Resmi Metin
Kişinin hatırasına hakaret
Madde 130- (1) Bir kimsenin öldükten sonra hatırasına en az üç kişiyle ihtilat ederek hakaret eden kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. Ceza, hakaretin alenen işlenmesi halinde, altıda biri oranında artırılır.
(2) Bir ölünün kısmen veya tamamen ceset veya kemiklerini alan veya ceset veya kemikler hakkında tahkir edici fiillerde bulunan kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
TCK m.130, bir kimsenin öldükten sonra hatırasına en az üç kişiyle ihtilat ederek hakaret edilmesini suç olarak düzenler; ayrıca bir ölünün kısmen veya tamamen cesedini veya kemiklerini almayı ya da ceset veya kemikler hakkında tahkir edici fiillerde bulunmayı da cezalandırır. Korunan değer, ölen kişinin manevi hatırası ile geride kalan yakınlarının ölüye duyduğu saygı ve bağlılık duygusudur. Suçun maddi unsuru, TCK m.125 anlamındaki hakaretin ölmüş kişiye yönelmesi ve gıyabî nitelik taşıması nedeniyle en az üç kişiyle ihtilat koşulunun aranması; yahut cesede ya da kemiklere yönelik alma veya tahkir edici davranışlardır. Manevi unsur ise kasttır; failin fiili bilerek ve isteyerek işlemesi gerekir.
Cezalar iki ayrı fıkrada belirlenmiştir. Hatırasına hakaret edilmesi halinde faile üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası verilir; hakaretin alenen işlenmesi durumunda ceza altıda biri oranında artırılır. Ölünün cesedini veya kemiklerini alma ya da bunlar hakkında tahkir edici fiillerde bulunma halinde ise üç aydan iki yıla kadar hapis cezası uygulanır. Soruşturma ve kovuşturma bakımından TCK m.131 usulü geçerlidir; suç ölmüş olan kişinin hatırasına karşı işlendiğinden, ölenin ikinci dereceye kadar üstsoy ve altsoyu, eş veya kardeşleri tarafından şikayette bulunulabilir.
Gerekçe
Madde metninde, bir bağımsız suç olarak ölünün hatırasına hakaret suçu düzenlenmiştir. Genel olarak hakaret suçu ancak hayatta bulunan kişilere karşı işlenebilir. Çünkü, onur ve şeref, ancak yaşayan kişiler açısından söz konusudur. Ölen bir kişinin ancak hatırasına hakaretten, saygısızlıktan söz edilebilir. Ölen kimsenin hatırasına hakaretin cezalandırılabilmesi için bunun en azından üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir. Bu suçun alenen veya basın ve yayın yoluyla işlenmesi, daha ağır cezayı gerektiren nitelikli unsurlar olarak belirlenmiştir. Maddenin ikinci fıkrasında, bir ölünün kısmen veya tamamen ceset veya kemiklerini alan veya ceset veya kemikler hakkında tahkir edici fiillerde bulunan kişinin cezalandırılması öngörülmüştür.