HMK Madde 374 - Yargılamanın iadesi: Konu

Bu madde, yargılamanın iadesi olağanüstü yoluna konu olabilecek kararların hangileri olduğunu tek bir fıkrayla belirleyerek bu yolun başvuru alanını çizer. Hükme göre yargılamanın iadesi, ancak kesin olarak verilen veya kesinleşmiş olan hükümlere karşı istenebilir. Böylece bu olağanüstü kanun yolu, henüz kesinleşmemiş, yani normal kanun yollarına hâlâ açık bulunan kararlar bakımından devreye girmez; konusu, yargılamayı kapatmış ve artık kesinlik kazanmış hükümlerdir.

Maddenin usul mekaniği bakımından önemi, yargılamanın iadesi talebinin önkoşulunu oluşturmasıdır. Bir hüküm ya verildiği anda kesin olduğu için (kesin olarak verilen hüküm) ya da kanun yolları tüketildiği veya süresi geçtiği için kesinleştiğinden, ancak bu nitelikteki bir karar bu yola taşınabilir. Hangi sebeplerle ve hangi süre ve usulle iadenin istenebileceği bu maddede düzenlenmemiş olup, izleyen maddelere göre belirlenir; bu hüküm yalnızca konunun, yani kesin veya kesinleşmiş hükümlerin kapsamını ortaya koymakla yetinir.