Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TMK Madde 563 Tenkisin uygulanması: Genel olarak
TMK 563, tenkisin kazandırmalar üzerindeki etkisini ve vasiyet borçlarının paralel tenkisini iki fıkra üzerinden düzenler ve mirasbırakanın iradesinin esnek yorumlanmasına olanak tanır.
Resmi Metin
Genel olarak
Madde 563- (1) Tenkis, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça, mirasçı atanması yoluyla veya diğer bir ölüme bağlı tasarrufla elde edilen kazandırmaların tamamında, orantılı olarak yapılır.
(2) Ölüme bağlı tasarrufla kazandırma elde eden kimse, bazı vasiyetleri yerine getirmekle yükümlü kılınmışsa, kazandırmanın tenkise tâbi tutulması hâlinde, bu kimse mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça vasiyet borçlarının da aynı oranda tenkis edilmesini isteyebilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Madde, tenkisin kazandırmalar üzerindeki etkisini ve vasiyet borçlarının paralel tenkisini iki fıkra üzerinden düzenler ve mirasbırakanın iradesinin esnek yorumlanmasına olanak tanır. Birinci fıkra mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça tenkisin mirasçı atanması yoluyla veya diğer ölüme bağlı tasarrufla elde edilen kazandırmaların tamamında orantılı olarak yapılacağını hükme bağlar; orantılı tenkis kuralı varsayılandır, mirasbırakanın aksi iradesi tasarrufta gösterilebilir. İkinci fıkra ölüme bağlı tasarrufla kazandırma elde eden kimseye bazı vasiyetleri yerine getirme yükümlülüğü verilmiş olması hâlinde özel bir esneklik getirir: kazandırma tenkise tâbi tutulduğunda, kişi mirasbırakanın aksini öngörmediği tasarruftan anlaşılmadıkça vasiyet borçlarının da aynı oranda tenkis edilmesini isteyebilir; aynı oranda denkleştirme uygulanır. Avukatlık pratiğinde tenkis davasında orantı hesaplaması her bir kazandırma için ayrı yapılmalı, vasiyet borcunun da paralel tenkisi savunma metninde açıkça istenmelidir.
Gerekçe
Eski Kanunun 505 inci maddesini karşılamaktadır.
Hüküm değişikliği yoktur. Ancak ikinci fıkrada ölüme bağlı tasarrufla kendisine kazandırma yapılan kimseye bazı vasiyetleri yerine getirme borcu yükletildiği hallerde, yapılan kazandırma tenkise tabi tutulduğu takdirde, bu kimsenin, vasiyet borçlarının tenkisini isteme hakkı bulunduğu açıklığa kavuşturulmuştur.
İlgili Hizmet
TMK 563, miras hukuku kapsamında genel olarak konusunu düzenler.