TMK Madde 193 - Eşlerin hukukî işlemleri: Genel olarak

Hukuki mesele: Tapu kütüğünde aile konutu şerhi bulunmasa dahi, eşlerden birinin adına kayıtlı aile konutu üzerine diğer eşin açık rızası alınmadan banka lehine ipotek tesis edilmesinin geçerli olup olmadığı (TMK m.193-194). HGK değerlendirmesi: TMK m.194/1 aile konutuyla ilgili tasarruflarda eşin açık rızasını aradığından, şerh bulunmaması ve bankanın iyiniyet savunması sonucu değiştirmez; rıza alınmadan kurulan ipotek geçersizdir. Sonuç: İpoteğin kaldırılmasına ilişkin direnme kararı onanmıştır.

Hukuki mesele: Eşin açık rızası alınmadan aile konutuna konulan ipoteğin kaldırılması ile, davaya sonradan katılan ferî müdahil banka hakkında hüküm kurulup kurulamayacağı (TMK m.194; HMK m.69, 303). HGK değerlendirmesi: TMK m.194/1 uyarınca eşin rızası bulunmayan ipotek geçersiz olduğundan kaldırma yerindedir; ancak ferî müdahil taraf olmadığından hüküm yalnız taraflar hakkında kurulur, banka aleyhine hüküm ve gider yüklenmesi doğru değildir. Sonuç: Direnme kararı esas yönünden onanmış, ferî müdahil yönünden bozulmuştur.

Hukuki mesele: Tapuda aile konutu şerhi bulunmayan taşınmaza konulan ipotekte, konutun aile konutu olduğunu ve ipotek alacaklısının kötüniyetli olduğunu ispat yükünün kimde olduğu ve tapuya güven ilkesinin uygulanıp uygulanmayacağı (TMK m.193-194, m.1023). HGK değerlendirmesi: Davacı, taşınmazın aile konutu olduğunu ve alacaklının kötüniyetini ispatlayamadığından, tapu siciline güven ilkesini düzenleyen TMK m.1023 koşulları işlem tarafı lehine gerçekleşmiştir. Sonuç: İpoteğin kaldırılması isteminin kabulüne ilişkin direnme kararı bozulmuştur.

Hukuki mesele: Aile konutu üzerine, eşin açık rızası alınmadan, üçüncü kişinin kullandığı kredinin teminatı olarak banka veya şirket lehine ipotek tesis edilmesinin geçerli olup olmadığı (TMK m.193-194). HGK değerlendirmesi: İpotek tesis tarihinde tapuda aile konutu şerhi bulunmaması ve ipoteğin müşterek çocukların kullandığı krediye teminat olması sonucu değiştirmez; TMK m.194/1 eşin açık rızasını aradığından işlem geçersizdir. Sonuç: İpoteğin kaldırılmasına ilişkin direnme kararı onanmıştır.

Hukuki mesele: Anne-baba ile aynı çatı altında yaşayan müşterek çocukların kullandığı krediye teminat olmak üzere aile konutuna ipotek konulurken eşin açık rızasının aranıp aranmayacağı (TMK m.193-194). HGK değerlendirmesi: İpoteğin müşterek çocukların kredisine teminat teşkil etmesi ve eşin işlemden haberdar olabileceği varsayımı sonuca etkili değildir; TMK m.194/1 eşin açık rızasını zorunlu kıldığından rızasız ipotek geçersizdir. Sonuç: İpoteğin kaldırılmasına ilişkin direnme kararı onanmıştır.