Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 499 Yayım sözleşmesi: Basılanın yok olması
TBK 499, tamamlanmış baskı adedinin tamamı veya bir bölümü satışa sunulmadan önce beklenmedik hâl sonucu yok olursa yayımcı, yayımlatana ayrıca bir bedel ödemeksizin yok olan miktarı, gideri kendisine ait olmak üzere yeniden basabilir; yayımcı aşırı masraf gerektirmeksizin yok olanların yerine yenilerini koyabilecekse bunu yapmakla yükümlüdür.
Resmi Metin
Basılanın yok olması
Madde 499- (1) Eserin tamamlanmış olan baskı adedinin tamamı veya bir bölümü, satışa sunulmadan önce beklenmedik hâl sonucu yok olursa yayımcı, yayımlatana ayrıca bir bedel ödemeksizin yok olan miktarı, gideri kendisine ait olmak üzere yeniden basabilir.
(2) Yayımcı, aşırı masraf gerektirmeksizin yok olanların yerine yenilerini koyabilecek ise, bunu yapmakla yükümlüdür.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Yayım pratiğinde TBK m.499, tamamlanmış baskı adedinin satışa sunulmadan beklenmedik hâlle yok olması riskini yayımcıya yükler: yayımcı, yok olan miktarı gideri kendisine ait olmak üzere yeniden basabilir ve bunun için yayımlatana ayrıca bir telif ödemez, çünkü bedel zaten o baskı için doğmuştur. Aşırı masraf gerektirmiyorsa yenilerini basmak yalnız bir hak değil, yükümlülüktür. Sık karışan nokta şudur: burada yok olan basılmış nüshalardır, eserin kendisi değil. Eserin yok olduğu hâlde TBK m.498 devreye girer ve teslimden sonra dahi yayımcı bedeli öder; sipariş üzerine yayımda ise TBK m.501 uyarınca mali haklar yayımcıya aittir, üstlenen sadece ücret alır. Telif hakkının kendisi 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) kapsamındadır; TBK yalnız borç ilişkisini düzenler. Sözleşmede risk paylaşımını açıkça yazmak sonraki uyuşmazlıkları önler.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 499. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununun 383 üncü maddesini karşılamaktadır.
Tasarının iki fıkradan oluşan 499 uncu maddesinde, basılanın yok olmasının sonuçları düzenlenmektedir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 383 üncü maddesinin kenar başlığında kullanılan “II. Tabolunan eserin zıyaı” şeklindeki ibare, Tasarıda “II. Basılanın yok olması” şeklinde değiştirilmiştir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 383 üncü maddesinin birinci fıkrasında kullanılan “Tabolunan eser satışa çıkarılmazdan evvel tamamen veya kısmen kazara zayi olduğu takdirde” şeklindeki ibare, Tasarıda “baskı adedinin tamamı veya bir bölümü, satışa sunulmadan önce beklenmedik hal sonucu yok olursa” şeklinde düzeltilmiştir.
Metninde yapılan düzeltme ve arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.