İçeriğe geç
0534 910 97 43 WhatsApp Adana / Seyhan [email protected]
Online Ödeme TREN Giriş Yap
Hemen Avukata Danışın

İİK Madde 281 İptal davalarında yargılama usulü

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 31.10.2026

Özet 3 fıkra · ~1 dk okuma

İİK m.281, iptal davalarının basit yargılama usulüyle görülüp hükme bağlanacağını ve bu davalara mütaallik ihtilafların hal ve şartları gözönünde tutularak serbestçe takdir ve halledileceğini düzenler. Hakim, iptale tabi tasarrufların konusu olan mallar hakkında alacaklının talebiyle ihtiyati haciz kararı verebilir; dava elden çıkarılmış mallar yerine kaim olan kıymete taalluk ediyorsa teminat göstermeksizin karar verilemez.

Yürürlükte Değişiklik var Son değişiklik: · 538 s.K. m.116
İçindekiler

Sayfa içeriğiİİK Madde 281 - İptal davalarında yargılama usulü

Resmi Metin

İptal davalarında yargılama usulü

Madde 281- (1) Mahkeme, iptal davalarını basit yargılama usulü ile görüp hükme bağlar ve bu davalara mütaallik ihtilafları hal ve şartları gözönünde tutarak serbestçe takdir ve halleder.

(2) Hakim, iptale tabi tasarrufların konusu olan mallar hakkında alacaklının talebi üzerine ihtiyati haciz kararı verebilir. Teminatın lüzum ve miktarı mahkemece takdir ve tayin olunur. Şu kadar ki, davanın elden çıkarılmış mallar yerine kaim olan kıymete taalluku halinde, teminat göstermeksizin ihtiyati haciz kararı verilemez.

(3) Davalılardan herhangi biri davacının alacağını ödediği takdirde, dava reddolunur. Bu halde hakim, duruma göre herbirini masrafla ilzam veya bu masrafı aralarında takdir ettiği surette taksim eder.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Değişiklik Bilgisi

Bu maddede mevcut doğrulanmış değişiklik aşağıda gösterilmektedir. Madde yürürlüktedir; güncel ve yürürlükteki tam metin yukarıdadır. Önceki sürüm yürürlükte olmadığından bu sayfada ayrıca verilmemiştir.

  1. Değişiklik madde tamamı 538 s.K. m.116

Eski metnin tam karşılaştırması için mevzuat.gov.tr ve Resmî Gazete arşivini inceleyebilirsiniz.

Avukat Yorumu

Davalılardan herhangi biri davacının alacağını öderse dava reddolunur; ödemeyi borçlunun değil üçüncü şahsın yapması sonucu değiştirmez, çünkü varılmak istenen nokta alacağın tahsilidir. Bu ret, yargılama giderinin kendiliğinden davacıda kalması anlamına gelmez: hâkim duruma göre davalılardan her birini masrafla ilzam edebileceği gibi, masrafı takdir ettiği surette aralarında da taksim edebilir. Yargılama sürerken yapılan ödeme, hem davanın kaderini hem de giderin kimde kalacağını aynı anda belirler.

İlgili Yargıtay Kararları - İİK m.281 uygulaması

Seçilmiş Yargıtay içtihatları. Özetler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır.

Yargıtay · HGK E. 2020/728 K. 2022/237 Bozma

Bu kararda madde yalnızca anılmıştır. Karar, nafaka davasında uygulanacak yargılama usulünün ve dosya üzerinden karar verilmesinin tartışılmasına ilişkindir; İİK m.281, basit yargılama usulüne tabi dava ve işlere verilen örnekler arasında tasarrufun iptali davaları bakımından geçmiştir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Basit yargılama usulüne tabi iştirak nafakasının artırılması davasında, HMK m.320 uyarınca taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilip verilemeyeceği. Değerlendirme: Basit usulde de kural duruşma yapılmasıdır; "mümkün olan haller" istisnaidir, çocuğun ve tarafların ekonomik-sosyal durumu ve bildirilen tanıklar dinlenmeden, hukuki dinlenilme hakkı sağlanmadan esasa karar verilemez. Sonuç: Direnme kararı, Özel Daire bozma kararına uyulması gerekçesiyle BOZULMUŞTUR.

Kararı incele →

Yargıtay · HGK E. 2020/220 K. 2020/726 Direnme Bozuldu

İİK m.281 uyarınca kanun, iptale tabi bazı tasarruflar için genel bir tanımlama yaparak hangi tasarrufların iptale tabi olduğu hususunun tayinini hâkimin takdirine bırakmıştır.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Mirasçılar arasında yazılı şekilde yapılan rızai taksim (paylaşma) sözleşmesinin TMK m.676 uyarınca geçerli olup olmadığı ve geçerlilik için paylar arasında mutlak eşitlik aranıp aranmayacağı; eşitsizlik iddiasına dayalı tasarrufun iptali talebinin yerinde olup olmadığı. Değerlendirme: TMK m.676 paylaşma sözleşmesini yalnızca yazılı şekle bağlamış, taksimde mutlak eşitlik aranmamıştır; somut olayda fark bedeli ödenmiş, mal kaçırma kastı kanıtlanamamıştır. Sonuç: Direnme kararı, Özel Daire bozma gerekçeleriyle oy çokluğuyla bozulmuş, davanın reddi gerektiği belirtilmiştir.

Kararı incele →

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları - İİK m.281 uygulaması

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları. Özetler ilgili kararlardan derlenmiştir.

Adana BAM · İstinaf · 9. Hukuk Dairesi E. 2026/299 K. 2026/569 İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi

Bu kararda madde yalnızca anılmıştır. Karar, işletmeyi devraldığı ileri sürülen davalının mallarına ihtiyati haciz konulması istemini reddeden ara kararın istinaf incelemesine ilişkindir; İİK m.281, davacının ihtiyati haciz talebini bu maddenin ikinci fıkrasına dayandırdığı dava dilekçesinde ve istinaf sebeplerinde anılmıştır.

Detaylı özeti gör

Banka, borcunu ödemeyen dava dışı borçlunun işletmesini devraldığını ileri sürdüğü davalıdan TBK 202 uyarınca alacağın tahsilini istemiş ve davalının malvarlığı üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir; davalı devir işleminin gerçekleşmediğini, işletmeyi kiracısından geri aldığını savunmuştur. Asliye ticaret mahkemesi, bu aşamada muaccel bir alacağın ve yaklaşık ispatın bulunmadığı, TBK 202 şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle ihtiyati haciz istemini reddetmiştir. Daire, ara karara karşı yapılan istinaf incelemesinde aynı değerlendirmeyi benimseyerek ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığını belirtmiş ve başvuruyu esastan reddetmiştir.

Kararı incele →

Adana BAM · İstinaf · 3. Hukuk Dairesi E. 2024/2406 K. 2024/2804 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Bu kararda madde yalnızca anılmıştır. Karar, maddi tazminat istemli davada ihtiyati haciz talebini reddeden ara kararın istinaf incelemesine ilişkindir; İİK m.281, daire gerekçesinde ihtiyati haczin bu maddenin ikinci fıkrası kapsamında teminat karşılığında verilmesi gerektiği belirtilirken anılmıştır.

Detaylı özeti gör

Trafik kazasında ölen kişinin yakınları destekten yoksun kalma nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası açmış, yargılama sırasında geçici ödeme ve ihtiyati haciz talep etmiştir. İlk derece mahkemesi her iki talebi ara kararla reddetmiştir. Daire, geçici ödemeye ilişkin ara kararların ihtiyati tedbir niteliğinde olup istinafa tabi bulunduğu yönünde görüş değişikliğine giderek inceleme yapmış; davacıların ekonomik durumu ile sürücünün kusuru karşısında geçici ödeme koşullarının, haksız fiile dayalı manevi tazminat davalarında da ihtiyati haciz koşullarının gerçekleştiğini belirlemiştir. İstinaf başvurusu kabul edilerek ara karar kaldırılmış, teminatsız ihtiyati haciz ile davacılar lehine toplam 120.000,00 TL geçici ödemeye hükmedilmiştir.

Kararı incele →

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Tam karar metni esas alınmalıdır.