TBK Madde 160 - Zamanaşımından feragat

Resmi Metin

Zamanaşımından feragat

Madde 160- (1) Zamanaşımından önceden feragat edilemez.

(2) Müteselsil borçlulardan birinin feragat etmiş olması, diğerlerine karşı ileri sürülemez.

(3) Bölünemez bir borcun borçlularından birinin feragat etmiş olması durumunda da aynı hüküm uygulanır.

(4) Asıl borçlunun feragati de kefile karşı ileri sürülemez.

Avukat Yorumu

Önceden mi, sonradan mı? Ayrım bu maddenin can damarı. Borçlu, henüz işlemeye devam eden bir süre için önceden “zamanaşımı def’inden vazgeçtim” diyemez; sözleşmeye konan böyle bir kayıt geçersizdir ve alacaklı buna dayanamaz. Buna karşılık süre dolduktan sonra borçlu, kazandığı zamanaşımı def’inden pekala vazgeçebilir; uygulamada bu, borçlunun yapılandırma protokolü imzalaması, kısmi ödeme yapması ya da yargılamada def’i hiç ileri sürmemesiyle gerçekleşir. Sürenin dolması zaten hakkın kendiliğinden düşmesi değildir; borçlu def’i ileri sürmezse alacak dava edilebilir kalır.

Pratik risk: Müteselsil borçlulardan birinin feragati diğerlerini, asıl borçlunun feragati de kefili bağlamaz (TBK m.160); kefil, asıl borçlu vazgeçmiş olsa bile kendi adına zamanaşımı def’ini koruyabilir. Sık hata, borçlu vekilinin ödeme görüşmesinde verdiği yazılı kabulle sonradan feragat etmiş sayılıp def’i hakkını yitirmesidir. Alacaklı tarafındaysanız bu beyanları yazılı tutun.

Gerekçe

Türk Borçlar Kanunu’nun 160. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:

818 sayılı Borçlar Kanununun 139. maddesini karşılamaktadır.

Tasarının dört fıkradan oluşan 159. maddesinde, zamanaşımından feragat düzenlenmektedir.

818 sayılı Borçlar Kanununun 139. maddesinin kenar başlığında kullanılan “VII. Müruru zamandan feragat” şeklindeki ibare, Tasarıda “G. Zamanaşımından feragat” şeklinde değiştirilmiştir.

818 sayılı Borçlar Kanununun 139. maddesinin üçüncü fıkrası, daha kolay anlaşılmasını sağlamak amacıyla, Tasarının 159. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında ayrı ayrı düzenlenmiştir.

818 sayılı Borçlar Kanununun 139. maddesinin birinci fıkrasında kullanılan “…feragat batıldır.” şeklindeki ibare yerine, Tasarının 159. maddesinin birinci fıkrasında “…feragat edilemez.” şeklindeki ibare kullanılmıştır. Bunun sebebi, borçlunun zamanaşımı def’ini ileri sürmekten önceden feragat etmesi durumunda, Tasarının 27. maddesi anlamında, kanunun emredici nitelikteki bir hükmüne aykırılığın söz konusu olmasıdır. Bu durumda uygulanacak yaptırımın, aynı maddenin birinci fıkrası uyarınca kesin hükümsüzlükten ibaret olduğunda bir duraksama yoktur. Bundan dolayı, emredici nitelikteki bir kanun hükmüne aykırılığın söz konusu olduğu her durumda, kesin hükümsüzlük yaptırımının tekrar edilmesine gerek görülmemiştir.

Sistematik yapısı ile metninde yapılan arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.

ADALET KOMİSYONU RAPORU

– Tasarının 158, 159, 160, 161 ve 162. maddeleri teselsül nedeniyle 159, 160, 161, 162 ve 163. maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

TBMM Tartışma ve Kabul Metni

160. maddeyi oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler… Kabul etmeyenler… Kabul edilmiştir.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları - TBK m.160 uygulaması

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları. Aşağıdaki ilkeler ilgili kararlardan derlenmiştir.

Adana BAM · İstinaf · 11. Hukuk Dairesi E. 2020/251 K. 2020/378 19.11.2020 İstinaf Kabulü / Kaldırma

İşçi alacakları davasında zamanaşımı çerçevesi kurulurken, gerekçeye aktarılan Yargıtay ilamında TBK m.160'ta düzenlenen zamanaşımından feragate değinilerek önceden feragatin geçersiz olduğu belirtilmiş; daire, davalının istinafını kabul edip ilk derece kararını kaldırmıştır.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Uyuşmazlık, iş sözleşmesi sona eren işçinin yıllık izin ücreti, fazla mesai, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil, asgari geçim indirimi ile ödenmeyen ücret alacaklarının tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi davayı kısmen kabul ederek bu kalemlere hükmetmiş, işveren istinaf yoluna başvurmuştur. Bölge adliye mahkemesi, hafta tatili hesabında işyerinin belirli dönemlerde kapalı olduğunu bildiren 19.03.2014 tarihli oda başkanlığı müzekkere cevabının dikkate alınmadığını ve bu alacak yönünden ek rapor alınması gerektiğini; ayrıca ıslah dilekçesinin tebliği üzerine yasal süresi içinde ileri sürülen zamanaşımı defi doğrultusunda ek bilirkişi raporu alınmışken hükmün kök rapora dayandırılmasının hatalı olduğunu belirterek istinaf başvurusunun kabulüyle kararı kaldırmış ve dosyayı yeniden görülmek üzere mahkemesine göndermiştir.

Kararı incele →

Adana BAM · İstinaf · 8. Hukuk Dairesi E. 2018/2307 K. 2019/748 04.04.2019 İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi

İşçilik alacağı uyuşmazlığında daire, TBK m.160'ta düzenlenen zamanaşımından feragat bakımından borçlunun zamanaşımı defini ileri sürme hakkından önceden feragatinin geçersiz olduğunu, borç zamanaşımına uğradıktan sonra ise bu defiden feragat edilebileceğini belirtmiştir.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Dava, toplu iş sözleşmesine tabi olarak çalışırken emeklilik nedeniyle işten ayrılan işçinin kullandırılmayan yıllık izin ücretinin tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi davayı kabul ederek 7.210,14 TL net izin ücretine hükmetmiştir. İşveren; ibranamenin geçerli olduğunu, izinlerin fazlasıyla kullandırıldığını, toplu iş sözleşmesi gereği cumartesi günlerinin izin hesabında iş günü sayıldığını ve taleplerin zamanaşımına uğradığını ileri sürmüştür. Daire, ibranamenin fesihten sonra bir ay geçmeden imzalandığını ve ödemenin banka aracılığıyla yapıldığının kanıtlanamadığını, bu nedenle ancak makbuz hükmünde olduğunu; ıslaha karşı zamanaşımı definin iki haftalık süre geçtikten sonra ileri sürüldüğünden dikkate alınamayacağını belirtmiştir.

Kararı incele →

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır.

TBK Madde 160 Zamanaşımından feragat

Resmi Metin

Avukat Yorumu

Gerekçe

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları - TBK m.160 uygulaması

Ücretsiz Hakkınız Doldu