Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe HMK Madde 45 Zabıt kâtibinin yasaklılığı ve reddi
HMK 45, davada görevli zabıt kâtibinin, hâkimler için öngörülen sebeplerle reddedilebileceğini veya görevden çekinebileceğini; bu taleplerin görev yaptığı mahkemece karara bağlanacağını ve kararların kesin olduğunu gösterir.
Resmi Metin
Zabıt kâtibinin yasaklılığı ve reddi
Madde 45- (1) Davada görevli zabıt kâtibi hakkında 34 ve 36 ncı maddelerde düzenlenen sebeplerden birisiyle ret talebinde bulunulabilir. Ret talebi, zabıt kâtibinin görev yaptığı mahkeme tarafından karara bağlanır. Bu konuda verilecek kararlar kesindir.
(2) Zabıt kâtibi 34 üncü maddedeki sebepleri bildirerek görevden çekinebilir. Bu hâlde gereken karar, görev yaptığı mahkeme tarafından verilir.
(3) Zabıt kâtibinin aynı işte hâkim ile birlikte reddi veya çekinmesinin istenmesi hâlinde, hâkim hakkında ret veya çekinmeyi inceleyecek olan merci, her ikisi hakkında karar verir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, davada görevli zabıt kâtibinin yasaklılığını ve reddini düzenler. İlk fıkraya göre zabıt kâtibi hakkında, hâkimin yasaklılığı ve reddine ilişkin 34 ve 36 ncı maddelerde sayılan sebeplerden biriyle ret talebinde bulunulabilir. İkinci fıkra, zabıt kâtibinin de 34 üncü maddedeki sebepleri bildirerek görevden çekinebileceğini öngörür. Böylece hâkim için kabul edilen tarafsızlık güvencesi, yargılamada tutanağı tutan kâtibe de kıyasen genişletilmiştir.
Usul bakımından hem ret talebi hem de çekinme, zabıt kâtibinin görev yaptığı mahkeme tarafından karara bağlanır ve birinci fıkra uyarınca bu konuda verilen kararlar kesindir. Üçüncü fıkra, aynı işte zabıt kâtibinin hâkim ile birlikte reddinin veya çekinmesinin istenmesi hâline ilişkin özel bir mercii kuralı getirir; bu durumda hâkim hakkındaki ret veya çekinmeyi inceleyecek olan merci, her ikisi hakkında birlikte karar verir. Bu düzenleme, tutanağın güvenilirliğini ve yargılamanın tarafsızlığını korumaya yöneliktir.
Gerekçe
Bu madde, 1086 sayılı Kanunun 37. maddesi hükmünü kısmen karşılamaktadır.
Maddenin birinci fıkrasında, hakimin yasaklılığına ve reddine ilişkin sebeplerin zabıt katibi bakımından da yasaklılık ve ret sebebi olduğu kabul edilmiş, ret talebini, zabıt katibinin görev yaptığı mahkemenin inceleyeceği ve kararın kesin olduğu belirtilmiştir.
İkinci fıkrada, hakimin yasaklılığına ilişkin kurallara paralellik sağlanması amacı güdülmüştür.
Maddenin üçüncü fıkrasında, aynı işte, zabıt katibinin hakim ile birlikte reddi halinde veya birlikte çekinmeleri durumunda, kararın, hakimin reddi veya çekinmesi yönünde karar alacak mercice inceleneceği hükme bağlanarak, usul ekonomisi ilkesine uygun düzenleme yapılmıştır.