TMK Madde 1013 - Tapuya tescilde malikin beyanı ve istisnaları

TMK Madde 1013 Tapuya tescilde malikin beyanı ve istisnaları

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 09.06.2026

Özet 3 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 1013, tescilin tasarrufa konu olan taşınmaz malikinin yazılı beyanı üzerine yapılmasını, edinen kimsenin kanun hükmüne, kesinleşmiş mahkeme kararına veya buna eşdeğer bir belgeye dayanması halinde bu beyana gerek olmamasını ve bir ayni hakkı tescilden önce kazanan kimsenin gerekli belgeleri ibraz ederek tescili isteyebilmesini üç fıkra üzerinden düzenler.

Resmi Metin

Tescil için

Madde 1013- (1) Tescil, tasarrufa konu olan taşınmaz malikinin yazılı beyanı üzerine yapılır.

(2) Edinen kimse, kanun hükmüne, kesinleşmiş mahkeme kararına veya buna eşdeğer bir belgeye dayanıyorsa, bu beyana gerek yoktur.

(3) Bir aynî hakkı tescilden önce kazanan kimse, gerekli belgeleri ibraz ederek tescili isteyebilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, tescilin tasarrufa konu olan taşınmaz malikinin yazılı beyanı üzerine yapılmasını, edinen kimsenin kanun hükmüne, kesinleşmiş mahkeme kararına veya buna eşdeğer bir belgeye dayanması halinde bu beyana gerek olmamasını ve bir ayni hakkı tescilden önce kazanan kimsenin gerekli belgeleri ibraz ederek tescili isteyebilmesini üç fıkra üzerinden düzenler. Birinci fıkra tescilin temel koşulu olarak malikin yazılı beyanını hükme bağlar; tasarruf işleminin sicile yansıması yetki sahibinin iradesini gerektirir. İkinci fıkra istisna kapsamında kanun, kesinleşmiş mahkeme kararı ve eşdeğer belgeyi malik beyanının yerine geçirir; bu hallerde tescil malikin iradesinden bağımsızdır. Üçüncü fıkra ayni hakkı tescilden önce kazanan tarafa açıklayıcı tescil yetkisini tanır. Avukatlık pratiğinde tescil isteyen vekili dayanağa göre malikin yazılı beyanını veya istisnai belgeyi hazırlamalı ve eksik belge halinde istemin reddedileceğini öngörmelidir.

Gerekçe

Maddenin ilk iki fıkrası yürürlükteki Kanunun 922 inci maddesini karşılamaktadır.

Bu fıkralarda hüküm değişikliği yoktur. Maddeye eklenen üçüncü fıkra ise, ayni hakların tescilden önce edinildiği hallerde yapılacak açıklayıcı tescile ilişkin istemi düzenlemekte ve yürürlükteki Kanunun 642 inci maddesinin ikinci fıkrasını karşılamaktadır. Maddenin, konu başlığı kendisinden sonra gelen maddeleri de içerecek şekilde “Tescilin ve terkinin koşulları” şeklinde düzenlenmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş HGK içtihatları

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2017/1215 K. 2021/548 29.04.2021 Direnme Bozuldu

Mülkiyet Usul Miras m.1013/1

Taşınmaz tescili malikin yazılı beyanı üzerine yapılır; talep ilkesi gereği hak sahibinin veya yetkili temsilcisinin başvurusu, tasarruf yetkisi ile geçerli hukuki sebebin belgelenmesi ve resmi senet bulunmadan oluşturulan tescil yolsuzdur.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Malikin yazılı beyanına (talep/başvuru ilkesine) dayanan geçerli bir tescil talebi, yetki belgesi ve resmi senet bulunmadan kütükte davalılar adına oluşturulan kaydın yolsuz tescil niteliğinde olup olmadığı. Değerlendirme: TMK m.1013/1 uyarınca tescil, taşınmaz malikinin yazılı beyanı üzerine yapılır; talep ilkesi gereği hak sahibinin veya yetkili temsilcisinin başvurusu, tasarruf yetkisinin ve geçerli hukuki sebebin belgelenmesi ile resmi senet düzenlenmesi zorunludur. Bu unsurlar yokken oluşturulan kayıt yolsuz tescildir. Sonuç: Direnme kararının BOZULMASINA (oy birliği).

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 1013, zilyetlik ve tapu sicili hükümleri bağlamında tescil için alanında uygulanır.

tapu iptali ve tescil davalarında avukat desteği