İçeriğe geç
0534 910 97 43 WhatsApp Adana / Seyhan [email protected]
Online Ödeme TREN Giriş Yap
Hemen Avukata Danışın

ÇKK Madde 11 Çocuklara özgü güvenlik tedbiri

Hazırlayan: Av. Saim İncekaşAdana BarosuGüncelleme: 12.11.2026

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

Koruyucu ve destekleyici tedbirler, hakkında adli süreç yürütülen ve ceza sorumluluğu olmayan çocuklar bakımından çocuklara özgü güvenlik tedbiridir. Bu nitelendirme, somut tedbirin seçimi ve uygulanmasının özel koşullarını ortadan kaldırmaz.

İçindekiler

Sayfa içeriğiÇKK Madde 11 - Çocuklara özgü güvenlik tedbiri

Resmi Metin

Çocuklara özgü güvenlik tedbiri

Madde 11- (1) Bu Kanunda düzenlenen koruyucu ve destekleyici tedbirler, hakkında adli süreç yürütülen ve ceza sorumluluğu olmayan çocuklar bakımından, çocuklara özgü güvenlik tedbiri olarak anlaşılır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

ÇKK m.11, Kanunda düzenlenen koruyucu ve destekleyici tedbirlerin, hakkında adli süreç yürütülen ve ceza sorumluluğu olmayan çocuklar bakımından hukuki niteliğini belirler. Bu tedbirler, anılan çocuklar yönünden çocuklara özgü güvenlik tedbiri olarak anlaşılır. Hüküm bir nitelendirme yapar; somut tedbirin seçimi ve uygulanma koşulları ilgili düzenlemelere göre değerlendirilir.

Türk Ceza Kanununun 56. maddesi, çocuklara özgü güvenlik tedbirlerinin türünü ve uygulanışını ilgili kanuna bırakır. ÇKK m.5/A/1 de ceza sorumluluğu olmayan adli süreçteki çocuklar için, koruyucu ve destekleyici tedbirlerin yanında ayrı bir yönlendirme tedbirleri grubu düzenler. Bu bağlantı, bütün yönlendirme tedbirlerinin birlikte uygulanmasını gerektirmez. ÇKK m.11’deki nitelendirmeden, ceza sorumluluğu bulunan çocuklara koruyucu ve destekleyici tedbir uygulanamayacağı sonucu da çıkarılamaz.

İlgili Yargıtay Kararları - ÇKK m.11 uygulaması

Seçilmiş Yargıtay içtihatları. Özetler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Karar tarihi ve kart notu, kararın hangi kanun metnine göre verildiğini gösterir.

Yargıtay 2. Ceza Dairesi E. 2021/5663 K. 2021/10335

Bu olayda Yargıtay 2. Ceza Dairesi, 12-15 yaş grubunda olup rapora göre fiilin anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneği yeterince gelişmemiş çocuklar hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verilirken, TCK m.31/2 ve m.56 ile ÇKK m.5 ve ÇKK m.11 uyarınca çocuklara özgü güvenlik tedbirine de hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Karar 25.05.2021 tarihlidir. Kararda geçen "suça sürüklenen çocuk" ifadesinin yerine maddenin güncel metninde 7593 sayılı Kanunla "hakkında adli süreç yürütülen" ifadesi kullanılmaktadır. 7593 sayılı Kanunla eklenen m.5/A bu kartın konusu değildir.

Detaylı özeti gör

Çocuk mahkemesi, çocuklar hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar vermiş, hükmü Cumhuriyet savcısı temyiz etmiştir. Daire, suç tarihinde 12-15 yaş grubunda bulunan çocuklar için düzenlenen raporda bu yeteneklerin yeterince gelişmediğinin tespit edildiğini aktarmıştır. Suçun sübuta erdiğinin tespit edilmesi hâlinde, ceza verilmesine yer olmadığına ilişkin karar verilirken ayrıca çocuklara özgü güvenlik tedbirine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir. Karar, m.11'i bu tedbirin dayanaklarından biri olarak göstermiş, bunun gözetilmemesini bozma nedeni saymıştır. Kararda m.11 ile ilgisi olmayan ayrı bir bozma nedeni de yer almaktadır.

Sonuç: Hükümler, Cumhuriyet savcısının temyizi üzerine diğer yönleri incelenmeden bu sebeplerle istem gibi bozulmuştur.

Kararı incele →

Yargıtay 7. Ceza Dairesi E. 2018/12805 K. 2021/4668

Bu olayda Yargıtay 7. Ceza Dairesi, ÇKK m.11/1 uyarınca m.5'teki koruyucu ve destekleyici tedbirlerin suça sürüklenen ve ceza sorumluluğu olmayan çocuklar bakımından uygulanabileceğini esas almış, ceza sorumluluğu bulunan ve hakkında mahkûmiyet kurulan çocuğa m.5 tedbirine hükmedilmesini bozma nedeni saymıştır.

Karar 23.03.2021 tarihlidir. Kararda geçen "suça sürüklenen çocuk" ifadesinin yerine maddenin güncel metninde 7593 sayılı Kanunla "hakkında adli süreç yürütülen" ifadesi kullanılmaktadır. 7593 sayılı Kanunla eklenen m.5/A bu kartın konusu değildir.

Detaylı özeti gör

Asliye ceza mahkemesi, çocuk hakkında hapis cezasına hükmetmiş ve ayrıca ÇKK m.5'te yazılı bir tedbire karar vermiştir. Hüküm çocuğun müdafii tarafından temyiz edilmiştir. Daire, m.11/1 karşısında m.5 tedbirlerinin suça sürüklenen ve ceza sorumluluğu olmayan çocuklar bakımından uygulanabileceğini hatırlatmıştır. Somut olayda çocuğun ceza sorumluluğu bulunduğunu ve hakkında mahkûmiyet kararı kurulduğunu belirtmiş, bu hâlde tedbire hükmedilmesini bozmayı gerektiren bir aykırılık saymıştır. Karar, m.11 dışında kalan başka bozma nedenleri de içermektedir.

Sonuç: Hüküm, çocuğun müdafiinin temyizi üzerine, bu ve kararda sayılan diğer nedenlerle CMUK m.321 uyarınca bozulmuştur.

Kararı incele →

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları - ÇKK m.11 uygulaması

Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları. Özetler ilgili kararlardan derlenmiştir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesi E. 2017/237 K. 2017/427

Bu olayda BAM, hapis cezasına mahkûm edilen çocuk hakkında ilk derece mahkemesinin ÇKK m.11 yollamasıyla kurduğu eğitim tedbirini hukuka aykırı bulmuştur. Andığı Yargıtay içtihadında m.11 ile Yönetmelik m.8'in tedbir imkânını ceza sorumluluğu bulunmayan çocuklar ile korunma ihtiyacı olan çocuklar için tanıdığının belirtildiğini aktarmış, tedbiri hükümden çıkarmıştır.

Karar 02.03.2017 tarihlidir. Kararda geçen "suça sürüklenen çocuk" ifadesinin yerine maddenin güncel metninde 7593 sayılı Kanunla "hakkında adli süreç yürütülen" ifadesi kullanılmaktadır. 7593 sayılı Kanunla eklenen m.5/A bu kartın konusu değildir.

Detaylı özeti gör

Çocuğa hapis cezası veren ilk derece hükmü, bu cezanın sonucu olduğunu belirterek m.11'e yollama yapmış ve m.5'te tanımlanan eğitim tedbirine de hükmetmiştir. Yollama mahkûmiyete değil, yalnız bu tedbire ilişkindir. BAM'ın dayandığı Ceza Genel Kurulu ve Ceza Dairesi içtihadında, ceza sorumluluğu bulunan ve mahkûmiyet hükmü kurulan kimseye m.5 gereğince tedbir verilmesi isabetsiz görülmüştür. BAM aynı değerlendirmeyi somut olaya uygulamış, ancak aykırılığı bozma ve yeniden yargılama nedeni saymamış, CMK m.303/1 kapsamında düzeltilebilir bir yanılgı olarak ele almıştır. Başka aykırılıklara yönelik eleştiriler ile karardaki öteki hükümler bu kartın konusu değildir.

Sonuç: Tedbir hükümden çıkarılarak hırsızlık ve işyeri dokunulmazlığının ihlali hükümleri yönünden başvuru düzeltilerek CMK m.280/1-a uyarınca esastan reddedilmiş, mala zarar verme hükmüne yönelik başvuru ise CMK m.279/1-b uyarınca reddedilmiştir.

Kararı incele →

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Tam karar metni esas alınmalıdır.