2026 değişikliğinin gerekçeleri
Kanun teklifinin madde gerekçesi
Teklifin 4. maddesi, 7593 sayılı Kanunun 3. maddesiyle kanunlaşmıştır. Teklif gerekçesi özgün haliyle korunmuştur; kabul edilen metinde TCK 87 atfı ikinci ve dördüncü fıkralarla sınırlandırılmıştır.
MADDE 4- Maddeyle, 5237 sayılı Kanunun 233 üncü maddesinde değişiklik yapılmaktadır.
Aile, bireyin korunması, gelişimi ve toplumsallaşması bakımından temel kurum niteliğindedir. Aile hukukundan kaynaklanan bakım, eğitim, gözetim ve destek yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi, özellikle çocuklar bakımından ihmal, mağduriyet ve suç işleme riskini artırabilmektedir.
Uygulamada; çocuğun eğitim hakkından yoksun bırakılması, bakım ve gözetim yükümlülüğünün ihmal edilmesi, ekonomik ve sosyal ihtiyaçlarının karşılanmaması gibi fiillerin çocukların gelişimini olumsuz etkilediği ve bazı durumlarda ağır suçlara yönelmelerinde etkili olabildiği görülmektedir. Bu nedenle aile hukukundan doğan yükümlülüklerin etkin şekilde yerine getirilmesinin sağlanması önem taşımaktadır.
Düzenlemeyle, aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüğün ihlali suçuna ilişkin ceza miktarları artırılarak aile kurumunun ve çocukların daha etkin şekilde korunması amaçlanmaktadır. Ayrıca, birinci ve üçüncü fıkralarda tanımlanan yükümlülüklerin ihlali sonucu çocuğun kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işlemesi hâlinde, yükümlülüğünü ihlal eden kişi hakkında verilecek cezaların yarısından iki katına kadar artırılması öngörülmektedir.
Kaynak: TBMM, 2/3771 esas numaralı kanun teklifi (14 Temmuz 2026), PDF s. 14.
Genel Kurulda kabul edilen önergenin gerekçesi
Önergeyle, teklifle Türk Ceza Kanunu'nun 233'üncü maddesine eklenen dördüncü fıkranın kapsamı yeniden belirlenmektedir.
Kaynak: TBMM Genel Kurul tutanağı, 122. Birleşim (7 Ağustos 2026), PDF s. 48.
Bu maddenin ceza hükümleri 7593/2026 ile değiştirilmiş ve maddeye dördüncü fıkra eklenmiştir. Aşağıdaki gerekçe maddenin 2004 tarihli ilk metnine aittir; sonraki değişiklikleri ve sonradan eklenen hükümleri açıklamaz.
Maddenin birinci fıkrasında, aile hukukundan doğan bakım, eğitim veya destek olma yükümlülüğünün yerine getirilmemesi, suç olarak tanımlanmıştır. Bu suçun oluşması için terk olgusunun gerçekleşmemesi gerekir. Aksi takdirde, terk suçu oluşur. Aile hukukundan kaynaklanan bakım, eğitim veya destek olma yükümlülüğünün kapsamını, Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre belirlemek gerekir. Bu suçtan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılması, şikâyete tabi tutulmuştur. Maddenin ikinci fıkrasında ise, evli olsun veya olmasın gebe olan eşini veya sürekli birlikte yaşadığı ve kendisinden gebe kalmış kadını çaresiz durumda terk eden yani ona her türlü yardımı yapmaksızın ortada bırakan kişi cezalandırılmaktadır. Üçüncü fıkra, doktrinde manevî terk olarak tanımlanan ailenin terki suçunu cezalandırmaktadır. Suç, itiyadî sarhoşluk, uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanma ya da onur kırıcı yaşayış tarzı nedeni ile özen noksanı veya kusurundan dolayı çocukların ahlâk, güvenlik ve sağlıklarının ağır şekilde tehlikeyle karşı karşıya kalmasına neden olmaktır.