TMK Madde 562 - Tenkiste mirasçının alacaklılarının dava hakkı

Resmi Metin

Mirasçının alacaklılarının hakları

Madde 562- (1) Mirasbırakan, tasarruf edebileceği kısmı aştığında, saklı payı zedelenen mirasçı, iflâsı hâlinde iflâs dairesinin veya mirasın geçtiği tarihte kendisine karşı ellerinde ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklıların ihtarına rağmen tenkis davası açmazsa, iflâs idaresi veya bu alacaklılar, alacaklarının elde edilmesi için gerekli olan oranda ve mirasçıya tanınan süre içinde tenkis davası açabilirler.

(2) Mirasçılıktan çıkarılanın çıkarma tasarrufuna itiraz etmemesi durumunda da iflâs idaresi veya alacaklılar, aynı koşullarla tenkis davası açabilirler.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, mirasçının alacaklılarının tenkis dava açma hakkını iki fıkra üzerinden düzenler ve saklı paylı mirasçının dava hakkını tatbik etmediği hâllerde alacaklılara tanınan ikincil bir hak yaratır. Birinci fıkra koşulları sıralar: mirasbırakanın tasarrufu aşan kazandırması olduğunda, saklı payı zedelenen mirasçının iflası hâlinde iflas dairesinin veya kendisine karşı ellerinde aciz belgesi bulunan alacaklıların ihtarına rağmen mirasçı tenkis davası açmazsa, iflas idaresi veya bu alacaklılar alacaklarının elde edilmesi için gerekli olan oranda ve mirasçıya tanınan süre içinde tenkis davası açabilirler. İkinci fıkra mirasçılıktan çıkarılanın çıkarmaya itiraz etmemesi durumunda da iflas idaresi veya alacaklılar aynı koşullarla tenkis davası açabileceğini hükme bağlar. Avukatlık pratiğinde alacaklı sıfatlı tenkis davası hazırlanırken aciz belgesinin geçerliliği, mirasçıya yapılan ihtarın tarihi ve içeriği, mirasçının davayı açmadığını gösteren belgeler dava dosyasına eklenmelidir.

Gerekçe

Eski Kanunun 504 üncü maddesini karşılamaktadır.

Maddenin kenar başlığı, kaynak Kanunun 524 üncü maddesinde “Alacaklılarının hakları” şeklinde olup, yürürlükteki metinde yer alan “bir” sözcüğü gereksiz bulunup çıkarılmak suretiyle “Mirasçının alacaklılarının hakları” şeklinde değiştirilmiştir.

Madde arılaştırılmak ve sadeleştirilmek suretiyle İsviçre aslı olan 524 üncü madde göz önünde tutularak yeniden kaleme alınmıştır. Yürürlükteki metinde, mirasçının dava hakkının alacaklılara intikal edeceği ifade edilmiştir. Oysa Kanunun alacaklılara tanıdığı dava hakkı ayrı bir haktır. Bu husus dikkate alınarak madde yeniden düzenlenmiştir.

ALT KOMİSYON RAPORU

– Tasarının 562 nci maddesindeki “ödemeden aciz” ibaresi “ödeme güçsüzlüğü” şeklinde değiştirilmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 1.HD içtihatları

Yargıtay 1.HD E. 2015/14618 K. 2018/13792 23.10.2018 Bozma

TMK m.562 uyarınca alacaklının açtığı tenkis davası da saklı payı zedelenen mirasçıya tanınan süre içinde açılmalıdır; vasiyetnameye dayalı tenkiste TMK m.571'deki bir yıllık hak düşürücü süre vasiyetnamenin açılıp okunduğu tarihte başlar ve her aşamada re'sen gözetilir.

Detaylı özeti gör

Davacı alacaklı, dava dışı borçlu mirasçı hakkında yürüttüğü icra takiplerinde haczi kabil mal varlığına rastlanmadığını, mirasbırakan annenin düzenlediği vasiyetname ile taşınmazlarını davalı kızına bıraktığını ileri sürerek TMK m.562 gereğince tenkis istemiştir. Borçlu mirasçıya 26.01.2011 tarihli ihtarname ile tenkis davası açması ihtar edilmiş, dava ise 25.02.2011 tarihinde alacaklı tarafından açılmıştır. 1. Hukuk Dairesi, vasiyetnamenin 24.12.2009 tarihinde açılıp okunduğunu, TMK m.571'de öngörülen bir yıllık hak düşürücü sürenin bu tarihten işlemeye başladığını ve eldeki davanın bu süre geçtikten sonra açıldığını saptamıştır. Daire, bu sürenin davalı tarafından ileri sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın yargılamanın her aşamasında hâkim tarafından kendiliğinden dikkate alınacağını belirterek, davanın kabulüne ilişkin kararı bozmuştur.

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 562, miras hukuku kapsamında mirasçının alacaklılarının hakları konusunu düzenler.

veraset ve tenkis davalarında profesyonel destek

TMK Madde 562 Tenkiste mirasçının alacaklılarının dava hakkı