Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe HMK Madde 371 Bozma sebepleri
HMK 371, Yargıtay; hukukun veya sözleşmenin yanlış uygulanması, dava şartlarına aykırılık, delillerin haksız reddi ya da karara etki eden yargılama hatası bulunması sebeplerinden dolayı gerekçe göstererek temyiz olunan kararı kısmen veya tamamen bozar.
Resmi Metin
Bozma sebepleri
Madde 371- (1) Yargıtay, aşağıda belirtilen sebeplerden dolayı gerekçe göstererek temyiz olunan kararı kısmen veya tamamen bozar:
- a) Hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanmış olması.
- b) Dava şartlarına aykırılık bulunması.
- c) Taraflardan birinin davasını ispat için dayandığı delillerin kanuni bir sebep olmaksızın kabul edilmemesi.
- ç) Karara etki eden yargılama hatası veya eksiklikleri bulunması.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, Yargıtayın temyiz incelemesi sonucunda bir kararı hangi sebeplerle bozabileceğini düzenlemektedir. Tek fıkra hâlinde, bozma sebepleri bentler hâlinde sayılmış ve bozmanın gerekçeli olması ile kararın kısmen veya tamamen bozulabileceği belirtilmiştir.
Hükme göre Yargıtay; hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanmış olması, dava şartlarına aykırılık bulunması, bir tarafın davasını ispat için dayandığı delillerin kanuni bir sebep olmaksızın kabul edilmemesi ya da karara etki eden yargılama hatası veya eksikliklerinin bulunması sebeplerinden dolayı, gerekçe göstererek temyiz olunan kararı kısmen veya tamamen bozar. Sebeplerin sınırlı biçimde sayılmış olması, temyiz denetiminin maddi vakıaların yeniden değerlendirilmesine değil, hukuka uygunluk denetimine yönelik olduğunu yansıtır. Bozma kararının gerekçeli olması zorunluluğu, bozmadan sonra yapılacak yargılamaya da yön verir.
Gerekçe
Maddede, Yargıtay’ın hangi sebeplerden dolayı temyiz olunan kararı bozacağı düzenlenmekte ve bozma kararının gerekçeli olacağı belirtilmektedir. Temyiz incelemesini, istinaf incelemesinden ayıran temel özellik, temyiz incelemesinin usul hukuku veya maddi hukuk yönünden incelemeyi gerektirmesi, maddi vakıaların denetimi ile delil değerlendirmesine girmemesidir. Maddede bu hukuki denetimin hangi sebeplerle yapılacağı açıklığa kavuşturulmuştur. Bugüne kadar istinaf yolunun olmamasından dolayı zaman zaman Yargıtay maddi vakıalara ve delil değerlendirmesine de girmek zorunda kalabilmekteydi, istinafla birlikte artık bu ihtiyaç ortadan kalkmış ve Yargıtay tamamen bir hukuki denetim ve içtihat mercii olmuştur.
Yargıtay, hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanması, dava şartlarına aykırılık bulunması, taraflardan birinin davasını ispat için dayandığı delillerin yasal bir sebep olmadan kabul edilmemesi, karara etki eden yargılama hatası veya eksiklikleri bulunması durumunda temyiz olunan kararı kısmen veya tamamen bozabilir.
Ayrıca maddede, temyiz incelemesi sonunda Yargıtay’ca bozma sebeplerinin tespit edilmesi halinde, hükmün kısmen veya tamamen bozulabileceği ifade edilmektedir. Bozma sebebi nispi nitelikte ise tespit edilen bozma sebebinin hükmü etkilemesi gerekir. Nitekim karara etki eden yargılama hatası veya eksikliklerin mevcut olması halinde, bunların bozma sebebi sayılabilmesi için, ayrıca hükmün sonucunu etkilemiş olmaları gerekmektedir. Buna karşılık, dava şartlarının bulunmaması veya taraflardan birinin iddiasını ispat için dayandığı delillerin yasal bir neden olmaksızın kabul edilmemesi halinde, bu bozma sebepleri mutlak bozma sebebi olup, ayrıca hükmün sonucunu etkileyip etkilemediğinin araştırılması gerekli değildir. Hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanmış olması ise hükmün sonucunu etkileyecektir.
ADALET KOMİSYONU RAPORU
Tasarının 374 ve 375. maddeleri, teselsül nedeniyle 376 ve 377. maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.
TBMM GENEL KURULU
TBMM Genel Kurulunda 5., 6., 7., 8., 9. ve 10. maddeler tasarı metninden çıkartılmış ve diğer maddeler buna göre teselsül ettirilmiştir.