TMK Madde 417 Vasilikten kaçınma sebepleri

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 417, kişinin vasilik atamasını kabul etmeme hakkını beş ayrı kategori altında sayar.

Resmi Metin

Vasilikten kaçınma sebepleri

Madde 417- Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:

  1. 1. Altmış yaşını doldurmuş olanlar,
  2. 2. Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,27
  3. 3. Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,
  4. 4. Üzerinde vasilik görevi olanlar,
  5. 5. Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, kişinin vasilik atamasını kabul etmeme hakkını beş ayrı kategori altında sayar. Birinci grup ileri yaş ve sağlık temellidir: altmış yaşını doldurmuş olanlar ile bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle görevi güçlükle yerine getirebilecek olanlar. İkinci grup mevcut yükümlülüklerle ilgilidir: dörtten çok çocuğun velisi olanlar ve halihazırda bir vasilik görevi üstlenmiş bulunanlar. Beşinci bent yüksek kamu görevlilerini sıralar; Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar ile hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları kaçınma hakkından yararlanır. Hüküm önceki 367 nci maddenin karşılığıdır; üç esaslı yenilik getirilmiştir: kenar başlık "Mazeretler" yerine "Vasilikten kaçınma sebepleri" olarak yeniden adlandırılmış, halen vasilik görevi taşıyanlar dördüncü bende eklenmiş ve önceki dönemde yalnızca yüksek mahkeme üyeleri için tanınan kaçınma hakkı tüm hâkim ve savcılara genişletilmiştir.

Gerekçe

Yürürlükteki Kanunun 367 inci maddesini karşılamaktadır.

Kenar başlık “Mazeretler” yerine “Vasilikten kaçınma sebepleri” şeklinde değiştirilmiştir. Maddenin (4) numaralı bendinde yürürlükteki hükümden farklı olarak halen bir vesayet görevini üstlenmiş olan kişilerin de bu görevden kaçınabilecekleri belirtilmiştir. Bu değişiklik vesayet görevinin daha sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi amacıyla yapılmıştır.

Yürürlükteki maddenin (5) numaralı bendinde vasilikten kaçınabilecekler arasında Cumhurbaşkanı sayılmamış iken, maddeye Cumhurbaşkanı da eklenmiştir. Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Bakanlar Kurulu üyeleri için tanınmış olan kaçınma sebebinin onlardan daha önemli bir makamda bulunan Cumhurbaşkanı için tanınmamış olması bir çelişki kabul edilmiştir.

Yürürlükteki maddenin (5) numaralı bendinde sadece “Temyiz mahkemesi reis ve azaları” için tanınmış olan kaçınma hakkı, yeni düzenlemede bütün “hakim ve savcıları” içerecek şekilde genişletilmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2008/15112 K. 2008/18057
m.417/1

Vasilikten kaçınma istemini içeren dosyada (TMK m.417/1) Yargıtay esasa girmeden, dilekçenin görev yönünden reddiyle dosyanın yetkili merciye gönderilmesi gerektiğine karar vermiştir; kararda m.417'nin esasına ilişkin bir ilke kurulmamıştır.

Detaylı özeti gör

Sulh hukuk mahkemesinde görülen vesayet dosyasında vasiliğe atanan kişi, TMK m.417/1 uyarınca vasilikten kaçınma (vasiliği kabul etmeme) sebeplerini ileri sürerek hükmü temyiz etmiştir. Yargıtay işin esasına girmemiş; kaçınma istemini içeren dilekçenin görev yönünden reddine ve dosyanın mahkemesine geri çevrilmesine karar vermiştir. Gerekçede, TMK m.422 gereğince vasinin sıfatına karşı yapılan itirazları ve vasinin ileri sürdüğü kaçınma sebeplerini (özürleri) inceleme görevinin öncelikle vesayet makamı olan sulh mahkemesine, kabul etmemesi halinde denetim makamı olan asliye mahkemesine ait olduğu (5133 S.K. m.2-3, TMK m.397) belirtilmiştir. Buna göre vesayet makamınca itiraz ve özür nedenleri yerinde görülmezse dilekçe görevsizlik nedeniyle reddedilmeli ve denetim makamınca kesin karar verilmek üzere dosya geri çevrilmelidir. Karar, m.417/1 kapsamındaki kaçınma isteminin esası hakkında bir ilke kurmamış; yalnızca usuli görev ve inceleme sırasına ilişkin bir sonuca varmıştır.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

TMK Madde 417 - Vasilikten kaçınma…

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!