TMK Madde 575 - Mirasın açılması ve değerlendirme anı

Resmi Metin

Açılma ve değerlendirme anı

Madde 575- Miras, mirasbırakanın ölümüyle açılır. Mirasbırakanın sağlığında yapmış olduğu mirasla ilgili kazandırmalar ve paylaştırmalar, terekenin ölüm anındaki durumuna göre değerlendirilir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, mirasın açılma anını ve tereke değerlerinin değerlendirme zamanını tek fıkra üzerinden belirler ve miras hukukunun temel zaman referansını sabitler. Hüküm iki cümle halinde işler. Birinci cümle açıkça mirasın mirasbırakanın ölümüyle açılacağını hükme bağlar; mirasın doğum anı ölümün biyolojik anıdır. İkinci cümle değerlendirme anını belirler: mirasbırakanın sağlığında yapmış olduğu mirasla ilgili kazandırmalar ve paylaştırmalar terekenin ölüm anındaki durumuna göre değerlendirilir; sonraki değişimler hesaba katılmaz. Bu kural hem tenkis hem denkleştirme hem paylaşım hesaplarında bir referans noktası verir; tüm taraflar aynı zaman dilimine bağlı olarak işlem yapar. Avukatlık pratiğinde miras açılma anı bütün hesaplama ve istemler için odak noktası kabul edilmeli; ölüm tarihi resmi belgesi tek tek incelenip değerleme tarihi tüm bilirkişi raporlarında bu tarihe göre çıkartılmalıdır.

Gerekçe

Eski Kanunun 517 inci maddesini karşılamaktadır.

İsviçre Medeni Kanununun 537 inci maddesinin kenar başlığı “Mirasbırakan yönünden şartı” şeklindedir. Ancak, maddede mirasın hangi anda açıldığı ve terekenin hangi andaki değerinin esas alınacağı hususları düzenlenmekte olduğundan, yürürlükteki “Açılma sebebi” şeklindeki kenar başlığın bu amaca uygun olarak “Açılma ve değerlendirme anı” biçiminde değiştirilmiştir.

Böylelikle mirasbırakanın, ölüme bağlı kazandırmaların konusu olan tereke malları ile mirasçılar arasında paylaşılması söz konusu olan tereke mallarının ölüm anındaki değerlerinin esas alınacağı açıklık kazanmaktadır.

Hüküm değişikliği yoktur.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 1.HD içtihatları

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2015/9477 K. 2018/9486 25.04.2018 Bozma

Miras

Tenkis davasında hak düşürücü sürenin başlangıcı bakımından mirasın açılma anı, mirasbırakanın ölüm tarihidir ve mirasbırakanın ölümüyle miras kendiliğinden açılır.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Saklı payın zedelendiği ileri sürülen tenkis davasında, mirasın açılma anının ve buna bağlı hak düşürücü sürenin nasıl belirleneceği. Değerlendirme: Miras, mirasbırakanın ölümüyle açılır; somut olayda muris 21.07.2004'te ölmüş, dava 24.10.2011'de açılmıştır. Tenkis davası açma hakkı, saklı payın zedelendiğinin öğrenildiği tarihten bir yıl ve her halde mirasın açılmasından on yıl geçmekle düşen, hakimce re'sen gözetilen hak düşürücü süreye tabidir. Öğrenme tarihi araştırılmadan hüküm kurulması isabetsizdir. Sonuç: Hükmün BOZULMASINA karar verilmiştir.

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları

Adana BAM · İstinaf · 9. Hukuk Dairesi E. 2021/676 K. 2021/1410 29.11.2021 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Adana BAM, sicilde pay muris adına kayıtlı görünse de TMK 575 gereğince mirasın ölümle açıldığını ve mirasçıların şirket hissesi dahil hak sahibi olduğunu kabul etmiş; mirasçı davacının organsız şirkete kayyım atanmasını istemekte hukuki yararı ve aktif husumet ehliyeti bulunduğunu belirtmiştir.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Tek pay sahibinin ölümüyle organsız kalan limited şirkete yönetim kayyımı atanması istenmiş; Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, davacının ticaret sicilinde payı görünmediğinden ortaklık/davacı sıfatı bulunmadığı gerekçesiyle davayı usulden reddetmiştir. Davacı, murisin mirasçısı olarak hak sahibi olduğunu ileri sürerek istinafa başvurmuştur. Adana BAM, mirasın ölümle açıldığını ve mirasçı davacının kayyım atanmasını istemekte hukuki yararı ve aktif husumet ehliyeti bulunduğunu kabul ederek istinafı kabul etmiş, ilk derece kararını kaldırıp dosyayı esasın incelenmesi için iade etmiştir.

Kararı incele →

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Bilgilendirme amaçlıdır.

İlgili Hizmet

TMK 575, miras hukuku kapsamında açılma ve değerlendirme anı konusunu düzenler.

veraset ve tenkis davalarında profesyonel destek

TMK Madde 575 Mirasın açılması ve değerlendirme anı