Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 159 Zamanaşımı: Taşınır rehni ile güvenceye bağlanmış alacakta
TBK 159, alacağın bir taşınır rehniyle güvenceye bağlanmış olması bu alacak için zamanaşımının işlemesine engel olmaz; bununla birlikte alacaklının hakkını rehinden alma yetkisi devam eder.
Resmi Metin
Taşınır rehni ile güvenceye bağlanmış alacakta
Madde 159- Alacağın bir taşınır rehniyle güvenceye bağlanmış olması, bu alacak için zamanaşımının işlemesine engel olmaz; bununla birlikte alacaklının, hakkını rehinden alma yetkisi devam eder.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu kural pratikte iki yüzlü çalışır: alacağın taşınır rehniyle güvenceye alınmış olması, kişisel alacak bakımından zamanaşımının işlemesini durdurmaz. Yani borçluya yönelttiğiniz dava ya da takipte borçlu, TBK m.161 uyarınca zamanaşımı def’ini ileri sürerse kişisel sorumluluğa dayalı talebiniz reddedilir; süreyi hesaplarken rehnin varlığına güvenip “nasılsa teminat var” diye beklemeyin. Buna karşılık alacaklının rehinden paraya çevirme (rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip) yetkisi sürer; yani kişisel borç zamanaşımına uğrasa bile rehinli mala başvurarak alacağınızı tahsil edebilirsiniz.
Sık hata, kişisel takiple rehne başvuru yollarının aynı süreye tabi sanılmasıdır. Alacaklı lehine taraf, süre dolmuşsa enerjisini rehne yöneltmeli; borçlu/rehin maliki ise rehne dayalı talebe karşı yalnız kişisel borcun zamanaşımını öne sürerek kurtulamayacağını bilmelidir. İspat yükü: rehnin ve güvence altına alınan alacağın kapsamını belgeyle ortaya koyun.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 159. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununun 138. maddesini karşılamaktadır.
Tasarının tek fıkradan oluşan 158. maddesinde, taşınır rehniyle güvenceye bağlanmanın, alacağın tabi olduğu zamanaşımına etkisi düzenlenmektedir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 138. maddesinin kenar başlığında kullanılan “VI. Menkul rehni ile temin edilmiş alacak halinde” şeklindeki ibare, Tasarıda “F. Taşınır rehni ile güvenceye bağlanmış alacakta” şeklinde değiştirilmiştir.
Metninde yapılan arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.
ADALET KOMİSYONU RAPORU
– Tasarının 158, 159, 160, 161 ve 162 nci maddeleri teselsül nedeniyle 159, 160, 161, 162 ve 163 üncü maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.
TBMM Tartışma ve Kabul Metni
159. maddeyi oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler… Kabul etmeyenler… Kabul edilmiştir.