İİK Madde 257 - İhtiyati haciz şartları

Talep, soğutucu ünite alışverişinden doğan alacak için adi ortaklığı oluşturan iki şirket aleyhine ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi talebi reddetmiştir. Daire, adi ortaklığın tüzel kişiliği ve taraf ehliyeti bulunmadığından ortaklık hakkında ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini, talebin ortaklığı oluşturan şirketlere yöneltilmesi gerektiğini; sunulan çek, dekont ve mutabakat belgesiyle yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiğini belirterek istinaf başvurusunu kabul etmiş, ilk derece kararını kaldırıp ihtiyati haciz talebinin kabulüne ve teminat karşılığında haciz konulmasına karar vermiştir.

Eser sözleşmesine dayalı bakiye iş bedeli alacağı için ihtiyati haciz istenmiştir. İlk derece mahkemesi, faturaların tek taraflı düzenlenebileceğini ve alacağın varlığı ile miktarının yargılamayı gerektirdiğini belirterek yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği gerekçesiyle talebi reddetmiştir. Daire, işin eksiksiz teslim edildiğine ilişkin dosyada belge bulunmadığını, sunulan yazışmaların teslimle ilgili olmadığını, bu nedenle TBK 479/1 uyarınca bedel alacağının muaccel hâle gelmediğini ve ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmediğini belirterek istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Uyuşmazlık, adi ortaklıktan kaynaklanan katılma payı ve kar payı alacağı için başlatılan takibe itirazın iptali davasında, davacı ortağın diğer ortak adına kayıtlı araç üzerine ihtiyati haciz konulması talebine ilişkindir. İlk derece mahkemesi ihtiyati haciz talebini reddetmiştir. Daire, adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığını, ortaklık geliri taksim edilmeden bu gelir üzerinde bütün ortakların iştirak halinde mülkiyeti olduğunu, kazancın taksim edilmediği veya tasfiyede ortağa isabet edecek payın belirlenmediği aşamada ortaklık mal ve alacakları üzerine haciz uygulanamayacağını belirtmiş; davanın bulunduğu aşamada iddia edilen ortaklığın varlığı ile davacı ortağa isabet edecek payın belirlenmemiş olması nedeniyle ret kararını usul ve yasaya uygun bularak istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Uyuşmazlık, genel kredi sözleşmesini kefil sıfatıyla imzalayan kişi hakkında verilen ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine ilişkindir. İlk derece mahkemesi ek kararla itirazları reddetmiştir. Daire, kredi sözleşmesi, kefalet sözleşmesi ve hesap kat ihtarını birlikte değerlendirerek yaklaşık ispat şartının gerçekleştiğini; kefaletten dönme koşullarının bulunmadığını, şirket ortaklığından ayrılmanın kefaleti sona erdirmediğini, kredi hesabının kat edilmesiyle alacağın muaccel hale geldiğini ve asıl borçlu şirket hakkındaki konkordato kararının kefil yönünden ihtiyati hacze engel oluşturmadığını belirterek istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedeli için başlatılan ilamsız takibe itirazın iptali davasında, yüklenicinin ihtiyati haciz talebi ilk derece mahkemesince alacağın varlığı yaklaşık düzeyde ispatlanamadığı gerekçesiyle reddedilmiştir. Daire, işin teslim edildiğinin her iki tarafın kabulünde olduğunu, TBK 479/1 uyarınca bedelin teslimle muaccel hale geldiğini, alacağın rehinle temin edilmediğini ve yaklaşık ispat için yeterli delil sunulduğunu belirterek istinaf talebini kabul etmiş, kararı kaldırıp düzeltilmek suretiyle yeniden hüküm kurarak teminat karşılığında ihtiyati hacze karar vermiştir. Karar oy çokluğuyla verilmiş, karşı oyda yaklaşık ispat koşullarının oluşmadığı belirtilmiştir.

Uyuşmazlık, alt yüklenicilik ön sözleşmesinden dönülmesi nedeniyle fazla ödenen tutarların sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesi ve ödenmeyen fatura alacaklarının tahsili istemli belirsiz alacak davasında, davacının ihtiyati haciz ve ihtiyati haciz mahiyetindeki ihtiyati tedbir taleplerinin tensip ara kararıyla reddedilmesine ilişkindir. Bölge adliye mahkemesi, alacağın varlığının ve miktarının yargılamayı gerektirdiğini, bu nedenle muaccel sayılamayacağını, İİK 257/2'de sayılan hallere ilişkin haklı ve makul bir delil sunulmadığını, İİK 258 anlamında yaklaşık ispat koşulunun bu aşamada oluşmadığını, ayrıca para alacağına ilişkin davada HMK 389/1 uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesine yasal olanak bulunmadığını belirterek ilk derece kararını usul ve yasaya uygun görmüş ve istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Uyuşmazlık, genel kredi sözleşmesinden doğan alacak için asıl borçlu şirket ve müteselsil kefiller aleyhine istenen ihtiyati hacze ilişkindir. İlk derece mahkemesi, hesap kat ihtarındaki asıl alacaktan kat sonrası tahsilatı düşerek belirlediği tutar üzerinden talebi kısmen kabul etmiş, fazlaya ilişkin istemi yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle reddetmiştir. Daire, hesap kat ihtarnamesinin borçlu şirkete ve kefile tebliğ edildiğini ve ihtarnamedeki sürenin dolmasıyla borçluların temerrüde düştüğünü belirlemiş; kat ihtarındaki tutardan kat sonrası ödeme mahsup edilerek 44.281.646,11 TL üzerinden ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiği sonucuna varmış, istinaf başvurusunu kabul ederek kararı kaldırmış ve yeniden hüküm kurmuştur.

Uyuşmazlık, genel kredi ve teminat sözleşmelerine dayalı olarak müteselsil kefil hakkında istenen ihtiyati haciz talebinin kısmen reddi kararının kaldırılması istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi, hesap kat ihtarnamesine konu alacağın bir bölümü için ihtiyati hacze karar vermiş, asıl alacağı aşan faiz ve vergi türünden kalemler yönünden talebi reddetmiştir. Daire, asıl borçluya gönderilen kat ihtarnamesinin sonuçsuz kalması halinde müteselsil kefil hakkında da ihtiyati haciz istenebileceğini belirtmiş; reddedilen kalemlerin muacceliyeti ve hesaplanmasının yargılamayı gerektirdiğini gözeterek alacaklının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Trafik kazasında ölen kişinin yakınları destekten yoksun kalma nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası açmış, yargılama sırasında geçici ödeme ve ihtiyati haciz talep etmiştir. İlk derece mahkemesi her iki talebi ara kararla reddetmiştir. Daire, geçici ödemeye ilişkin ara kararların ihtiyati tedbir niteliğinde olup istinafa tabi bulunduğu yönünde görüş değişikliğine giderek inceleme yapmış; davacıların ekonomik durumu ile sürücünün kusuru karşısında geçici ödeme koşullarının, haksız fiile dayalı manevi tazminat davalarında da ihtiyati haciz koşullarının gerçekleştiğini belirlemiştir. İstinaf başvurusu kabul edilerek ara karar kaldırılmış, teminatsız ihtiyati haciz ile davacılar lehine toplam 120.000,00 TL geçici ödemeye hükmedilmiştir.

Bonoya dayanılarak verilen ihtiyati haciz kararına karşı borçlular, senette tanzim yeri bulunmadığı için kambiyo vasfı olmadığını ve senedi ciro ile devralanın alacaklı sıfatı taşımadığını ileri sürerek itiraz etmiştir. İlk derece mahkemesi, kambiyo vasfı olmayan senede dayalı olarak da ihtiyati haciz istenebileceğini ve yaklaşık ispat şartlarının bulunduğunu belirterek itirazı reddetmiştir. Daire, kambiyo vasfı taşımayan senetteki hakkın yalnız alacağın temliki ile devredilebileceğini, yazılı ve usulüne uygun temlik olmadan senedi ciro ile alanın yetkili hamil ve takip hakkı sahibi olamayacağını belirterek istinaf başvurusunu kabul etmiş, ek kararı kaldırıp itiraz eden borçlular yönünden ihtiyati haciz talebini reddetmiştir.

Uyuşmazlık, genel kredi sözleşmesinden doğan borcun tahsili amacıyla başlatılan takip kapsamında verilen ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine ilişkin ara kararın kaldırılması istemine yöneliktir. İlk derece mahkemesi ihtiyati hacze itirazı reddetmiştir. Daire, ihtiyati haciz için alacağın varlığı hakkında kanaat edinilmesinin yeterli olduğunu, hesabın kat edilmesiyle alacağın muaccel hale geldiğini ve ipoteklerin kefilin değil asıl borçlunun borcunu teminat altına aldığını belirterek itiraz eden kefilin istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Genel kredi sözleşmesinden doğan alacağı için asıl borçlu şirket ve müteselsil kefiller aleyhine ihtiyati haciz kararı alan banka ile borçlular, itiraz üzerine verilen ek karara karşı istinafa başvurmuştur. İlk derece mahkemesi ihtiyati haczi asıl borçlu şirket yönünden kaldırmış, kefillerin itirazını reddetmiştir. Daire, asıl borçlu yönünden kaldırma gerekçesini hatalı bulmakla birlikte, varlıkların ticari ve iktisadi bütünlük halinde satışına karar verilmiş olması nedeniyle sonucu doğru kabul etmiş; kefiller yönünden ise kredi hesabının kat edilip ihtarnamelerin tebliğ edildiğini, kefalet borcunun ipotekle güvence altına alınmadığını belirterek müracaat şartının gerçekleştiğini kabul etmiş ve her iki başvuruyu esastan reddetmiştir.

Uyuşmazlık, alacaklının başlattığı takip nedeniyle, mirasın reddinin iptali davasında borçlu mirasçıların araç ve taşınmazları üzerindeki tasarruf yetkisinin kısıtlanması (ihtiyati haciz/tedbir) istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi, mal kaçırma şüphesi ispatlanamadığından ihtiyati haciz talebini reddetmiştir. Adana BAM, TMK m.617 kapsamındaki mirasın reddinin iptali davasında, TMK m.1010 anlamında tasarruf yetkisinin kısıtlanması istemini yasal şartlar çerçevesinde inceleme konusu yapmıştır.

Uyuşmazlık, iş kazası nedeniyle açılan maddi ve manevi tazminat davasında davacının, davalı şirkete ait araçlar ile bu şirketin belediye nezdindeki hakedişleri üzerine ihtiyati haciz niteliğinde ihtiyati tedbir konulması isteminin ilk derece mahkemesince reddine dair ek karardan kaynaklanmaktadır. Daire, talebin amacının para alacağını güvence altına almak olduğunu, bu nedenle ihtiyati tedbir değil ihtiyati haciz hükümlerinin uygulanması gerektiğini, haksız fiilde tazmin borcunun olay tarihinde muaccel olduğunu belirtmiş; orantılılık gözetildiğinde istemin kısmen kabulü gerekirken tümden reddini usule aykırı bulmuştur. Davacının istinaf başvurusu kabul edilip ek karar kaldırılmış, yeniden kurulan hükümde araçlar üzerine teminatsız ihtiyati haciz konulmuş, hakedişlere ilişkin istem reddedilmiştir.

Uyuşmazlık, konut kredisi borçlusunun ölümü üzerine banka tarafından mirasçılar ve kefil hakkında istenen ihtiyati haciz kararına kefilin itirazının reddedilmesine ilişkindir. İlk derece mahkemesi, kefilin müteselsil kefil olduğu ve kendi borcu için verilmiş rehin bulunmadığı gerekçesiyle itirazı reddetmiştir. Kefil istinafında, tüketici işlemi olduğundan kefaletin adi kefalet sayılacağını ileri sürmüştür. Daire, takibin tüketici kredisine dayandığını; asıl borçlu aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yürütülen takipte satış bedelinin borcu karşılayıp karşılamayacağının ve hayat sigortasından tahsil bulunup bulunmadığının belirsiz olduğunu saptayarak ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığını kabul etmiş; istinaf başvurusunu kabul edip itirazın reddine dair ek kararı ve ihtiyati haciz kararını kaldırmıştır.

Trafik kazasından doğan tazminat davasını takip ederken azledilen avukatın, müvekkilinden olan ücret alacağı için açtığı davada, borçlunun üçüncü kişi sigorta şirketinden olan tazminat alacağı üzerine ihtiyati haciz ya da ihtiyati tedbir konulması talep edilmiştir. İlk derece mahkemesi alacağın ihtilaflı olduğunu ve yaklaşık ispat koşullarının bulunmadığını belirterek talebi reddetmiştir. Daire, azlin haklı olup olmadığı ile istenebilecek vekalet ücretinin ancak yargılamayla belirlenebileceğini, sunulan belgelerin alacağın varlığı bakımından yaklaşık ispat ölçüsünü karşılamadığını ve borçlunun mal kaçırmaya hazırlandığına dair delil bulunmadığını belirterek istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.