Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 272 Ön ödemeli taksitle satış: Uygulama alanının sınırlanması
TBK 272, alıcının tacir sıfatıyla hareket etmesi veya malın bir ticari işletmenin ihtiyacı için ya da meslekî amaçlarla satın alınması durumunda, ön ödemeli taksitle satışı düzenleyen 264 ilâ 271 inci maddelerin uygulanmayacağını öngörür.
Resmi Metin
Uygulama alanının sınırlanması
Madde 272- Alıcının tacir sıfatıyla hareket etmesi veya malın bir ticari işletmenin ihtiyacı için ya da meslekî amaçlarla satın alınması durumunda, 264 ilâ 271 inci maddeler uygulanmaz.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
TBK m.272, ön ödemeli taksitle satışın alıcıyı koruyan rejiminin uygulama alanını sınırlar: alıcının tacir sıfatıyla hareket etmesi ya da malın bir ticari işletmenin ihtiyacı için veya meslekî amaçlarla satın alınması hâlinde TBK m.264 ilâ TBK m.271 uygulanmaz. Böylece cayma hakkı (TBK m.269), sözleşme süresi (TBK m.270) ve alıcının temerrüdüne ilişkin dengeleyici düzen (TBK m.271) ticari/meslekî alıcı yönünden devreye girmez; koruma yalnız zayıf konumdaki bireysel alıcıya özgülenir. Metin “264 ilâ 271” dediğinden ortak hükümler (TBK m.273) dışlama kapsamı dışında kalır. Uygulamada dışlamayı ileri süren satıcı, işlemin ticari/meslekî niteliğini ispatla yükümlüdür; hem kişisel hem meslekî kullanıma hizmet eden karma hâllerde baskın amaç esas alınır. Sık hata: bu sınırlamayı açık artırma yoluyla satışla (TBK m.274 vd.) karıştırmak; bunlar ayrı kurumlardır. Ön ödemeli tüketici işleminde TKHK’nın emredici hükümleri önceliklidir.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 272. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, “4. Uygulama alanının sınırlanması” kenar başlıklı yeni bir maddedir.
Tasarının tek fıkradan oluşan 271 inci maddesinde, uygulama alanının sınırlanması düzenlenmektedir.
Maddeye göre, alıcının tacir sıfatıyla hareket etmesi veya malın bir ticari işletmenin ihtiyacı için ya da mesleki amaçlarla satın alınması durumunda, ön ödemeli taksitle satış sözleşmesine ilişkin 263 ila 270 inci maddeleri uygulanmaz.