TMK Madde 892 - Tescile tâbi olmayan kanunî ipotek

TMK Madde 892 Tescile tâbi olmayan kanunî ipotek

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 07.09.2026

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 892, kanuni ipotek haklarının doğumunun aksi kanunda öngörülmüş olmadıkça tapu kütüğüne tescil edilmelerine bağlı olmamasını tek fıkra üzerinden düzenler ve kanuni ipotekler için kural olarak tescilsiz doğum rejimini kabul eder.

Resmi Metin

Tescile tâbi olmayan kanunî ipotek

Madde 892- Kanunî ipotek haklarının doğumu, aksi kanunda öngörülmüş olmadıkça, tapu kütüğüne tescil edilmelerine bağlı değildir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, kanuni ipotek haklarının doğumunun aksi kanunda öngörülmüş olmadıkça tapu kütüğüne tescil edilmelerine bağlı olmamasını tek fıkra üzerinden düzenler ve kanuni ipotekler için kural olarak tescilsiz doğum rejimini kabul eder. Tek fıkra kanuni ipotek haklarının kanun gereği doğduğunu, tescilin kurucu nitelik taşımadığını hükme bağlar. Aksi yalnızca kanunun açıkça öngördüğü hallerde mümkündür. Bu rejim kanuni ipoteklerin alacaklıyı destekleyici işlevini hızlandırır; bürokratik gecikmeler hak kaybına yol açmaz. Tescile tabi kanuni ipotekler ayrı maddelerde sayılmıştır. Avukatlık pratiğinde kanuni ipotek hakkı sahibi vekili önce kanunun ilgili hükmünün tescil zorunluluğu öngörüp öngörmediğini incelemeli, tescil aranmıyorsa hakkın kanun gereği doğduğunu taraflara açıklamalıdır.

Gerekçe

Eski Kanunda bu maddeyi karşılayan hüküm yoktur.

Madde İsviçre Medeni Kanununun 836 ıncı maddesinden esinlenerek konulmuş, aksi kanunda belirtilmedikçe, kanundan doğan ipotek haklarının doğumu için tapuya tescil zorunlu sayılmamıştır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 3.HD içtihatları

Yargıtay 3.HD E. 2011/19480 K. 2012/3485 14.02.2012 Bozma

TMK m.892 uyarınca kanunî ipotek hakkı, kanunda aksi öngörülmedikçe tapu kütüğüne tescil edilmeksizin doğar; böyle bir ipotek tapuya tescil edilmişse tescilden sonra güvence altındaki alacak için zamanaşımı işlemez ve borçlunun zamanaşımı defi dinlenmez.

Detaylı özeti gör

Davacı belediye, 01.05.1991 tarihli sözleşmeyle taksitle sattığı arsa üzerinde taksitlerin ödenmesine kadar kanunî ipotek tesis edildiğini belirterek ödenmeyen bedelin denkleştirici adalet ilkesine göre güncellenerek tahsilini istemiş; sulh hukuk mahkemesi, sözleşme tarihi ile 26.01.2009 dava tarihi arasında on yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle BK m.125 uyarınca zamanaşımından davayı reddetmiştir. Daire, taşınmazın tapu kaydında davacı lehine kanunî ipotek tesis edildiğini saptamış ve TMK m.892, m.888 ile m.864 hükümlerini birlikte değerlendirmiştir. Kanunî ipotek hakkının doğumunun tescile bağlı olmaması ve rehnin tescilinden sonra alacak için zamanaşımının işlememesi karşısında, işin esasının bilirkişi raporuna göre incelenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 892, taşınmaz rehni ve ipotek hukuku kapsamında tescile tâbi olmayan kanunî ipotek uygulanır.

tapu ve gayrimenkul davalarında hukuki destek