TMK Madde 38 Kişisel durum sicili: Sorumluluk

Özet 2 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 38, kişisel durum sicilinin tutulmasından doğan zararların tazminini düzenlemektedir.

Resmi Metin

Sorumluluk

Madde 38- (1) Kişisel durum sicilinin tutulmasından doğan zararlar, kusurlu memura rücu edilmek kaydıyla, Devletçe tazmin edilir.

(2) Tazminat ve rücu davaları, kişisel durum sicilinin tutulduğu yer mahkemesinde açılır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Bu madde, kişisel durum sicilinin tutulmasından doğan zararların tazminini düzenlemektedir. Birinci fıkraya göre bu zararlar, kusurlu memura rücu edilmek kaydıyla Devletçe tazmin edilir. İkinci fıkra, tazminat ve rücu davalarının kişisel durum sicilinin tutulduğu yer mahkemesinde açılacağını hükme bağlamıştır.

4721 sayılı Kanun’un gerekçesinde, eski Kanundaki memurların doğrudan sorumlu olacağına ilişkin düzenlemenin Anayasa’nın öngördüğü Devlet sorumluluğu ve rücu sistemiyle bağdaştırılmasının güç olduğu belirtilmiştir. Bu nedenle madde, Anayasa ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun düzenlemesiyle uyumlu olarak Devletin birincil sorumluluğunu ve kusurlu memura rücu hakkını öngörmüştür.

Gerekçe

Yürürlükteki Kanunun, Devlet memurlarının verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olacağım öngören 37. maddesi hükmünün, mevcut yasal düzenlememizle bağdaştırılması güçtür. Anayasamız Devlet memurlarının görevleriyle ilgili olarak verdikleri zararlardan dolayı Devletin sorumlu olduğunu, zararı tazmin eden Devletin kendi memuruna rücu edebileceğini öngörmektedir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun düzenlemesi de bu yöndedir. Bu nedenle madde, mevcut düzenlemeyle uyumlu hale gelecek şekilde yeniden kaleme alınmış, 468, 469 ve 1007. maddelerle paralellik sağlamak üzere ve Anayasanın 129. maddesine uygun olarak maddeyle kişisel durum sicilinin tutulmasından doğan zararın, kusurlu memura rücu edilmek kaydıyla tazmin edileceği hükmü getirilmiştir. Maddede ayrıca tazminat ve rücu davalarında hangi mahkemenin yetkili olacağı konusuna da açıklık getirilmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 3.HD içtihatları

Yargıtay 3.HD E. 2015/11469 K. 2016/4834 Bozma

TMK m.38'deki devlet sorumluluğu kusursuz sorumluluktur; memurun kusuru aranmaz, sicilin tutulmasında malvarlığını koruyan kurallara aykırılık yeterlidir. Haksız fiil zamanaşımı değil, on yıllık genel zamanaşımı işler; süre zararın ve sorumlunun öğrenildiği tarihte başlar.

Detaylı özeti gör

Taşınmaz malikleri, üçüncü kişilerce sahte nüfus cüzdanları kullanılarak düzenlenen vekaletnameyle taşınmazlarının satılması nedeniyle uğradıkları zararın nüfus idaresinin bağlı olduğu bakanlıktan ve noterden tazminini istemiş; yerel mahkeme davayı zamanaşımından reddetmiştir. Daire, bakanlığa yönelik istemin dayanağının TMK m.38 olduğunu, bu maddedeki sorumluluğun kusursuz (sebep) sorumluluk niteliği taşıdığını ve haksız fiil sorumluluğuyla ilgisi bulunmadığını belirlemiştir. Bu nedenle BK m.60 (TBK m.72) zamanaşımı süreleri değil, on yıllık genel zamanaşımı süresinin uygulanacağını, sürenin zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihte işlemeye başlayacağını saptamıştır. Somut olayda zararın, taşınmazların geri alınmasını sağlayan tapu iptali ve tescil davasının kesinleştiği tarihte doğduğu, dava tarihinde on yılın dolmadığı sonucuna varılmıştır.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

Bize WhatsApp'tan ulaşın!