İçeriğe geç

TCK Madde 40 Bağlılık kuralı

Özet 3 fıkra · ~3 dk okuma

TCK 40, Suça iştirak için kasten ve hukuka aykırı işlenmiş bir fiilin varlığı yeterlidir.

İçindekiler

Sayfa içeriğiTCK Madde 40 - Bağlılık kuralı

Resmi Metin

Bağlılık kuralı

Madde 40- (1) Suça iştirak için kasten ve hukuka aykırı işlenmiş bir fiilin varlığı yeterlidir. Suçun işlenişine iştirak eden her kişi, diğerinin cezalandırılmasını önleyen kişisel nedenler göz önünde bulundurulmaksızın kendi kusurlu fiiline göre cezalandırılır.

(2) Özgü suçlarda, ancak özel faillik niteliğini taşıyan kişi fail olabilir. Bu suçların işlenişine iştirak eden diğer kişiler ise azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu tutulur.

(3) Suça iştirakten dolayı sorumlu tutulabilmek için ilgili suçun en azından teşebbüs aşamasına varmış olması gerekir.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

TCK m.40, iştirak (suç ortaklığı) hâlinde asıl fiil ile suça katılanlar arasındaki bağı düzenleyen bağlılık kuralını koyar; TCK m.37, TCK m.38 ve TCK m.39’daki iştirak biçimlerini birbirine bağlar. Uygulamada, bir suça birden çok kişi katıldığında asıl fiilin hangi nitelikte olması gerektiği ve her ortağın cezasının neye göre belirleneceği sorusunu çözer. Temel kurala göre iştirak için asıl fiilin kasten ve hukuka aykırı işlenmiş olması yeterlidir; her ortak, diğerinin cezalandırılmasını önleyen kişisel nedenler dikkate alınmaksızın kendi kusurlu fiiline göre cezalandırılır.

Kuralın sınırları da bu maddede belirlenir: özgü suçlarda yalnız özel faillik niteliğini taşıyan kişi fail olabilir, bu niteliği taşımayan katılanlar azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu tutulur; ayrıca iştirakten sorumluluk için asıl suçun en azından teşebbüs aşamasına ulaşmış olması gerekir. Sonraki suç yorumlarında bu ilke, bir fiile birden fazla kişinin katıldığı hâllerde katılanların sıfatını ve her birinin sorumluluğunu belirlerken kullanılır; gönüllü vazgeçmenin iştirak bakımından sonuçları ise TCK m.41’de düzenlenir.

Gerekçe

Bağlılık kuralı, suç ortaklarından bazılarında faillik için aranan şartların bulunmaması hâlinde, bu kişilerin işlenen suçtan sorumluluğunu sağlamaktadır. Böylece; suçun işlenişinde hâkimiyet kuramadığı veya özel faillik niteliğini taşımadığı için fail olarak sorumlu tutulamayan bir suç ortağı, bağlılık kuralı sayesinde, gerçekleşen suçtan sorumlu tutulabilmektedir. Bağlılık kuralının gereği olarak, diğer suç ortaklarının azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu tutulabilmesi için, failin işlediği fiilin kasten işlenmesi ve hukuka aykırı olması gerekir ve yeterlidir. Failin bu fiil nedeniyle ayrıca kusurlu olmasına gerek yoktur. Yine, cezayı hafifleten veya ortadan kaldıran kişisel nedenler, ancak ilgili suç ortağı açısından hukukî sonuç doğururlar. Özel faillik niteliğinin arandığı suçlarda, ancak bu niteliğe sahip olan kişiler fail olabilir. Örneğin zimmet suçunun faili ancak kamu görevlisi olabilir. Özel faillik niteliğini taşımayan kişiler, özgü suça iştirak etmeleri hâlinde, ancak azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu olur. Sadece özel faillik niteliğine sahip olmak, özgü suçun faili olarak sorumluluk için yeterli olmayabilir. Bunun için, özel faillik niteliğinin yanı sıra, ayrıca fiil üzerinde hâkimiyet kurulması gerekir. Örneğin resmî belgede sahtecilik suçunun işlenişine iştirak eden kamu görevlisi kişilerin, bu suçun nitelikli şekli açısından müşterek fail olarak sorumlu tutulabilmeleri için, birlikte suç işleme kararının yanı sıra, ayrıca belgede sahtecilik fiili üzerinde ortak hâkimiyet kurmaları gerekir. Azmettiren veya yardım eden olarak sorumluluk için, suçun tamamlanmış veya en azından teşebbüs aşamasına varmış olması gerekir. Bu sonuç, bağlılık kuralının niceliksel etkisinden çıkarılmaktadır. Hükûmet Tasarısında, 765 sayılı Türk Ceza Kanununda olduğu gibi, “kişisel ağırlatıcı nedenlerin” ve “fiilî ağırlatıcı nedenlerin şeriklere uygulanması” hükümlerine yer verilmiştir. Bu hükümler, bağlılık kuralının henüz bilinmediği 19. yüzyıl ceza hukuku düşüncesinin ürünü olarak kanuna konmuştur. Bağlılık kuralına metinde yer verildikten sonra, bu hükümlerin korunmasına gerek kalmamıştır. Kaldı ki, “ağırlatıcı neden”lerin kişisel veya fiilî olarak ayırıma tabi tutulması bilimsel olmadığı için, uygulamada duraksamalara ve çelişkili kararlara neden olmaktadır. Belirtilen nedenlerle, Hükûmet Tasarısının 43 ve 44’üncü maddeleri hükümleri metinden çıkarılmıştır.

TCK m.40 ile İlgili Yargıtay Kararları

12 karar gösteriliyor.

CGK E.2022/42 K.2022/574 İtirazın Kabulü

Azmettirenin maktulle arasındaki üstsoy-altsoy ilişkisi, nitelikli hâli onun hakkında uygulanabilir kılmaz; bağlılık, şerikin şahsına değil asıl failin fiiline ilişkindir. TCK m.40/1 gereğince şerikin sorumluluk sınırı ve yaptırımı, fail için öngörülen ceza esas alınarak m.38/1 veya m.39/1 üzerinden belirlenir ve azmettiren işlenen suçun cezasıyla karşılaşır.

Detaylı özeti gör

Kararın gerekçesi, genel kurallara istisna getiren ceza hükümlerinin geniş yorumlanamayacağı ve kıyas yoluyla kişi hak ve hürriyetleri aleyhine uygulama geliştirilemeyeceği ilkesinden hareket etmektedir. TCK m.38/1'deki işlenen suç ibaresinin azmettirenin kendi eylemini değil, asıl failin fiiliyle gerçekleşen suçu anlattığı belirtilmiştir. Aksi yorumun, azmettirilen suçtan daha hafif bir suç işlense bile azmettirenin gerçekleşmeyen bir suçtan cezalandırılması gibi ceza adaletine aykırı sonuçlar doğuracağı vurgulanmıştır. Somut olayda azmettiren ile maktul arasındaki altsoy ilişkisi, asıl faillerin maktulle akrabalığı bulunmadığından nitelikli hâlin azmettirene uygulanmasına dayanak kabul edilmemiştir. Azmettirenin TCK m.38/1 yollamasıyla m.82/1-a uyarınca cezalandırılması gerektiği sonucuna varılmıştır. Ayrıca suç işlenirken olay yerinde bulunmayan ve maktulden kendisine yönelen haksız bir davranış saptanmayan azmettiren hakkında haksız tahrik hükümlerinin uygulanamayacağı kabul edilmiştir.

CGK E.2018/189 K.2019/350 İtirazın Kabulü

Özgü suçlarda yalnız özel faillik niteliğini taşıyan kişi fail olabilir; bu niteliği bulunmayan suç ortakları, gerçekleşen fiilden TCK m.40’taki bağlılık kuralı gereğince yalnız azmettiren veya yardım eden sıfatıyla sorumlu tutulabilir. Özel faillik niteliği taşımayanlar özgü suça m.37 kapsamında müşterek fail olarak katılamaz, ancak şerik olabilir.

Detaylı özeti gör

Uyuşmazlık, sürücü belgesi için zorunlu sağlık kurulu raporu bulunmayan, kursa devam etmeyen ve sınavlara girmeyen kişinin, kurs yetkililerince hazırlanan sahte sertifikayla sürücü belgesi edinmesi biçimindeki eylemin hukuki niteliğine ilişkindir. Karara konu karşı oy ile Başsavcılık itirazında, suç tarihinde yürürlükte olan 625 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kurs yöneticileri ve öğreticilerinin Türk Ceza Kanunu uygulamasında kamu görevlisi sayıldığı savunulmuştur. Buna göre eylemin TCK m.204/2'deki kamu görevlisinin resmî belgede sahteciliği suçunu oluşturduğu, kamu görevlisi olmayan kişinin ise TCK m.40/2 yollamasıyla azmettiren olarak sorumlu tutulacağı savunulmuştur. Bu nitelendirmenin sonucu zamanaşımında ortaya çıkmaktadır: suçun 765 sayılı Kanun'un 102 ve 104. maddeleri uyarınca onbeş yıllık olağanüstü dava zamanaşımına tabi olduğu ve bu sürenin dolmadığı belirtilerek düşme kararına karşı çıkılmıştır. İtirazda ayrıca resmî belgenin öğretide kabul edilen unsurları, kamu görevlisince ve görevi gereği düzenlenmesi ile öngörülmüşse usul ve şekil kurallarına uyulması olarak sıralanmıştır.

CGK E.2024/427 K.2025/168 İtirazın Reddi

Kanuni tanımdaki fiili işlemeyen ya da gerekli özel faillik vasfı bulunmadığından fail olamayan suç ortağının gerçekleşen fiilden sorumluluğu, TCK m.40’taki bağlılık kuralına dayanır. M.40/1’in asıl failin fiili ile şerikin katkısı arasında kurduğu hukuki bağ gereğince şerikin cezai sorumluluğunun kapsamı ve sınırı, asıl fail için öngörülen yaptırım esas alınarak m.38/1 veya m.39/1 uyarınca belirlenir.

Detaylı özeti gör

Karar, bağlılık kuralını iştirak iradesi tartışmasıyla birlikte ele almaktadır. Gerekçede iştirakin varlığı için iştirak iradesi, birden çok katılanın birden çok hareketi, icra hareketlerine başlanmış olması ve illiyet bağı aranmakta; iştirak iradesi, katılanların ayrı hareketlerini birleştiren manevi bağ olarak nitelenmektedir. Kararda önemli olanın suçun kendisi değil suçta iş birliği olduğu, bu iradenin ancak suçtan önce ya da suç işlenirken doğabileceği, suç işlendikten sonra iştirak iradesinden söz edilemeyeceği belirtilmiştir. Şerikin cezalandırılması, onun hareketinin suç tipine uyması anlamına gelmez; şerikler kanuni tanımdaki hareketi işleselerdi zaten fail sayılacaklardı. Sorumluluğun yalnız faille bağlantı üzerinden kurulmasına bağlılık kuralının çifte fonksiyonu denildiği aktarılmıştır. Gerekçede ayrıca, suçun işlenmesine kayıtsız kalan kişinin ihmali davranışla iştirakten sorumlu tutulabilmesinin bu yönde bir yükümlülüğünün bulunmasına bağlı olduğu ifade edilmiştir.

1.CD E.2022/7644 K.2022/8566 Bozma

TCK m.40’taki bağlılık kuralı gereğince, nitelikli kasten öldürme suçunun oluşup oluşmadığı; nitelikli hâl ister fiilden, ister failin veya mağdurun şahsından ya da özelliklerinden kaynaklansın, faile göre belirlenir. Şeriklerin suçla bağlantısı failin şahsına ve gerçekleştirdiği fiile bağlıdır.

Detaylı özeti gör

Karar, azmettiren sıfatıyla nitelikli kasten öldürme suçundan TCK m.38/1, m.82/1-d ve m.53 uyarınca ağırlaştırılmış müebbet hapse hükmeden yerel mahkeme kararının temyiz incelemesinde verilmiştir. Sübutun kabulü ve savunmanın inandırıcı gerekçelerle reddi yerinde görülmüş, tartışma nitelendirmede toplanmıştır. Daire, Ceza Genel Kurulunun 22.09.2022 tarihli ilamına dayanarak, hakkındaki mahkûmiyeti kesinleşen asıl failin eyleminden TCK m.81/1 uyarınca cezalandırılmış olması karşısında azmettirenin de m.38/1 yollamasıyla m.81/1 uyarınca sorumlu tutulması gerektiğini belirtmiş; yerel mahkemenin bağlılık kuralına yanlış anlam vererek ve suç niteliğinde yanılgıya düşerek m.82/1-d'yi uygulamasını bozma nedeni saymıştır. Kendisini vekille temsil ettiren katılan idare yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi ikinci bozma nedenidir. Hüküm oy çokluğuyla bozulmuş, iki üye karşı oy kullanmıştır.

CGK E.2018/553 K.2021/680 Direnme Hükmünün Bozulması

TCK m.235/2-b’de düzenlenen ihaleye fesat karıştırma hâli, m.40/2 anlamında özgü suçtur ve yalnız özel faillik niteliğini taşıyan, ihale sürecinde görevli ilgili kamu görevlilerince işlenebilir. Bu suça katılan diğer kişiler ise azmettiren veya yardım eden sıfatıyla sorumlu olur.

Detaylı özeti gör

Gerekçe zinciri kanunilik ilkesine dayanmaktadır. TCK m.235'te ihaleye fesat karıştırma hâlleri sınırlı olarak sayıldığından seçimlik hareketlerin veya faillik durumunun genişletilemeyeceği, aksinin TCK m.2'ye aykırı olacağı belirtilmiştir. Maddenin ikinci fıkrasının (b) bendindeki suçun oluşması için başkasına ulaştırılan bilginin hem tekliflerle ilgili hem de mevzuata ya da şartnameye göre gizli tutulması gereken bilgi olması aranır. Bilginin teklifle ilgisi doğrudan veya dolaylı olabilir; hangi bilgilerin gizli sayılacağı ihalenin tabi olduğu mevzuat ve şartnameye göre belirlenir. Madde gerekçesi, bu bentte hile bulunmasa da gizliliğin ihlalinin ihalenin objektif ve serbest rekabet ortamında yapılmasını engellediğini açıklamaktadır. Karar, dayanak olarak 4734 sayılı Kanun'un yaklaşık maliyetin ilanlarda gösterilmesini ve isteklilere açıklanmasını yasaklayan 9. maddesi ile görevlilere gizlilik yükümlülüğü getiren 61. maddesini de göstermektedir.

Diğer kararlar (7)
CGK E.2016/1176 K.2020/437 İtirazın Reddi

Özgü suçun gerektirdiği özel faillik sıfatına sahip olmayan kişi fail olamaz; katkısı azmettirme veya yardım niteliğindeyse TCK m.40/2 uyarınca bu sıfatla sorumlu tutulur. Kanuni tanımdaki fiili yapmayan diğer suç ortaklarının gerçekleşen fiille sorumluluk bağlantısı da m.40’taki bağlılık kuralı üzerinden kurulur.

Detaylı özeti gör

Karar, özgü suç kavramını hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçu üzerinden açıklamaktadır. Bu suçun faili, sözleşme gereği malın zilyetliği geçici olarak kendisine devredilen kişidir; malik fail olamaz ve paylı ya da elbirliğiyle mülkiyete konu malların malikleri bu suçu birbirlerine karşı işleyemez. Kamu görevlisinin görevi gereği devredilen mal üzerindeki benzer tasarrufu ise zimmet suçunu oluşturur. Özel faillik sıfatını taşımayan kişiler fail olamayacağından, katkılarının niteliğine göre TCK m.40/2 uyarınca azmettiren veya yardım eden sayılırlar. Karar, azmettirmenin sınırını da belirlemektedir: henüz suç işleme düşüncesi bulunmayan kişide bu kararın yaratılması azmettirmedir; kişi suçu işlemeye daha önce karar vermişse söz konusu katkı m.39/2 kapsamında manevi yardımdır. Somut olayda muhasebe, finansman ve genel müdürlük görevlerini üstlenen sanıkların şirket alacağına ilişkin çekleri uzun süre tahsile vermemeleri değerlendirilmiş ve iştirak için hileli hareket gerekmediği belirtilmiştir.

CGK E.2017/170 K.2019/709 İtirazın Kısmen Kabulü

TCK m.40’taki bağlılık kuralı, kanuni fiili bizzat yapmayan ya da özel faillik niteliği olmadığı için fail sayılamayan suç ortağını gerçekleşen fiilden sorumlu tutar. Bununla birlikte aynı kural, yardım eden yönünden zincirleme suç hükümlerinin uygulanmasını engellemez.

Detaylı özeti gör

Karar, ikinci uyuşmazlıkta komisyon karşılığında sahte müstahsil makbuzu düzenleyen sanığın, bu belgeleri kullananların nitelikli dolandırıcılık suçlarına katılımının müşterek faillik mi yoksa yardım etme mi olduğunu incelemektedir. Suçun işlenmesi için gerekli araçları sağlayan kişi maddi yardım eden sıfatıyla şerik sayılır; hırsızlıkta taşıt veya maymuncuk, öldürmede tabanca verilmesi bu kapsama örnek gösterilmiştir. Sağlanan aracın suçta kullanılmaya elverişli olması ve fiilen kullanılması gerekir. Buna karşılık bir mesleğin gereklerine uygun, herkese karşı ve failin fiilinden bağımsız yürütülen işlemler günlük olağan hareket veya mesleki hareket olarak nitelendirilmektedir. Kişi failin işleyeceği suçtan haberdar değilse sorumluluk doğmayacağı belirtilmiştir. Karşı oyda kusur ilkesi ile ceza sorumluluğunun bireyselliği öne çıkarılmış; Anayasa'nın 38. ve TCK'nın 20. maddelerine dayanılarak iştirak iradesi taşımayan kişinin yalnız kendi hukuka aykırı fiilinden sorumlu tutulabileceği savunulmuştur.

5.CD E.2018/11926 K.2022/5575

TCK m.40/2 gereğince özgü suç, yalnız özel faillik niteliğini taşıyan kişilerce işlenebilir. Bu niteliği taşımayanlar suçun faili olamaz; ancak suça katılmaları hâlinde azmettiren veya yardım eden sıfatıyla sorumlu tutulabilir.

Detaylı özeti gör

Karar, kamu ihalesine ilişkin suçları zaman bakımından ayırmaktadır. 4734 sayılı Kanun'un 4. maddesi uyarınca ihale süreci, yetkilinin onayından sözleşmenin imzalanmasına kadar devam eder. Bu evredeki eylemler TCK m.235'te sınırlı olarak sayılan ihaleye fesat karıştırma, sözleşme imzalandıktan sonraki eylemler ise m.236'daki edimin ifasına fesat karıştırma kapsamında değerlendirilir. Daire, faillik durumunun genişletilmesini kanunilik ilkesine aykırı görerek edimin ifasına fesat karıştırmayı özgü suç olarak nitelendirmiştir. Kabul sürecinde görev almayan kamu görevlileri bu suçun faili olamaz; kamu görevlisi olmayan kişiler de TCK m.40/2 gereğince ancak azmettiren veya yardım eden sıfatıyla sorumlu tutulabilir. Aynı yaklaşımla kamu görevlisi olmayan sanıklara yüklenen rüşvet verme eylemleri de özgü suça iştirak kapsamında değerlendirilmiştir. Kararda ayrıca dinleme kayıtlarının görüşmenin tarafı olmayan sanıklar aleyhine ve katalog dışı suçlarda delil sayılamayacağı belirtilmiş, bazı hükümler zamanaşımı nedeniyle bozulmuştur.

CGK E.2022/503 K.2025/2 İtirazın Kısmen Kabulü

TCK m.40’taki bağlılık kuralı, kanuni tanımdaki fiili işlemeyen ya da özel faillik vasfının yokluğu nedeniyle fail olamayan suç ortağının gerçekleşen fiilden sorumluluğunu kurar.

Detaylı özeti gör

Karar, bağlılık kuralını müşterek faillik ile azmettirmenin sınırlarını belirleyerek açıklamaktadır. Müşterek faillik için birlikte suç işleme kararı ile suçun işlenişi üzerinde birlikte fiili hâkimiyetin bir arada bulunması gerekir. Fonksiyonel hâkimiyet, suç ortaklarının üzerinde anlaştığı bir suç planını gerektirmekle birlikte kararın icra sırasında oluşması da yeterlidir; suç planı hazırlanırken karar oluşumuna katılmak zorunlu değildir. Ortak karar bulunmuyorsa müşterek faillikten söz edilemez ve birbirinden habersiz hareket edenlerin sorumluluğu kendi davranışlarına göre belirlenir. Azmettirme bakımından yalnız kasten işlenen bir suça azmettirmenin mümkün olduğu, azmettirenin kastının failde belirli bir suçu işleme kararını yaratmayı kapsaması gerektiği belirtilmiştir. Kast somut olmalı, işlenecek suç ile mağdur belirlenmelidir; buna karşılık suçun işleneceği yer, zaman ve icra tarzına ilişkin ayrıntıların saptanması gerekmez.

CGK E.2023/456 K.2024/126

TCK m.40’taki bağlılık kuralı, kanuni tanımdaki fiili işlemeyen ya da gerekli özel faillik vasfı bulunmadığı için fail olamayan ortağın gerçekleşen fiilden sorumlu tutulabilmesini sağlar. Özgü suçun faili yalnız özel faillik niteliğini taşıyan kişi olabileceğinden, bu nitelikten yoksun ortak asli fail sayılamaz; hukuki durumu m.40/2 uyarınca azmettiren veya yardım eden olup olmadığı tartışılarak belirlenmelidir.

Detaylı özeti gör

Karar iki katmanlı bir değerlendirme yapmaktadır. İlk katmanda nitelikli zimmet ölçütü ele alınmış; TCK m.247/2 ile 5411 sayılı Kanun'un 160/2. maddesinde daireyi veya bankayı aldatma ibaresi bulunmadığından, suçun yalnız sahtecilikle ya da kurum dışı araştırmayla ortaya çıkması hâlinde nitelikli sayılacağı yönündeki anlayışın değiştiği belirtilmiştir. Suçun açığa çıkmasını engellemeye yönelik ve belirli yoğunluğa ulaşan hileli hareket de yeterlidir. Somut olayda şube müdürü sanığın, bankacılık işlemlerini bilmeyen bir mudiye gereği olmadığı hâlde temdit için gerekli olduğunu söyleyerek tediye fişi imzalatması ve hesaptan çekilen parayı diğer sanığın yetkilisi olduğu şirket hesabına aktarması hilenin dayanağı kabul edilmiştir. İkinci katmanda banka çalışanı olmayan sanığın konumu incelenmiştir. Bankacılık zimmeti TCK m.40/2 anlamında özgü suç olduğu için bu kişi asli fail sayılamaz; kendi menfaatine finansman sağlanması amacıyla azmettiren mi yoksa yardım eden mi olduğunun yerel mahkemece tartışılması gerektiği belirtilerek hüküm bu nedenle bozulmuştur.

CGK E.2020/337 K.2021/162 İtirazın Reddi

Faili yalnız kamu görevlisi olabilen görevi kötüye kullanma, özgü suç niteliğindedir. Kamu görevlisi sıfatı taşımadan bu suçun işlenmesine katılan kişi fail sayılamasa da TCK m.40/2 kapsamında azmettiren veya yardım eden olarak sorumludur.

Detaylı özeti gör

Karar, CMK m.332'nin yapısından hareket etmektedir. Soruşturma ve kovuşturma sırasında hâkim, mahkeme ya da Cumhuriyet savcısınca yazılı olarak istenen bilgilere süresinde cevap verilmemesi, mülga usul kanunundaki gibi doğrudan cezalandırılmayıp TCK m.257'ye yapılan yollamayla karşılanmaktadır. Bu nedenle önce görevi kötüye kullanma suçunun unsurlarının oluşup oluşmadığı değerlendirilmelidir. CMK m.332 metni eylemi yalnız kamu görevlileriyle açıkça sınırlamasa da kanun koyucu başkalarını da kapsamak isteseydi bunu maddede belirtmeli veya doğrudan cezalandırma yolunu seçmeliydi. Yollama yapılan görevi kötüye kullanma hükmü özgü suç olduğundan fail kamu görevlisidir; bu sıfatı taşımayanlar TCK m.40/2 kapsamında ancak azmettiren ya da yardım eden olarak sorumlu tutulabilir. Gerekçe, bu sonucu TCK m.2'deki kanunilik ilkesine ve kıyas yasağına bağlamakta; eylemin kanunda suç olarak düzenlenmediği anlaşılırsa beraat kararı verilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

CGK E.2020/97 K.2020/462 İtirazın Reddi

TCK m.40’ta düzenlenen bağlılık kuralı, kanuni tanımdaki fiili gerçekleştirmeyen veya özel faillik vasfı bulunmadığından fail olamayan suç ortağını gerçekleşen fiilden sorumlu kılar.

Detaylı özeti gör

Karar, bağlılık kuralını fıkraları itibarıyla açıklamaktadır. İştirak için kasten ve hukuka aykırı işlenmiş bir fiilin varlığı yeterlidir; suçun işlenişine katılan herkes, diğerinin cezalandırılmasını önleyen kişisel nedenlerden bağımsız olarak kendi kusurlu fiiline göre cezalandırılır. Özgü suçta yalnız özel faillik niteliğini taşıyan kişi fail olabilir, işlenişe katılan ötekiler azmettiren veya yardım eden sayılır; sorumluluk için ilgili suçun en azından teşebbüs aşamasına ulaşması gerekir. Gerekçede yardımın görünüm biçimleri de ayrılmıştır. Suçta kullanılan araçların sağlanması ve icranın kolaylaştırılması maddi yardım; suç işlemeye teşvik, suç işleme kararını kuvvetlendirme, suçtan sonra yardım vaadi ve suçun nasıl işleneceği konusunda yol gösterme manevi yardımdır. Karar, uyuşmazlığın çözümünü müşterek faillik için gereken şartlardan biri olan suçun işlenişi üzerinde birlikte hâkimiyet kurma unsurunun ayrıntılı incelenmesine bağlamaktadır.

İlkeler ilgili kararlardan derlenmiştir; tam karar metni esas alınmalıdır. Yargıtay içtihadı zamanla değişebilir.