TMK Madde 237 Sözleşmeyle katılma: Genel olarak

Özet 2 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 237, eşlere artık değere katılmada mal rejimi sözleşmesiyle yasal yarı yarıya paylaşımdan farklı bir esas kabul etme imkânı tanıyan ve bu sözleşme serbestisine ortak olmayan altsoy yararına bir sınır getiren iki fıkralık özel bir hüküm getirmektedir.Birinci fıkraya göre artık değere katılmada mal rejimi sözleşmesiyle başka bir esas kabul edilebilir.

Resmi Metin

Genel olarak

Madde 237- (1) Artık değere katılmada mal rejimi sözleşmesiyle başka bir esas kabul edilebilir.

(2) Bu tür anlaşmalar, eşlerin ortak olmayan çocuklarının ve onların altsoylarının saklı paylarını zedeleyemez.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, eşlere artık değere katılmada mal rejimi sözleşmesiyle yasal yarı yarıya paylaşımdan farklı bir esas kabul etme imkânı tanıyan ve bu sözleşme serbestisine ortak olmayan altsoy yararına bir sınır getiren iki fıkralık özel bir hüküm getirmektedir.

Birinci fıkraya göre artık değere katılmada mal rejimi sözleşmesiyle başka bir esas kabul edilebilir. Maddenin gerekçesinde bu olanağın eşlere yarı yarıya paylaşım yerine başka oranlar belirleme yetkisi tanıdığı belirtilmiştir.

İkinci fıkraya göre bu tür anlaşmalar eşlerin ortak olmayan çocuklarının ve onların altsoylarının saklı paylarını zedeleyemez. Gerekçede edinilmiş malların büyük bölümünü eşlerden birinin malvarlığındaki artışın oluşturması ve sözleşmeyle bunların tamamının sağ kalan eşe kalmasının öngörülmesi hâlinde ölen eşin mirasçılarının zarar göreceği gözetilerek bu sınırın getirildiği vurgulanmıştır. Komisyon raporunda birinci fıkrada terim birliği amacıyla redaksiyon yapıldığı kaydedilmiştir.

Gerekçe

Madde İsviçre Medeni Kanununun 216 ncı maddesini, karşılamaktadır.

Maddenin birinci fıkrası, eşlere artık değerin paylaştırılması hususunda mal rejimi sözleşmesiyle başka bir esasın kabul edilmesi olanağını tanımıştır. Bunun sonucu olarak eşler yarı yarıya paylaşım yerine başka oranlar kabul edebileceklerdir.

Edinilmiş malların önemli bir bölümünü eşlerden birisinin malvarlığındaki artışın oluşturması ve mal rejimi sözleşmesiyle bunun tamamının sağ kalan eşe kalmasının öngörülmesi halinde, ölen eşin mirasçılarının bundan zarar görecekleri tabiidir. Bu nedenle maddenin ikinci fıkrası bu tür anlaşmaların, eşlerin müşterek olmayan çocuklarının ve onların altsoylarının saklı paylarını ihlal edemeyeceğini öngörmektedir. Bu hükümle eşlerin mal rejimi sözleşmesiyle, ortak olmayan çocukların saklı paylarını ihlal edecek çözümler getirmeleri önlenmek istenmiştir.

ADALET KOMİSYONU RAPORU

– Tasarının 237 nci maddesinin birinci fıkrasında, Tasarıda terim birliğini sağlamak amacıyla redaksiyon yapılmıştır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2023/7024 K. 2024/6794 Bozma

Yasal edinilmiş mallara katılma rejiminde, sözleşmenin değer artış payı ve artık değere katılmaya ilişkin kısmının geçerliliği, TMK'nın 237, 238 ve 227. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında birlikte değerlendirilir.

Detaylı özeti gör

Uyuşmazlık, eşler arasında İzmir 32. Noterliğinde düzenlenen mal rejimi değişikliği sözleşmesinin geçersizliğinin tespiti talebine ilişkin olup; davacı erkek, sözleşmeyi ailesinin ve büyük kızının manevî baskısı altında, irade sakatlığı ve gabin hâlinde imzaladığını, ayrıca sözleşmenin 4721 sayılı Kanun'da çizilen sınırları aştığını ileri sürmüştür. İlk Derece Mahkemesi davacının irade sakatlığını ispatlayamadığını, ancak 01.01.2002 öncesi ve sonrasına ait tüm menkul ve gayrimenkullerin davalıya bırakılarak rejimin geçmişe etkili biçimde mal ayrılığına dönüştürülmesinin kanunî sınırları aştığını kabul ederek davanın kabulüne hükmetmiş; Bölge Adliye Mahkemesi ise istinaf başvurusunu kabul ederek ilk derece hükmünü kaldırıp davanın reddine karar vermiştir. Davalı kadın savunmasında, TMK kapsamında eşlerin değer artış payı almaktan vazgeçebileceğini ve artık değere katılmada başka bir esasın kabul edilebileceğini ileri sürerek mal ayrılığına dönüş içeren düzenlemenin geçerli olduğunu savunmuştur. Böylece uyuşmazlık, edinilmiş mallara katılma rejiminde sözleşme serbestisinin sınırları ile değer artış payı ve artık değere katılmaya ilişkin düzenlemelerin TMK m.237, 238 ve 227/3 çerçevesinde geçerliliğinin değerlendirilmesi noktasında toplanmaktadır.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 237, eşler arası mal rejimi, edinilmiş mallara katılma ve tasfiye süreçleri bakımından genel olarak alanında uygulanır.

edinilmiş mallara katılma rejiminde avukat desteği

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!