TMK Madde 879 Rehinli taşınmazda sigorta tazminatı üzerinde hak

Özet 2 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 879, muaccel olan sigorta tazminatının malike ancak bütün rehinli alacaklıların rızasıyla ödenebilmesini ve sigorta tazminatı taşınmazın eski hale getirilmesi için harcanacaksa malik tarafından yeterli bir teminat gösterilmesi koşuluyla kendisine ödenmesini iki fıkra üzerinden düzenler.

Resmi Metin

Sigorta tazminatı üzerinde hak

Madde 879- (1) Muaccel olan sigorta tazminatı, malike ancak bütün rehinli alacaklıların rızasıyla ödenebilir.

(2) Sigorta tazminatı taşınmazın eski hâle getirilmesi için harcanacaksa, malik tarafından yeterli bir güvence gösterilmesi koşuluyla kendisine ödenir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, muaccel olan sigorta tazminatının malike ancak bütün rehinli alacaklıların rızasıyla ödenebilmesini ve sigorta tazminatı taşınmazın eski hale getirilmesi için harcanacaksa malik tarafından yeterli bir teminat gösterilmesi koşuluyla kendisine ödenmesini iki fıkra üzerinden düzenler. Birinci fıkra rıza şartını hükme bağlar; sigorta tazminatı taşınmazın yerine geçen değer olarak kabul edildiğinden tüm rehinli alacaklıların rızası alınmadan malike ödenemez. Birden fazla rehinli alacaklı varsa hepsinin rızası gerekir. İkinci fıkra eski hale getirme amacı varsa rıza yerine teminat gösterilmesi seçeneğini öngörür; teminat alacaklıların hak kaybını önler, eski hale getirme harcaması ile rehnin yenilendiği varsayılır. Avukatlık pratiğinde sigorta tazminatı malike ödenmek istendiğinde alacaklı vekili rıza vermenin sonuçlarını ve teminat şartını taraflara açıklamalıdır.

Gerekçe

Eski Kanunun 794 üncü maddesini karşılamaktadır.

Maddeyle muaccel hale gelen sigorta alacağının taşınmaz malikine ödenmesi rehinli alacaklıların rızasına bağlı tutularak, sigorta tazminatı taşınmazın yerine geçen kaim bir değer olarak kabul olunmuş ve bu tazminatın ancak malik tarafından yeterli güvence gösterilmesi halinde ve taşınmazın eski hale getirilmesi amacıyla malike ödenebileceği kabul olunmuştur. Rehinli alacaklı birden fazla ise bunların hepsinin rızası gerekir. Kaynak Kanunda 822 inci maddesinin üçüncü fıkrasındaki “yangın sigortası” ile ilgili hüküm, İsviçre’deki Kantonal Hukuka ilişkin olduğundan madde metnine alınmamıştır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş HGK içtihatları

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2020/258 K. 2022/699 Direnme Bozuldu
Mülkiyet Usul

Muaccel sigorta tazminatının sigortalıya ödenmesi, rehin hakkı sahibi tüm alacaklıların kayıtsız ve şartsız rızasına bağlı emredici bir dava ön şartı olup, bu rıza belgelerle açıkça anlaşılıyorsa salt kimlik tespiti eksikliğiyle geçersiz sayılamaz.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Muaccel sigorta tazminatının sigortalı malike ödenebilmesi için rehin hakkı sahibi (dain-i mürtehin) alacaklının kayıtsız ve şartsız muvafakatinin bulunup bulunmadığı ve somut olayda bu rızanın geçerliliği. Değerlendirme: Bu muvafakat emredici nitelikte dava ön şartıdır; talimat yoluyla gönderilen imza sirküleri ve sicil kaydı eklenen yazıdan rehin hakkı sahibinin davaya koşulsuz ve şartsız rıza gösterdiği anlaşıldığından, kimlik tespiti yokluğu gerekçesiyle onayın usulsüz sayılması yerinde değildir. Sonuç: Direnme kararının değişik gerekçeyle BOZULMASINA.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2018/27 K. 2020/589 Onama
Mülkiyet Usul

TMK m.879 gereği üzerinde rehin bulunan malın muaccel sigorta tazminatı sigortalıya ancak rehinli alacaklının açık, kayıtsız ve şartsız rızasıyla ödenebilir; salt davaya muvafakat veya şarta bağlı onay bu rıza sayılmaz.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Üzerinde dain-mürtehin/rehin hakkı bulunan malda sigorta tazminatının, rehinli alacaklının kayıtsız-şartsız açık muvafakati olmadan sigortalıya ödenip ödenemeyeceği. Değerlendirme: TMK m.879 uyarınca muaccel sigorta tazminatı sigortalıya ancak tüm rehinli alacaklıların rızasıyla ödenebilir; bu rıza şarta bağlanamaz ve tazminatın sigortalıya ödenmesine açıkça yönelmelidir. Rehin alacaklısı banka yalnızca davaya muvafakat verip borç bakiyesinin kendisine ödenmesini istediğinden açık ve kayıtsız-şartsız rıza yoktur. Sonuç: Direnme kararı uygun bulunarak onanmış, esasa yönelik sair temyiz itirazlarının incelenmesi için dosya Özel Daireye gönderilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2012/394 K. 2012/643 Direnme Bozuldu
Mülkiyet Usul

Rehinli mal üzerindeki sigorta tazminatı öncelikle rehin hakkı sahibine verilir veya onun açık muvafakati alınır; bu husus dava açma yetkisini etkilediğinden husumet yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Rehinli (dain-mürtehin) araca ait kasko sigorta tazminatının öncelikle rehin hakkı sahibine verilmesi ya da açık muvafakatinin alınması gerekliliğinin husumet ve aktif dava ehliyetine etkisidir. Değerlendirme: TMK m.879 gereği tazminat önce rehin alacaklısına verilmeli veya muvafakati alınmalıdır; ancak davacının kredi borcunu bankaya ödediği temyiz aşamasında anlaşılmış, husumet ise her aşamada re'sen gözetilen bir husus olduğundan bu yeni durum değerlendirilmelidir. Sonuç: Direnme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları

Adana BAM · İstinaf · 9. Hukuk Dairesi E. 2018/1349 K. 2020/484 Düzelterek Esastan Red

Adana BAM, TMK m.879 geregince sigorta tazminatinin oncelikle rehin hakki sahibine verilecegini ve dain-i murtehinin acik muvafakati olmadan davacilarin tazminat talep edemeyecegini belirterek, aktif husumet ehliyeti sorununu degerlendirdi.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Uyusmazlik, muris adina duzenlenen kredi hayat sigortasi policesinden kaynaklanan alacak istemine iliskindir. Ilk derece mahkemesi, policede dain-i murtehin olan bankanin sartsiz muvafakati bulunmadigi gerekcesiyle davacilarin aktif husumet ehliyetinin olmadigina ve davanin reddine karar vermis, davacilar vekili muvafakat olmadan da dava acabileceklerini ileri surerek istinaf etmistir.

Adana BAM · İstinaf · 9. Hukuk Dairesi E. 2019/2100 K. 2020/337 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Adana BAM, TMK m.879 uyarinca sigorta tazminatinin oncelikle rehin hakki sahibine (dain-i murtehine) verilmesi veya acik muvafakatinin alinmasi gerektigini esas alarak, mirascilarin aktif husumet ehliyetini bu cercevede inceledi.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Uyusmazlik, arac kredisine bagli uzun sureli kredi koruma hayat sigortasi policesinden kaynaklanan alacak istemine iliskindir. Ilk derece mahkemesi, policede dain-i murtehin olan finansman sirketinin acik muvafakati bulunmadigi gerekcesiyle davanin husumet yoklugundan reddine karar vermis, davacilar vekili kararin kaldirilmasini talep ederek istinaf etmistir. Adana BAM uyusmazligi dain-i murtehinin muvafakati cercevesinde ele almistir.

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Bilgilendirme amaçlıdır.

İlgili Hizmet

TMK 879, taşınmaz rehni ve ipotek hukuku kapsamında sigorta tazminatı üzerinde hak uygulanır.

kamulaştırma ve önalım davalarında profesyonel destek

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!