TBK Madde 573 Ardiyeci: Bırakılan şeylerin karışması
TBK 573, ardiyeci açıkça yetkili kılınmadıkça aynı tür ve nitelikteki mislî şeyleri birbirine karıştıramaz; yetkiye dayanılarak karıştırılan şeyler üzerinde saklatanlardan her biri hakkıyla orantılı bir pay isteyebilir ve ardiyeci, saklatanların birlikte hazır bulunmasına gerek olmaksızın her birinin payını ayırabilir.
Resmi Metin
Bırakılan şeylerin karışması
Madde 573- (1) Ardiyeci açıkça yetkili kılınmadıkça, aynı tür ve nitelikteki mislî şeyleri birbirine karıştıramaz.
(2) Yetkiye dayanılarak karıştırılan bu gibi şeyler üzerinde, saklatanlardan her biri, hakkıyla orantılı bir pay isteyebilir.
(3) Bu durumda ardiyeci, saklatanların birlikte hazır bulunmasına gerek olmaksızın saklatanlardan her birinin payını ayırabilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Ardiyecinin başka saklatanlara ait aynı tür ve nitelikteki mislî şeyleri (örneğin aynı cins tahıl, akaryakıt, hammadde) tek bir kütlede toplaması ancak açık yetki varsa mümkündür; bu yetki genellik taşımaz, saklama sözleşmesinde ya da ardiye senedinde net biçimde tanınmalıdır. Sık rastlanan hata, tesadüfen benzer malların depoda fiilen karışmasını yetki sayıp savunma kurmaktır; oysa açık yetki yoksa karıştırma sorumluluk doğurur ve saklatan zararını isteyebilir. Yetkiye dayanılarak karışan malda her saklatan, hakkıyla orantılı payın ayrılıp teslimini isteyebilir; ardiyeci de payı ayırmak için saklatanların birlikte hazır bulunmasını beklemek zorunda değildir. Uygulamada karışan malın miktar ve niteliğinin depo kayıtlarıyla ispatı belirleyicidir; kayıt tutmayan ardiyeci ispat yükü altında kalır. Ardiyecinin genel özen ve teslim borcu için TBK m.572 ile birlikte değerlendirilmeli; ardiye senedine bağlı devir ilişkilerinde ise Türk Ticaret Kanunu hükümleri saklıdır.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 573. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununun 475 inci maddesini karşılamaktadır.
Tasarının üç fıkradan oluşan 573 üncü maddesinde, ardiyecinin, kendisine bırakılan şeyleri karıştırma yasağı düzenlenmektedir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 475 inci maddesinin kenar başlığında kullanılan “III. Tevdi olunan eşyanın diğerleriyle karıştırılması” şeklindeki ibare, Tasarıda, “III. Bırakılan şeylerin karışması” şeklinde değiştirilmiştir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 475 inci maddesi tek fıkradan oluştuğu halde, bu maddenin içerdiği üç cümle, farklı konulara ilişkin oldukları göz önünde tutularak, Tasarıda üç ayrı fıkra halinde kaleme alınmıştır.
Sistematik yapısı ile metninde yapılan arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.