TMK Madde 129 - Evlenme engeli olarak hısımlık

Resmi Metin

Hısımlık

Madde 129- Aşağıdaki kimseler arasında evlenme yasaktır:

1. Üstsoy ile altsoy arasında; kardeşler arasında; amca, dayı, hala ve teyze ile yeğenleri arasında,
2. Kayın hısımlığı meydana getirmiş olan evlilik sona ermiş olsa bile, eşlerden biri ile diğerinin üstsoyu veya altsoyu arasında,
3. Evlât edinen ile evlâtlığın veya bunlardan biri ile diğerinin altsoyu ve eşi arasında.

Avukat Yorumu

Bu madde, kesin evlenme engellerini düzenlemektedir. Üstsoy ile altsoy, kardeşler, amca, dayı, hala ve teyze ile yeğenleri arasında evlenme yasaktır. Ayrıca kayın hısımlığı meydana getirmiş olan evlilik sona ermiş olsa bile eşlerden biri ile diğerinin üstsoyu veya altsoyu arasında evlenme yasağı devam eder.

4721 sayılı Kanun’un gerekçesinde, “Maniler” konu başlığının “Evlenme engelleri” şeklinde değiştirildiği ve sahih-gayrısahih nesep ayrımı yapılmaksızın üstsoy ile altsoy arasında evlenme yasağının ifade edildiği belirtilmiştir. Bu engeller kamu düzenine ilişkin olup tarafların anlaşmasıyla bertaraf edilemez ve bu engellere rağmen yapılan evlenmeler mutlak butlanla geçersizdir.

Gerekçe

Maddenin “Maniler” şeklindeki konu başlığı “Evlenme engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.

Maddenin (1) numaralı bendi kısaltılmak suretiyle daha anlaşılır şekilde kaleme alınmıştır. Maddede sahih ve gayrısahih nesep ayrımı yapılmaksızın “üstsoy ile altsoy arasında” evlenme yasağı olduğu ifade edilmiştir. Ayrıca kardeşlerin ana ve baba bir ya da ana bir baba ayrı, baba bir ana ayrı ayrımı yapılmaksızın bütün bunları kapsayan bir ifade olarak “kardeşler arasında” denmek suretiyle evlenme yasağı ortaya konulmuştur.

Maddenin (2) numaralı bendi kısaltılarak kaleme alınmıştır.

Maddenin (3) numaralı bendindeki evlenme yasağı, evlat edinen ile evlatlığı veya bunlardan biri ile diğerinin altsoyu ve eşi arasında olmak üzere genişletilmiştir.

ALT KOMİSYON RAPORU

Tasarının 129 uncu maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendindeki “olsa bile” ibaresinden sonra “,” eklenmiş, (3) numaralı bendindeki “evlatlığı” kelimesi “evlatlığın” şeklinde düzeltilmiştir.

ADALET KOMİSYONU RAPORU

Tasarının 129 uncu maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendindeki “olsa bile” ibaresinden sonra “,” konmuş, (3) numaralı bendindeki “evlatlığı” kelimesi “evlatlığın” şeklinde düzeltilmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2016/6681 K. 2016/8870 02.05.2016 Bozma

Usul m.129/1

Nüfus kayıtlarında evlenmeye engel hısımlık (akrabalık) bağı bulunması, TMK m.129/1 uyarınca evliliğin iptali (butlanı) davasının yasal dayanağını oluşturur.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Nüfus kaydında evlenmeye engel hısımlık (TMK m.129/1, 145/4) bulunduğu gerekçesiyle Cumhuriyet Savcısı tarafından açılan evliliğin iptali davasında, yetkisizlik kararı kesinleştikten sonra dosyanın resen yetkili mahkemeye gönderilmesinin usule uygun olup olmadığı. Değerlendirme: Yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra yasal süre içinde davacının dosyanın gönderilmesi yönünde bir talebi bulunmadığından, mahkemenin dosyayı resen gönderme yetkisi yoktur; bu durumda davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirdi. Sonuç: Hüküm bozuldu.

Kararı incele →

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2016/1711 K. 2016/7052 07.04.2016 Bozma

Usul m.129/1

TMK m.129/1 amca-yeğen gibi belirli hısımlık (akrabalık) bağlarını mutlak evlenme engeli sayar ve bu engele aykırı evlilik, Cumhuriyet Savcısı tarafından açılacak butlan davasıyla iptal edilebilir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Amca-yeğen arasında TMK m.129/1 uyarınca evlenme engeli oluşturan hısımlık bağı bulunduğu gerekçesiyle Cumhuriyet Savcılığınca açılan evliliğin iptali (butlan) davasında işin esasının incelenip incelenemeyeceği. Değerlendirme: Yetkisizlik kararı kesinleştikten sonra HMK m.20 gereği iki hafta içinde tarafların talebi olmaksızın dosyanın resen yetkili mahkemeye gönderilmesi geçersizdir; başvuru süresi geçtiğinden dava kanundan dolayı açılmamış hale gelmiştir. Sonuç: Bu husus gözetilmeden esasın incelenmesi doğru olmadığından hüküm BOZULDU.

Kararı incele →

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

TMK Madde 129 Evlenme engeli olarak hısımlık

Resmi Metin

Avukat Yorumu

Gerekçe

İlgili Yargıtay Kararları

Ücretsiz Hakkınız Doldu