Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :
ADANA 5. SULH HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ :
13/03/2018
NUMARASI :
2016/1021 Esas 2018/347Karar
DAVACI:
K1 – N1
VEKİLİ:
Av. K2-A1
DAVALI:
K3 – N2
VEKİLİ:
Av. K4-A2
DAVANIN KONUSU :
KİRA TESBİTİ
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN
DAVACI
:
K1 – N1
VEKİLİ:
Av. K2 – Av. K5
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN
DAVALI
:
K3- N2
VEKİLİ
:
Av. K4
TALEP KONUSU :
Mahkeme Kararının Kaldırılması
İSTİNAF KARAR TARİHİ :
25/09/2020
KARAR YAZIM TARİHİ :
25/09/2020
Adana 5. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 13.03.2018 tarih 2016/1021 Esas 2018/347 Karar sayılı kararı ile kurulan hüküm nedeniyle davacı ve davalı vekillerince yapılan istinaf başvurusu ile ilgili esas incelemesinde;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE:
Davacı vekili, davaya konu Adana İli, Çukurova İlçesi, A3 Mahallesi, N3 Sokak A4 Apartmanında b ulunan 3.Kat 6 numaralı dairenin kira parasının 01/06/2016-01/06/2017 tarihleri arası 11.500,00 TL olarak belirlenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE:
Davalı vekili, davanın ön inceleme safhasının 22.12.2016 tarihinde bittiğini ve tahkikat aşamasına geçildiğini,davacının 08.02.2017 tarihli dilekçesiyle emsal kira bedellerine, kira sözleşmelerine ve delillerinin süresi içerisinde sunulmadığından muvafakat etmediğini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI:
“Davanın reddine” karar verilmiştir.
DAVACI VEKİLİ İSTİNAF DİLEKÇESİNDE ÖZETLE:
Dava konusu mecurun davalıya 01.06.2004 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile yıllık 600 TL’ye kiraladığını, kira ilişkisinin 13 yıldır devam ettiğini ve tahsis edilen kira bedellerinin kira sözleşmelerine göre çok düşük olduğunu, mahkemece verilen kararda taraflar arasındaki sözleşmenin 2013 yılında akdedildiğini ve kira tespit davasının 2018 yılında açılabileceğini ve davanın 2016 yılında açıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar vermiş ise de, kira tespit davalarının her zaman açılabileceğini belirterek, ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili tarafından istinaf talebine karşı verilen cevap dilekçesinde özetle:
Davaya konu taşınmazın maliki K1’nin yurt dışında yaşadığı için müvekkili ile 2013 yılı öncesinde kira sözleşmelerini malikin ilk vekili olan K6 ile yapıldığını, taşınmaz malikinin kira sözleşmesinin yeniden değerlenmesi ve yeni bir sözleşme yapılması talep etmesi üzerine 01.06.2013 tarihinde yeniden bir kira sözleşmesi imzalandığını, kira sözleşmesi devam ederken vekil olarak bu defa da K7’nın vekil olarak atandığını, daha sonra taşınmaz malikinin vekil olarak kızı K8’yı vekil olarak tayin ettiğini, taşınmaz malikinin sürekli vekil tayin ederek müvekkilinden fazla kira bedeli tahsil etmek için önceki vekillere yapılan bedelleri yükseltmeye çalıştığını, müvekkilinin tüm sözleşme kapsamına uyduğunu ancak K8 tarafından müvekkiline kira bedelinin eksik ödendiği gerekçesiyle Adana 14. Noterliği’nin 22.05.2015 tarihli 15757 yevmiye nolu ihtarnamenin gönderildiğini, 2015-2016 yılı kira dönemine ait olan kira bedelinin 5.000,00-TL’yi 29.05.2016 tarihinde K1’nin hesabına yatırdığını ve davacı tarafın müvekkili aleyhine Adana 12. İcra Müdürlüğü’nün 2015/16423 sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, bu takibe itiraz edilmesi neticesinde takibin durdurulduğunu, davacı ile müvekkili arasındaki kira sözleşmesine rağmen taşınmazı tahliye etmesi veya yüksek kira bedeli tahsil etmeye zorlamak için bu yola başvurduğunu, 2016-2017 kira dönemine ait kira bedelini K1’nin hesabına 5.500-TL yatırdığını ve bu bedele itiraz edilmediğini, apartman yönetimince apartmana asansör yapılmasına dair karar uyarınca taşınmaz malikine ait olan ordak gidere katkı payı olan 1.000-TL’yi müvekkilinin ödemesinin istenildiğini, müvekkili de iyi niyiteli olarak nedi borcu ve yükümlülüğünün olmamasına rağmen borcu ödediğini belirterek, davacı tarafın haksız ve hukuka aykırı olan istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Yazılı beyanlar, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, kira tespiti istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi
HMK 355. Madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen de kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmış olup,
Davacı vekili, davalının 01.06.2005 tarihli kira sözleşmesi gereği 5.000,00 TL kira karşılığı oturduğunu, 27/04/2016 tarihli ihtarname ile kira bedelinin artırılmasını talep ettiklerini, kira bedelinin 01.06.2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yıllık 11.500,00 TL olarak belirlenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde müvekkili ile 01.06.2013 kira başlangıçlı imzalanan kira sözleşmesinin 6. Maddesi uyarınca kira rayiç bedelinin yıllık tefe- tüfe ortalamasına oranına göre artış yapılacağının karşılıklı kabul edildiğini, kira bedelinin bu orana göre ödendiğini, ayrıca konut için ev sahibinin yapması gereken masrafların da kendilerince yapıldığını, 2012 yılında yürürlüğe giren borçlar kanunu hükümlerine göre 5 yıllık kira döneminin dolmadığını, aynı apartmada daha iyi şartlara sahip evlerin yıllık kirası 6000 TL iken kendilerinin 5.500,00 TL kira ödediklerini istenilen miktarında yüksek olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesince 6101 Sayılı TBK yürürlük ve uygulama kanunu geçici 2. Maddesi gereğince davalı ile yapılan sözleşmenin tarihinin 2013 olduğu, uzama süresinin 5 yıl olacağı ve durumda sözleşmenin 2013 yılına 5 yıl eklendiğinde kira tespiti için açılacak dava tarihinin 2018 olacağından dava açma şartları gerçekleşmediğinden davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince davalıya 01.06.2004 tarihinde taşınmazın kiralandığını, 13 yıldır kira ilişkisinin devam ettiği, 6101 sayılı TBK yürürlük ve uygulama kanunu geçici 2.maddesinin dava ile ilgisinin bulunmadığını, TBK 345/1 maddesi gereğince kira tespit davasının her zaman açılabileceğini, TBK 344/III bendi gereğince kira bedelinin üretici fiyat endeksine göre belirlenmesi zorunluluğunun 5 yıl ile sınırlı olduğunu, taraflar arasında 01.06.2004 tarihli kira sözleşmesinin olup yeni sözleşmenin eski sözleşmenin devamı niteliğinde olacağından mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olmadığı gerekçesiyle istinaf edilmiştir.
İlk derece mahkemesi tarafından 31/01/2017 tarihinde keşif yapılmış, 23.02.2017 tarihli bilirkişi kurul raporunda; taşınmazın 01.06.2004 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile kiraya verildiği, dava tarihine kadar 13 yılın geçtiği, TBK 344 maddesi gereğince 5 yıllık sürenin dolmuş dolduğu, kira bedelinin 01.06.2016 – 01.06.2017 tarihlerini kapsayacağı, daire kirasının ÜFE endeksine göre 5.496,97 TL ; emsal alınabilecek taşınmazlara göre 8.700,00 TL ; dairenin ilk defa kiraya verilecekmiş gibi düşünülmesi durumunda ise 9.000,00 TL olabileceği tespit edilmiş; itirazlar üzerine alınan ek raporlar ile kira parasının ÜFE endeksine göre 5.496,97 TL; sunulan emsal daire bedellerine göre 10.500,00 TL; serbest piyasa koşullarında ilk defa kiraya verilmesi halinde 9.000,00 TL ; eski kiracı olmasından dolayı 1.000,00 TL indirim yapılması sonucu 8.000,00 TL olabileceği sonucuna varılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; somut olayın çözümünde TBK 344 madde ile 6217 Sayılı Kanun geçici 2. Madde hükmü birlikte değerlendirilmesi gerekirken ilk derece mahkemesince kira sözleşmesinin sona ermesine ilişkin TBK 347 madde hükmü ve 6101 Sayılı TBK yürürlük ve uygulama kanunu geçici 2. Madde hükümlerine göre karar verilmesi yerinde görülmemiştir. Nitekim davca konusu kira bedelinin tespitine ilişkin olup TBK 343- 346 . Madde hükümleri kapsamında kalmaktadır.
Somut olayda kira sözleşmeleri taşınmaz malikinin yetkili kıldığı kişilerce imzalanmakta olup, taşınmazın maliki değişmemekte yetki verilen kişilerin değiştiği görülmekle birlikte taraflar arasında uzun süredir devam eden kira sözleşmesinin en son olarak 01.06.2013 tarihinde ve 1 yıllığına yıllık 3.100,00.-TL olarak yenilendiği görülmüştür. Kira sözleşmesinin hususi şartlar 6. Maddesinde ” kiracı kontrat bitiminde kira rayiç bedelini yıllık TEFE-TÜFE ortalaması oranında artışı şimdiden kabul ve taahhüt eder” şeklinde düzenleme getirildiği görülmekle TBK 344/1 maddesi uyarınca tespiti istenen 01.06.2016 tarihinde başlayacak kira bedeli TUİK tarafınca hesaplanan üretici fiyat endeksinden ( ÜFE) yararlanarak bir önceki kira bedeli 5000 TL ‘ye uygulanması sonucu 5.496,97 TL olacaktır. Bu rakam yuvarlatılarak 5.500,00 TL olarak kabul edilmek suretiyle hüküm kurulması gerekirken davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmemiştir. ( benzer mahiyette Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 04/04/2019 tarih ve 2017/7675-2019/2965 esas – karar sayılı ilamı ile 17.04.2017 tarih 2017/10145 Esas 2017/5289 Karar sayılı ilamına konu ilk derece mahkemesi kararı)
YukarıdaAçıklanan nedenlerle, istinaf talebinde bulunanınistinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak (Düzeltilerek) ve toplanan delillere göre yeniden yargılama yapılmasına da gerek görülmediğinden yeniden esas hakkında HMK. 353/1-b-2 maddesi uyarınca aşağıdaki karar verilmiş, ilk derece mahkemesince karar başlığında maddi hata olarak kiralayan vekili olarak hareket eden K8 gösterilmiş ise de, asıl kiralayanın davacı K1 olduğu anlaşılmakla dairemiz karar başlığı bu şekilde düzeltilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
İstinaf başvurusunun
KISMEN KABULÜNE,
İlk Derece Mahkemesinin kararının HMK. 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılarak (Düzeltilerek) yeniden esas hakkında aşağıdaki hükmün kurulmasına;
Davanın
KISMEN KABULÜNE,
1-01/06/2016 tarihinden itibaren yıllık kiranın 5.500,00.-TL olarak tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Kabul edilen kısım üzerinden hesaplandığında alınması gereken 375,70.-TL, nisbi ilam harcının peşin alınan 196,40.-TL’nin mahsubuyla bakiye 179,30.-TL nisbi ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 196,40.-TL. Yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Uyarınca hesaplanan 1.450,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Dava kısmen reddedilmiş olduğundan ve davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 1.450,00.-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 33,00.-TL. tebligat gideri, 221,80.-TL keşif harcı, 631,80.-TL bilirkişi ücreti, 80,00.-TL araç gideri olmak üzere toplam 1.176,50.-TL yargılama giderinden kabul ve red oranı dikkate alınarak taktiren 454,30.-TL’sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Peşin alınan 35,90.-TL istinaf karar harcının, talep halinde davacıya
İADESİNE,
8-Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan toplam 67,00 TL Posta masrafı ile 98,10 TL İstinaf Başvurma harcı olmak üzere toplam 165,10 TL den kabul ve red oranı dikkate alınarak taktiren 79,00 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
9-
Kararın tebliği, harç vb. hususların 6100 Sayılı HMK’nın 302/5 ve 359/3 md. uyarınca ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK’nın 353/1-b maddesi gereğince
KESİN olarak oybirliği ile karar verildi.
