yedi gündür. Bir hakkın yerine getirilmemesi veya işin sebepsiz sürüncemede bırakılması hâlinde ise şikâyet süreye bağlı değildir. Şikâyet, klasik anlamda bir alacak davası değil; icra organlarının işlem ve ihmallerinin denetlenmesini sağlayan İİK’ye özgü bir başvuru yoludur.
İflas ile konkordato arasındaki fark nedir?
İflasta borçlunun haczedilebilir malvarlığı tasfiye edilir ve elde edilen değer alacaklılara kanundaki sıraya göre paylaştırılır. Konkordato ise borçların vade veya indirim yoluyla yeniden düzenlenmesini ve mümkünse borçlunun mali yapısının korunmasını amaçlar. Borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi bulunan borçlu ile iflas talep edebilecek alacaklı, İİK m.285 kapsamındaki şartlarla konkordato sürecini başlatabilir; görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Bununla birlikte konkordato her zaman tasfiyesiz değildir. İİK m.309/a malvarlığının terki suretiyle konkordatoyu ayrıca düzenler. Dolayısıyla iki kurum arasındaki fark, yalnız “tasfiye var veya yok” biçiminde açıklanamaz.
Kiracının icra yoluyla tahliyesi nasıl istenir?
Kira bedelinin ödenmemesi hâlinde İİK m.269 uyarınca ödeme ve tahliye istemli takip başlatılabilir. Kiracı kural olarak yedi gün içinde icra dairesine itiraz eder; itiraz takibi durdurur. Alacaklı, itirazın kendisine tebliğinden itibaren altı ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istemezse aynı kira alacağı için yeniden ilamsız takip yapamaz. Belirli süreli bazı kira ilişkilerinde sürenin bitmesinden sonraki bir ay içinde İİK m.272 yoluna başvurulabilir. Ancak konut ve çatılı işyeri kiralarında yalnız sözleşme süresinin dolması çoğu durumda tahliye için yeterli değildir; TBK m.347 ile TBK m.350 ve devamındaki sona erme sebepleri de değerlendirilmelidir.
İcra ve İflas Kanunu kaç maddeden oluşur?
Kanunun ana madde numaralandırması 1’den 370’e uzanır. Bu sitede 370 ana sıra, 93 harfli, 3 ek ve 20 geçici hüküm için toplam 486 ayrı madde sayfası yayımlanır. Harfli hükümler, kanuna sonradan eklenen ara maddelerdir; örneğin 68/A, 97/A ve 269/A kendi sayfalarında gösterilir. Bu nedenle “486”, kanunun son ana madde numarası değil, sitedeki toplam madde sayfasıdır.
İletişim

Hukuki sürecinizi geciktirmeyin.

Dosyanızı bugün birlikte değerlendirelim; size en doğru yol haritasını net şekilde aktaralım.

Telefon
0534 910 97 43
Konum
Adana / Seyhan