Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TMK Madde 745 Yükümlü taşınmaz malikinin menfaatinin korunması
TMK 745, yükümlü taşınmaz malikinin kendi yararının hakkaniyete uygun dikkate alınmasını ve olağanüstü durumlarda mecranın geçeceği arazi parçasının satın alınmasını isteme hakkını iki fıkra üzerinden düzenler.
Resmi Metin
Yükümlü taşınmaz malikinin menfaatinin korunması
Madde 745- (1) Yükümlü taşınmaz maliki, kendi menfaatinin hakkaniyete uygun bir biçimde gözetilmesini isteyebilir.
(2) Arazinin üzerinden geçecek mecralarda olağanüstü durumlar varsa malik, bu mecraların üzerinden geçirileceği arazi parçasının uygun bir kısmının, zararını tam olarak karşılayacak bir bedelle satın alınmasını isteyebilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Madde, yükümlü taşınmaz malikinin kendi yararının hakkaniyete uygun dikkate alınmasını ve olağanüstü durumlarda mecranın geçeceği arazi parçasının satın alınmasını isteme hakkını iki fıkra üzerinden düzenler. Birinci fıkra yükümlü taşınmaz malikinin kendi yararının hakkaniyete uygun bir biçimde dikkate alınmasını isteyebileceğini hükme bağlar; mecra yükümlülüğü altındaki malikin sadece katlanmaya değil, makul ölçüde dikkate alınmaya da hakkı vardır. İkinci fıkra arazinin üzerinden geçecek mecralarda olağanüstü durumlar varsa malikin, bu mecraların üzerinden geçirileceği arazi parçasının uygun bir kısmının, zararını tam olarak karşılayacak bir bedelle satın alınmasını isteyebileceğini öngörür; olağanüstü durum hâlinde katlanma yükümlülüğü, satın alma talebine dönüşür. Avukatlık pratiğinde mecra yükümlüsü vekili olağanüstü durum mevcutsa katlanma yerine satın alma talebi açmalı, satış bedelinin zararı tam karşılayan tutarda hesaplanmasını uzman raporuyla sağlamalıdır.
Gerekçe
Eski Kanunun 669 uncu maddesini karşılamaktadır.
Madde İsviçre aslı olan 692 inci maddeye uygun olarak iki fıkra haline getirilmiş, kenar başlığı ile birlikte arılaştırılmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır.
Maddenin ikinci fıkrasında öngörülen hallerde, mecra geçirilecek taşınmazın kamulaştırılması söz konusu değildir. Burada gerçek kişiler lehine kurulan mecralarda, satın alınmasını isteme hakkı düzenlenmiştir. Maddede bu hak “olağanüstü durumların varlığına” bağlanmıştır. Olağanüstü durumların bulunduğu hallerde haklı sebepler vardır. Bu nedenle 1984 tarihli Öntasarıda olduğu gibi “olağanüstü durumlar haklı gösterirse” şeklindeki ifadede yer alan “haklı gösterirse” unsuruna ayrıca yer vermeye gerek görülmemiştir.
İlgili Hizmet
TMK 745, taşınmaz mülkiyeti ve mülkiyet hakkının kapsamı bakımından yükümlü taşınmaz malikinin menfaatinin korunması hükümlerindendir.