TBK Madde 220 Ayıptan sorumluluk: b. Hayvan satışında

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 02.08.2026

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TBK 220, hayvan satışında satıcı, yazılı olarak üstlenmedikçe veya ağır kusuru bulunmadıkça satılandaki ayıptan sorumlu olmaz; satıcının ayıp sorumluluğu ancak bu iki durumda doğar.

Resmi Metin

b. Hayvan satışında

Madde 220- Hayvan satışında satıcı, yazılı olarak üstlenmedikçe veya ağır kusuru olmadıkça ayıptan sorumlu olmaz.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Bu madde, hayvan satışında satıcının ayıba karşı tekeffül sorumluluğunu genel rejime (TBK m.219) göre önemli ölçüde daraltır: satıcı, ancak yazılı olarak üstlendiği bir niteliğin eksikliğinden ya da ağır kusurundan sorumlu tutulabilir. Uygulamada bu, ispat yükünü alıcıya yıkar; alıcı ya satıcının yazılı taahhüdünü ya da ağır kusurunu somut delille kanıtlamak zorundadır, sözlü beyan yeterli değildir. Sık yapılan hata, TBK m.219’un kusursuz sorumluluğuna güvenip yazılı taahhüt almadan işlem yapmaktır. Muayene ve ihbar külfeti (TBK m.223) ile zamanaşımı süreleri (TBK m.231) bu satışlarda da işler; süre kaçırılırsa daralmış sorumluluk büsbütün ileri sürülemez hale gelir. Hayvanı ticari/mesleki amaç dışında bir tüketicinin satıcıdan alması hâlinde TKHK (6502) öncelikli uygulanır ve alıcı lehine daha geniş koruma gündeme gelebilir.

Gerekçe

Türk Borçlar Kanunu’nun 220. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:

818 sayılı Borçlar Kanununun 195 inci maddesini karşılamaktadır.

Tasarının tek fıkradan oluşan 219 uncu maddesinde, ayıplı hayvan satışında satıcının sorumluluğu düzenlenmektedir.

818 sayılı Borçlar Kanununun 195 inci maddesinin kenar başlığında kullanılan “b. Hayvan alım satımında” şeklindeki ibare, Tasarıda “b. Hayvan satışında” şeklinde değiştirilmiştir.

818 sayılı Borçlar Kanununun 195 inci maddesinde kullanılan “iğfal etmiş olmadıkça” şeklindeki ibare, Tasarıda “ağır kusuru olmadıkça” şekline dönüştürülmüştür. Böylece, ağır kusurun aldatma yanında ağır ihmali de kapsadığı göz önünde tutularak, hayvan satıcısının ayıptan sorumluluğu genişletilmiştir.

818 sayılı Borçlar Kanununun 195 inci maddesinde, İsviçre Borçlar Kanununun 198 inci maddesinde yapıldığı gibi, hangi cins hayvanların madde kapsamına girdiğinin sayılması doğru görülmemiş, maddenin amacını, Ülkemizdeki hayvan cinslerini ve özelliklerini göz önünde tutarak, buna ilişkin belirlemenin ve yorumun, öğreti ve uygulamaya bırakılması tercih edilmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları - TBK m.220 uygulaması

Aşağıdaki ilkeler, ilgili kararlardan derlenmiştir.

Yargıtay 3.HD E. 2024/2388 K. 2025/1550 Onama

TBK m.220 uyarınca hayvan satışında satıcı kural olarak ayıptan sorumlu değildir; ancak satıcı, teslim öncesi sağlıklı hayvan seçimi ve sağlık koşullarını sağlamada ağır kusurluysa ayıplı hayvandan sorumlu olur.

Detaylı özeti gör

Davacı besici, davalı Kurum aracılığıyla Nevşehir'deki işletmesi için 122 baş ithal besilik sığırı satın almış ve bedelini 06.12.2016 tarihli fatura karşılığında ödemiştir; veteriner giriş belgelerinde hayvanların sağlıklı olduğu belirtilmesine rağmen teslimden yaklaşık bir hafta sonra ölümler başlamış, 53 hayvan ölmüş ve davacı, ıslahla 62.670,20 Euro zararın tahsilini istemiştir. Davalı Kurum, hayvanların 06.12.2016'da tam ve sağlıklı teslim edildiğini, sorumluluğun seçim heyetinde olduğunu savunmuştur. İlk Derece Mahkemesi, hastalığın ancak laboratuvar tetkikiyle anlaşılabileceğini ve alıcının bilmesinin mümkün olmadığını belirterek, TBK m.220 ve 225 uyarınca satıcının ağır kusuru bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar vermiş, Bölge Adliye Mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, TBK m.220 uyarınca hayvan satışında satıcının yazılı olarak üstlenmedikçe veya ağır kusuru olmadıkça ayıptan sorumlu olmayacağını, ancak davalı Kurumun sağlıklı ithal hayvan seçiminde ve Veteriner Sağlık Sertifikasındaki koşulları sağlamada ağır kusurlu bulunduğunu belirterek, ağır kusur istisnası kapsamında ayıplı hayvan satışından sorumluluğu benimsemiş ve 12.03.2025 tarihinde kararın onanmasına oy birliğiyle hükmetmiştir.

Kararı incele →

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.

© . Tüm hakları Avukat Saim İncekaş’a aittir.

Feragat: Bu sitedeki içerikler genel bilgilendirme amacıyla sunulur; mevzuat ve içtihatlar zamanla değişebilir. Buradaki açıklamalar hukuki danışma değildir. Herhangi bir işlem yapmadan önce dosyanıza özel profesyonel görüş alınız.

İlişki ve KVKK: Bu site üzerinden iletişime geçmeniz tek başına avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Kişisel verileriniz KVKK kapsamında işlenir; bkz. Aydınlatma Metni.

TBK Madde 220 - Ayıptan sorumluluk: b.…

→ İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!