Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 428 Hizmet ilişkisinin devri: İşyerinin tamamının veya bir bölümünün devri
TBK 428, işyerinin tamamı veya bir bölümü hukuki bir işlemle başkasına devredildiğinde, devir tarihinde mevcut olan hizmet sözleşmeleri bütün hak ve borçları ile birlikte devralana geçer; işçinin hizmet süresine bağlı hakları bakımından devreden işveren yanında işe başladığı tarih esas alınır. Devirden önce doğmuş olan ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devreden ve devralan işveren müteselsilen sorumlu olup, devreden işverenin bu sorumluluğu devir tarihinden itibaren iki yıl ile sınırlıdır.
Resmi Metin
İşyerinin tamamının veya bir bölümünün devri
Madde 428- (1) İşyerinin tamamı veya bir bölümü hukuki bir işlemle başkasına devredildiğinde, devir tarihinde işyerinde veya bir bölümünde mevcut olan hizmet sözleşmeleri, bütün hak ve borçları ile birlikte devralana geçer.
(2) İşçinin hizmet süresine bağlı hakları bakımından, onun devreden işveren yanında işe başladığı tarih esas alınır.
(3) Yukarıdaki hükümlere göre devir hâlinde, devirden önce doğmuş olan ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan, devreden ve devralan işveren müteselsilen sorumludurlar. Ancak, devreden işverenin bu yükümlülüklerden doğan sorumluluğu, devir tarihinden itibaren iki yıl ile sınırlıdır.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
İşyerinin tamamı veya bir bölümü hukuki bir işlemle el değiştirdiğinde, o tarihte yürürlükteki hizmet sözleşmeleri bütün hak ve borçlarıyla devralana kendiliğinden geçer; bu geçiş için işçinin rızası aranmaz, kanuni halefiyet söz konusudur. Bu ayrım uygulamada sıkça karıştırılır: burada devredilen işyeridir, tek başına sözleşme değil. İşçinin sözleşmesinin bir başkasına aktarılması (TBK m.429) ise işçinin yazılı rızasına bağlıdır; ikisini ayırmak gerekir. Kıdem ve hizmet süresine bağlı haklar hesaplanırken devreden işveren yanında işe başlama tarihi esas alınır, süre sıfırlanmaz. Devirden önce doğmuş ve devir tarihinde muaccel borçlardan devreden ve devralan müteselsilen sorumludur; ancak devreden işverenin sorumluluğu devirden itibaren iki yılla sınırlıdır. İş K. (4857) m.6 kapsamındaki işçi bakımından İş Kanunu öncelikli uygulanır; TBK bu ilişkide tamamlayıcı işlev görür. Sık hata, devralanı geçmiş borçlardan bağışık sanmak ve iki yıllık sınırı devralan lehine de işletmektir.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 428. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, “F. Hizmet ilişkisinin devri / I. İşyerinin tamamının veya bir bölümünün devri” kenar başlıklı yeni bir maddedir.
Tasarının üç fıkradan oluşan 427 nci maddesinde, işyerinin tamamının ya da bir bölümünün devrinin hizmet ilişkisine etkisi düzenlenmektedir.
Maddenin birinci fıkrasında, bir işletmenin kısmen ya da tamamen bir üçüncü kişiye devri halinde, hizmet ilişkisinin bütün hakları ve borçları ile birlikte devir tarihinden itibaren, kendiliğinden devralana geçeceği hükme bağlanmıştır. Benzer bir düzenleme, 4857 sayılı İş Kanununun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında da bulunmaktadır.
Maddenin ikinci fıkrasında, işçinin hizmet süresine bağlı hakları bakımından, işçinin devreden işveren yanında işe başladığı tarihin esas alınacağı belirtilmektedir. Benzer bir düzenleme, 4857 sayılı İş Kanununun 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasında da bulunmaktadır.
Maddenin son fıkrasına göre: “Yukarıdaki hükümlere göre devir halinde, devirden önce doğmuş olan ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devreden ve devralan işveren müteselsilen sorumludurlar. Ancak, bu yükümlülüklerden devreden işverenin sorumluluğu, devir tarihinden itibaren iki yıl ile sınırlıdır.” Benzer bir düzenleme, 4857 sayılı İş Kanununun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında da bulunmaktadır. Fıkrada, Tasarının 201 inci maddesinden farklı olarak ilan zorunluluğu aranmamıştır. Çünkü, iş yerinin devrinde alacaklı konumundaki işçilerin kimler oldukları belirli olup, ayrıca ilan yapılması gereksiz görülmüştür.
Maddenin düzenlenmesinde kaynak İsviçre Borçlar Kanununun 333 üncü maddesi göz önünde tutulmuştur.