HMK Madde 18 Yetki sözleşmesinin geçerlilik şartları
HMK 18, yetki sözleşmesinin geçerli sayılması için yazılı yapılmasını, dayandığı hukuki ilişkinin belirli olmasını ve yetkili mahkemenin gösterilmesini arar; kesin yetki ve serbestçe tasarruf edilemeyen konularda böyle bir sözleşme yapılamaz.
Resmi Metin
Yetki sözleşmesinin geçerlilik şartları
Madde 18- (1) Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hâllerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz.
(2) Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin gösterilmesi şarttır.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, tarafların yargılama yerini kendi iradeleriyle belirlemelerine olanak tanıyan yetki sözleşmesinin hangi sınırlar içinde ve hangi koşullarla geçerli olacağını düzenler. Birinci fıkra, böyle bir sözleşmenin yapılamayacağı alanları belirler: tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hâlleri. İkinci fıkra ise geçerlilik için aranan üç şartı sıralar; sözleşmenin yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme ya da mahkemelerin gösterilmesi.
Mekanik olarak madde, önce bir yasak alan çizer: serbest tasarruf bulunmayan konularda veya kanunun kesin yetki öngördüğü hâllerde taraf iradesi yetkiyi değiştiremez, bu durumlarda yapılan sözleşme hüküm doğurmaz. Bu yasak dışında kalan, tarafların serbestçe tasarruf edebildiği uyuşmazlıklarda ise yetki sözleşmesi mümkün olmakla birlikte, ikinci fıkradaki üç şartın birlikte gerçekleşmesine bağlıdır. Şartlar emredici biçimde düzenlenmiş olup, yazılılığın bulunmaması, dayanak hukuki ilişkinin belirsiz kalması veya yetkili mahkemenin gösterilmemesi hâlinde sözleşme geçerli sayılmaz.
Gerekçe
Taraflarca yapılan yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için gerekli şartlar düzenlenmiştir. Birinci fıkraya göre, yetki sözleşmesi ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri konularda yapılabilir. Örneğin ayrılık, boşanma gibi kesin yetki hallerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz.
Yetki sözleşmesinin caiz olduğu hallerde, sözleşmenin geçerli olarak yapılabilmesi için, yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın belli veya belirlenebilir nitelikte olması, yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin de gösterilmesi gereklidir.
Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe