İçeriğe geç

TCK Madde 232 Kötü muamele

Özet 2 fıkra · ~2 dk okuma

TCK 232, Aynı konutta birlikte yaşadığı kişilerden birine karşı kötü muamelede bulunan kimse, iki aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

İçindekiler

Sayfa içeriğiTCK Madde 232 - Kötü muamele

Resmi Metin

Kötü muamele

Madde 232- (1) Aynı konutta birlikte yaşadığı kişilerden birine karşı kötü muamelede bulunan kimse, iki aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(2) İdaresi altında bulunan veya büyütmek, okutmak, bakmak, muhafaza etmek veya bir meslek veya sanat öğretmekle yükümlü olduğu kişi üzerinde, sahibi bulunduğu terbiye hakkından doğan disiplin yetkisini kötüye kullanan kişiye, bir yıla kadar hapis cezası verilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

TCK m.232’nin birinci fıkrası, aynı konutta birlikte yaşadığı kişilerden birine karşı kötü muamelede bulunan kimseyi iki aydan bir yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırır. Bu düzenlemeyle korunan hukuki değer, aynı konutu paylaşan bireylerin beden ve ruh bütünlüğü ile aile içi huzurdur. Failin, mağdurla aynı konutu paylaşan kişi olması aranır; kötü muamele, bu ortak yaşam ilişkisi içinde gerçekleşir. Suç kasten işlenir; failin, mağdura kötü muamelede bulunduğunu bilerek ve isteyerek hareket etmesi gerekir.

TCK m.232’nin ikinci fıkrası ise ayrı bir norm olup, idaresi altında bulunan veya büyütmek, okutmak, bakmak, muhafaza etmek ya da bir meslek veya sanat öğretmekle yükümlü olduğu kişi üzerinde, sahibi bulunduğu terbiye hakkından doğan disiplin yetkisini kötüye kullanan kişiye bir yıla kadar hapis cezası öngörür. Burada cezalandırılan, meşru terbiye ve disiplin yetkisinin sınırının aşılmasıdır; bu yönüyle kötü muameleden ayrı düzenlenmiştir. Fiil kasten gerçekleştirilir. Madde metninde şikâyet koşuluna yer verilmediğinden, her iki fiil de re’sen soruşturma ve kovuşturmaya tâbidir.

Gerekçe

Madde, aynı konutta birlikte yaşayan kişilerden birine kötü muamelede bulunulmasını cezalandırmaktadır. Ancak, her türlü kötü muamele, suçun oluşmasını olanaklı kılmaz. Kötü muamelenin merhamet, acıma ve şefkatle bağdaşmayacak nitelikte bulunması gereklidir. Ancak, bu muamele biçimi kişide basit bir tıbbî müdahaleyle giderilebilecek ölçünün ötesinde bir etki meydana getirmiş ise, artık kasten yaralama suçundan dolayı cezaya hükmedilmelidir. Yarı aç veya susuz bırakma, uyku uyutmamak, zor koşullarda çalışmaya mecbur etmek gibi hareketleri kötü muameleye örnek olarak vermek olanaklıdır. Maddenin ikinci fıkrasında faille mağdur arasında belirli ilişkiden kaynaklanan disiplin yetkisinin kötüye kullanılması ayrı bir suç olarak tanımlanmıştır. Dikkat edilmelidir ki, söz konusu disiplin yetkisinin kötüye kullanılması suretiyle gerçekleştirilen davranışın kişide basit bir tıbbî müdahaleyle giderilebilecek ölçünün ötesinde bir etki meydana getirmemiş olması gerekir. Aksi takdirde, kasten yaralama suçundan dolayı cezaya hükmedilmelidir. Keza, hakaret oluşturan fiiller, bu disiplin yetkisi kapsamına girmedikleri gibi, kötü muamele suçu olarak değil, hakaret suçundan dolayı cezalandırılmayı gerektirir. Kişilerin idareleri altında bulunan veya büyütmek, okutmak, bakmak, muhafaza etmek veya bir meslek veya san’atı öğretmekle yükümlü olduğu kimseler üzerinde terbiye etmek, eğitmek görevi dolayısıyla belirli disiplin yetkilerine sahip bulunmaları gerekir; aksi takdirde görev yerine getirilmez. Disiplin yetkisi eğitim hakkının doğal bir sonucudur ve bu yetki olmadan söz konusu hak kullanılamaz. Disiplin yetkisinin sınırı ise maddede gösterilmiştir. Disiplin yetkisi kişinin bedensel ve ruhsal sağlığının bozulmasına neden olmayacak veya bir tehlikeye maruz kalmasını sonuçlamayacak derecede kullanılabilecektir.

TCK m.232 ile İlgili Yargıtay Kararları

4 karar gösteriliyor.

CGK E.2024/98 K.2025/218 Direnme Hükmünün Bozulması

TCK m.232/1'deki kötü muamele suçunun özgü suç niteliği yoktur; fail ile mağdur aynı konutta birlikte yaşayan kişilerdir. Kişiye bedenen veya ruhen zarar veren hareketlerle işlenebilse de her kötü muamele bu maddeye girmez; kötü muamele kastı şüpheye yer bırakmayacak biçimde belirlenmişse fiilin sürekliliği aranmaz.

Detaylı özeti gör

TCK m.232, mülga 765 sayılı Kanun'da iki ayrı hükümde yer alan suçların karşılığıdır; birinci fıkra aynı konutta birlikte yaşanılan kişiye kötü muameleyi, ikinci fıkra terbiye hakkından doğan disiplin yetkisinin kötüye kullanılmasını düzenler. Bu iki ayrı suç tipinin tek maddede birleştirildiği belirtilmiştir. Düzenleme, aynı konutta yaşayanların vücut bütünlüğünü, sağlığını, onurunu ve özgürlüklerini; ayrıca aile düzenini korumaktadır. Karar, süreklilik sorununu iki kanunun lafzını karşılaştırarak çözmüştür. Eski hükümde fena muamelelerden çoğul biçimde söz edilmesi nedeniyle tekrarın gerekli olduğu ileri sürülmüşse de yürürlükteki metnin tekil ifadesi, münferit eylemlerin de cezalandırılmasına imkân vermektedir. Madde gerekçesine göre kötü muamele merhamet, acıma ve şefkatle bağdaşmayacak nitelikte olmalıdır. Etkisi basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek ölçüyü aşarsa kasten yaralama hükümleri uygulanacaktır. Değerlendirmede 4721 sayılı Kanun'un 339. maddesindeki velayet yükümlülükleri de esas alınmıştır.

4.CD E.2020/17108 K.2022/19371 Bozma

TCK m.232, yaralama, tehdit ve hakaret gibi başka hükümlerde açıkça suç sayılan fiillerin dışında kalan; failin aynı konutta birlikte yaşadığı kişilere karşı çıplak gezdirme, aç bırakma, sürekli alay etme veya korkutma gibi davranışlarını kötü muamele suçu olarak yaptırıma bağlar. Kanunun başka maddelerinde ayrıca suç olarak tanımlanan eylemler, bu hükmün kapsamına girmez.

Detaylı özeti gör

Sanığın mağdurları yaralayan eylemleri, TCK m.86/2'deki kasten yaralama suçunu oluşturduğu için kötü muamele kapsamında değerlendirilemez. Bu fiiller nedeniyle TCK m.232/1 uyarınca mahkûmiyet kurulması suç vasfında hata sayılmış ve bozmayı gerektirmiştir. Daire, kabule göre üç ayrı aykırılık daha belirlemiştir. Kötü muamele eylemi tek suç işleme kararı kapsamında birden çok mağdura yöneldiğinden, TCK m.43/2'nin yollamasıyla aynı maddenin birinci fıkrası uygulanmalı; sanık iki kez cezalandırılmamalıdır. Ayrıca m.232 iddianamede gösterilmediği hâlde ek savunma hakkı tanınmadan bu madde uyarınca iki kez ceza verilmesi, 5271 sayılı Kanun'un 226/2. maddesine aykırıdır. Son olarak, basit yargılama usulüne ilişkin geçiş hükmündeki ibarenin Anayasa Mahkemesince iptal edilmesi nedeniyle bu usul bakımından yeniden değerlendirme yapılması zorunlu görülmüştür.

4.CD E.2019/1801 K.2021/25524 Bozma

TCK m.232'deki kötü muamele suçunun oluşması, mağdura yönelen fiillerin süreklilik göstermesine ve yaralama, tehdit ya da hakaret gibi Kanunda ayrıca suç sayılan davranışlardan farklı olmasına bağlıdır; her kötü muamele bu suç tipini oluşturmaz. Yarı aç veya susuz bırakma, uyku uyutmama, çıplak gezdirme, sürekli alay etme ve zor koşullarda çalışmaya mecbur bırakma bu kapsamdaki eylemlere örnektir.

Detaylı özeti gör

Kararda suç ölçütleri somut olaya olumsuz yönde uygulanmıştır. Dosya kapsamına göre müşteki evi kendi rızasıyla terk etmiş, sanık bunun ardından evin anahtarlarını değiştirmiş, müşteki girişte sorun yaşayacağını düşündüğü için eve hiç gitmemiş ve beş gün sonra sanığın iş yerine giderek anahtarları almıştır. Daire, isnat edilen eylemin niteliği itibarıyla bu suçun unsurlarını karşılamadığını, bu nedenle mahkûmiyet yerine beraat kararı verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Karar ayrıca kötü muamele suçunda uygulanan kanun maddesinin hükümde yanlış gösterilmesini bağımsız bir hukuka aykırılık saymıştır. Aynı dosyadaki tehdit suçu bakımından ise, 6763 sayılı Kanun ile değiştirilen 5271 sayılı Kanun'un 253. maddesi uyarınca bu suçun uzlaştırma kapsamına alındığı belirtilerek uzlaştırma işlemi uygulandıktan sonra sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmış; erteleme hükümlerinin uygulanmasına engel bir mahkûmiyetin bulunmadığı da saptanmıştır.

CGK E.2020/369 K.2021/244

TCK m.232/1'deki kötü muamele suçu özgü suç değildir; fail ve mağdur aynı konutta birlikte yaşar, bu birliktelik için kesin süre aranmayıp birlikte yaşama iradesi yeterlidir. Her kötü muamele suç kapsamına girmez; ancak kötü muamele kastı şüpheden uzak biçimde belirlenirse süreklilik şartı aranmaz ve merhamet, acıma ve şefkatle bağdaşmayan ani bir fiil de suçu oluşturabilir.

Detaylı özeti gör

Dilencilik suçu bakımından çocuğun araç olarak kullanılması, failin onu dilenme sırasında menfaat istenen kişinin algılayabileceği biçimde yanında veya yakınında bulundurmasını gerektirir. Somut olayda sanık çocuğun yakınında bulunmadığı için bu suçun yasal unsurları oluşmamıştır. İnceleme daha sonra kötü muamele suçuna yönelmiştir. Muamele sözcüğünün işlem ve davranış anlamları da taşıması nedeniyle kötü muamelenin bir işleyişi ve süreci kapsadığı; ancak bunun her koşulda kesintisiz sürme değil, mevcut şartlar içinde bir hareketler bütünlüğü anlamına geldiği belirtilmiştir. Kötü muamele kastı şüpheden uzak biçimde belirlenebiliyorsa süreklilik aranmaz. Bu ölçütler altında, sanığın aynı konutta yaşadığı ve altı yaşını doldurmuş çocuğunu gece geç saatte caddede tek başına mendil sattırması merhamet ve şefkatle bağdaşmayan bir eylem sayılmış; fiilin TCK m.232/1 kapsamındaki kötü muamele suçunu oluşturduğu kabul edilmiştir.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.