TBK Madde 327 - Kira sözleşmesinin sona ermesi: Sürenin geçmesi

Davacı şirket, davalıya kiraladığı ızgara ve yemek salonuna ilişkin Mart/2019'dan itibaren ödenmeyen kira bedellerinin tahsili ile tahliye istemiş; davalı ise parselasyon ve mülkiyet değişikliği nedeniyle kira ilişkisinin sona erdiğini savunmuştur. Yargıtay, asıl kiraya veren ile asıl kiracı arasındaki açık alan sözleşmesinin belirsiz süreli hale geldiğini, fesih bildiriminin tebliğine dair evrak bulunmadığını ve kiralananın halen alt kiracı davalının kullanımında olup tahliye olgusunun ispatlanmadığını belirterek kararı davacı yararına bozmuştur.

Kiraya veren davacı, Aydın'da çay ocağı olarak kiralanan 43 m² kapalı ve 70 m² açık alanlı taşınmazın, kira sözleşmesinin yenilenmeyeceğini ihtar etmesine rağmen kiracının tahliye etmediğini belirterek tahliye istemiştir. Daire, kiralananın baskın vasfının belirlenmesi için ilk hükmü bozmuş; sonraki keşif ve bilirkişi raporuyla yığma tarzdaki kiralananın üstü örtüsüz (gayrimusakkaf) ve genel hükümlere tabi olduğu saptanmıştır. Süresinde çekilen ihtar ve açılan davaya rağmen davayı reddeden yerel mahkeme kararı, davanın kabulü gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

Davacı kiraya veren, taraflar arasındaki 400 m²'lik çay alım yerine ilişkin kira sözleşmesinde mecurun anayol üzerinde bulunması nedeniyle bedelin rayice göre düşük kaldığını ileri sürerek, dava tarihi 29.09.2015'ten itibaren kira bedelinin yıllık net 10.000 TL olarak tespitini istemiş; sulh hukuk mahkemesi davanın reddine karar vermiştir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, taşınmazın çatılı iş yeri niteliğinde olmayıp genel hükümlere tabi bulunduğunu, dava tarihi itibarıyla ilgili kira döneminin başlamış olması sebebiyle bu tarihten geçerli tespit yapılamayacağını, davacıya bir sonraki (2016) dönem için tespit isteyip istemediğinin sorulması ve rayice uygun bedelin belirlenmesi gerektiğini belirterek hükmü bozmuştur.

Davacı, taşınmazı büfe-cafe olarak işletilmek üzere 01.03.2003 başlangıçlı ve 5 yıl süreli kira sözleşmesiyle davalıya kiraya verdiğini, sözleşmenin sona ereceğini ihtarla bildirmesine rağmen yerin boşaltılmadığını ileri sürerek tahliye istemiş; davalı ise kiralananın çatılı işyeri olduğunu savunmuştur. Bilirkişi incelemesiyle kiralananın baskın vasfının çatısız (gayrimüsakkaf) olduğu ve genel hükümlere tabi bulunduğu saptanmıştır. Yargıtay, davacının 04.01.2013 tarihli ihtarname ile sözleşmeyi yenilemeyeceğini bildirmiş olmasına karşın, yasal fesih dönemlerine uyulmadan 08.03.2013'te açılan tahliye davasının süresinde olmadığını, bu nedenle davanın süre yönünden reddi gerekirken kabulünün hatalı olduğunu belirterek hükmü bozmuştur.

Davacı kiraya veren, davalıyla imzaladığı 01.01.2014 başlangıçlı bir yıl süreli kira sözleşmesine dayanarak, inşaat malzemesi deposu olarak kiralanan taşınmazın süre sonunda tahliye edilmediğini ileri sürerek kiralananın tahliyesini istemiştir. Sulh hukuk mahkemesi, davalının kiralananı araç yıkama işinde kullanmasına dayalı akde aykırılık için kiracıya süreli ihtar gönderilmediği gerekçesiyle davayı reddetmiştir. Yargıtay ise sözleşmenin 7. maddesinde kararlaştırılan feshi ihbar süresinin geçerli olduğunu ve davacının süre bitiminden önce 14.10.2014'te sözleşmeyi yenilemeyeceğini davalıya bildirdiğini gözeterek, süre bitimine dayalı tahliye talebinin mahkemece hiç değerlendirilmemesini usul ve yasaya aykırı bulmuş ve hükmü davacı yararına bozmuştur.