TMK Madde 500 Evlâtlığın mirasçılığı

Özet 2 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 500, evlat edinme ilişkisinden doğan miras hukuku sonuçlarını tek yönlü bir mirasçılık modeli olarak iki fıkra üzerinden düzenler; evlatlığın evlat edinene karşı miras hakkını kabul ederken aksi yönde simetri kurmaz.

Resmi Metin

Evlâtlık

Madde 500- (1) Evlâtlık ve altsoyu, evlât edinene kan hısımı gibi mirasçı olurlar. Evlâtlığın kendi ailesindeki mirasçılığı da devam eder.

(2) Evlât edinen ve hısımları, evlâtlığa mirasçı olmazlar.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, evlat edinme ilişkisinden doğan miras hukuku sonuçlarını tek yönlü bir mirasçılık modeli olarak iki fıkra üzerinden düzenler; evlatlığın evlat edinene karşı miras hakkını kabul ederken aksi yönde simetri kurmaz. Birinci fıkra evlatlık ile altsoyunun evlat edinene karşı miras hakkını kan hısımı ile aynı statüde tanır; ayrıca evlatlığın kendi doğum ailesindeki mirasçılığı da devam eder, böylece çift yönlü bir mirasçı statüsü doğar. Bu yapı evlatlığa lehe çift mirasçı sıfatı tanırken, evlat edinen aileyle hukuki bağı kan hısımı düzeyine taşır. İkinci fıkra ise simetriyi kırar: evlat edinen ve hısımları, evlatlığa karşı miras hakkına sahip değildir. Evlatlık ölürse, evlat edinen aile hukuken miras hakkı bulunmayan kategoriye girer; mirasçılık ilişkisi yalnızca evlatlık ve onun altsoyu yönünde tek yönlü işler. Hüküm önceki 447 nci maddenin karşılığıdır; sahih-gayrisahih nesep ayrımının kaldırılmasıyla "kan hısımı gibi" deyimi getirilmiş, evlatlığın kendi ailesindeki mirasçılığı son fıkra olarak eklenmiştir.

Gerekçe

Eski Kanunun 447 inci maddesini karşılamaktadır.

Yeni düzenlemede sahih-gayrisahih nesep ayrımı kaldırılmış olduğundan yürürlükteki maddenin birinci fıkrasında yer alan “kendisini evlat edinen kimseye, nesebi sahih füruu gibi mirasçı olurlar” deyimindeki, nesebi sahih füruu gibi sözcükleri maddeden çıkarılmış, bunun yerine “evlat edinene, kan hısımı gibi” mirasçı olurlar ifadesi konulmuştur.

Maddenin ikinci fıkrası yürürlükteki fıkrayı aynen tekrar etmektedir. Bu fıkrada hüküm değişikliği yoktur.

ALT KOMİSYON RAPORU

– Tasarının 500 üncü maddesine, 314 üncü maddeden yerinin burası olması nedeniyle çıkarılan evlatlığın kendi ailesindeki mirasçılığının da devam edeceğini içeren hüküm son fıkra olarak ilave edilmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 1.HD içtihatları

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2004/716 K. 2004/1392 Bozma
Miras Mülkiyet Usul

Evlatlık ve alt soyu evlat edinene kan hısmı gibi mirasçı olduğundan, evlatlığın evlat edinenden önce ölmesi onun füruunun evlat edinene mirasçı olmasına engel oluşturmaz.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Evlat edinenden önce ölen evlatlığın füruunun (torununun), muris muvazaası nedeniyle tapu iptali davası açmaya sıfatı bulunup bulunmadığı. Değerlendirme: TMK m.500 gereğince evlatlık ve alt soyu evlat edinene kan hısmı gibi mirasçı olduğundan, evlatlığın evlat edinenden önce ölmüş olması, füruunun mirasçı olmasına engel teşkil etmez; bu nedenle yasal mirasçı konumundaki davacının dava açma sıfatı tartışmasızdır. Sonuç: Sıfat yokluğundan ret kararı bozulmuştur.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2008/4013 K. 2008/4013 Bozma
Miras Mülkiyet Usul

Türk Medeni Kanunu'nun 500. maddesi uyarınca evlatlık, miras bırakandan önce ölmüş olsa dahi, evlatlığın füruu (altsoyu) miras bırakana mirasçı olur.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil davasında, miras bırakandan önce ölen evlatlığın çocuklarının (füruunun) miras bırakana mirasçı olup olmadığı ve dava açma hakkı. Değerlendirme: TMK m.500 uyarınca evlatlığın miras bırakandan önce ölmesi halinde füruunun mirasçı olacağı tartışmasız kabul edilmiş; davacıların evlatlığın çocukları olarak mirasçılık sıfatı taşıdığı, temliklerin ise mal kaçırma amaçlı muvazaalı olduğu benimsenmiştir. Sonuç: Davanın kabulü gerekirken reddine karar verilmesi doğru görülmeyerek hüküm bozulmuştur.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 500, miras hukuku kapsamında evlâtlık konusunu düzenler.

miras davalarında hukuki destek

Bize WhatsApp'tan ulaşın!