TMK Madde 414 Vasi atamasında eş ve hısımların önceliği

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 414, vasi atamasında öncelik kuralı belirler ve atama makamına bir tercih sıralaması dayatır.

Resmi Metin

Eşin ve hısımların önceliği

Madde 414- Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, vasi atamasında öncelik kuralı belirler ve atama makamına bir tercih sıralaması dayatır. Haklı sebepler engel olmadıkça vesayet makamı, ergin kişinin önce eşini veya yakın hısımlarından birini vasi olarak atamak zorundadır; ön koşul atanacak kişinin vasilik niteliklerine sahip olmasıdır. Atamada iki yardımcı ölçüt göz önünde bulundurulur: yerleşim yerlerinin coğrafi yakınlığı ve aralarındaki kişisel ilişkilerin niteliği. Bu ölçütler, vasiliğin etkin yürütülmesi için gerekli yakınlık ve ilişki temelini sağlar. Hüküm önceki 364 üncü maddenin karşılığı olup iki terim güncellemesi yapılmıştır: kararı veren makam "sulh mahkemesi" yerine "vesayet makamı" olarak adlandırılmış, kenar başlıktaki "karı ve kocanın" ifadesi cinsiyet ayrımını sıyıran "eşin" sözcüğüyle değiştirilmiştir.

Gerekçe

Yürürlükteki Kanunun 364 üncü maddesini karşılamaktadır. “sulh mahkemesi” yerine “vesayet makamı” kullanılmış, kenar başlığında geçen “karı ve kocanın” deyimi yerine “eşin” sözcüğü kullanılmıştır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2012/1035 K. 2012/20344 Bozma

Vesayet makamı, vasiyi belirlerken Türk Medeni Kanunu'nun 414. maddesinde öngörülen öncelik durumunu gözetmek zorundadır; bu husus yasa gereğidir ve bu yön dikkate alınmadan verilen ret kararı bozmayı gerektirir.

Detaylı özeti gör

Kayseri 1. Sulh Hukuk Mahkemesi, geçirdiği kazaya bağlı olarak yürüyemeyen, tekerlekli sandalyeye bağlı olan ve kendi işlerini göremeyip fiziki olarak başkasının yardımına muhtaç bulunan davacının kendi isteğiyle açtığı kısıtlama davasını reddetmiş; Yargıtay bu hükmü oybirliğiyle bozmuştur. Daire, toplanan deliller ve resmi sağlık kurulu raporuyla davacının durumunun TMK m.408 koşullarına uyduğunu, kişinin yirmi sekiz yıldır bu halde olup bugüne kadar kısıtlanmasını istememiş olmasının ret için yasal bir sebep oluşturmadığını ve kısıtlamayı gerektiren şartların gerçekleştiğini saptamıştır. Bozma gerekçesinde ayrıca, vesayet makamının vasiyi belirlerken TMK m.414'te düzenlenen öncelik durumunu gözetmesinin yasa gereği olduğu vurgulanmıştır. Sonuç olarak bu yönler dikkate alınmadan, isteğin kabulü gerekirken yasal olmayan gerekçeyle reddedilmesi doğru bulunmamış ve hüküm bozulmuştur.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları

Adana BAM · İstinaf · 5. Hukuk Dairesi E. 2020/1527 K. 2020/1019 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Adana BAM, TMK m.414 uyarinca vesayet makaminin oncelikle vesayet altina alinacak kisinin esini veya yakin hisimlarini vasi olarak atamasi gerektigi, yerlesim yeri yakinligi ve kisisel iliskilerin gozetilecegi yonundeki kurali degerlendirme konusu yapti.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Gülnar Sulh Hukuk Mahkemesi, akıl hastalığı bulunan K5'i TMK 405 uyarınca kısıtlayıp vasi atamış, davacı vekili istinafa başvurmuştur. Adana BAM, tensiple belirlenen duruşma gününden önce celse açılarak kısıtlı adayı ve davacı dinlenmeden basit yargılama usulüne aykırı karar verilmesini hukuki dinlenilme hakkının (HMK 27) ihlali saymış; ayrıca kısıtlıya yakınlığı bulunmayan kişinin TMK 414'e aykırı vasi atanmasını da hatalı bulmuştur. Bu nedenle ilk derece kararını HMK 353/1-a-6 uyarınca esası incelenmeden kaldırmıştır.

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Bilgilendirme amaçlıdır.

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!