TMK Madde 989 Taşınır davası: İrade dışında elden çıkan eşya

Özet 3 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 989, taşınırı çalınan, kaybolan ya da iradesi dışında başka herhangi bir şekilde elinden çıkan zilyedin o şeyi elinde bulunduran herkese karşı beş yıl içinde taşınır davası açabilmesini, bu taşınırın açık artırmadan veya pazardan ya da benzeri eşya satanlardan iyiniyetle edinilmiş olması halinde iyiniyetli birinci ve sonraki edinenlere karşı taşınır davasının ancak ödenen bedelin geri verilmesi koşuluyla açılabilmesini ve diğer konularda iyiniyetli zilyedin haklarına ilişkin hükümlerin uygulanmasını üç fıkra üzerinden düzenler.

Resmi Metin

Kaybedilen veya çalınan eşya bakımından

Madde 989- (1) Taşınırı çalınan, kaybolan ya da iradesi dışında başka herhangi bir şekilde elinden çıkan zilyet, o şeyi elinde bulunduran herkese karşı beş yıl içinde taşınır davası açabilir.

(2) Bu taşınır, açık artırmadan veya pazardan ya da benzeri eşya satanlardan iyiniyetle edinilmiş ise; iyiniyetli birinci ve sonraki edinenlere karşı taşınır davası, ancak ödenen bedelin geri verilmesi koşuluyla açılabilir.

(3) Diğer konularda iyiniyetli zilyedin haklarına ilişkin hükümler uygulanır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, taşınırı çalınan, kaybolan ya da iradesi dışında başka herhangi bir şekilde elinden çıkan zilyedin o şeyi elinde bulunduran herkese karşı beş yıl içinde taşınır davası açabilmesini, bu taşınırın açık artırmadan veya pazardan ya da benzeri eşya satanlardan iyiniyetle edinilmiş olması halinde iyiniyetli birinci ve sonraki edinenlere karşı taşınır davasının ancak ödenen bedelin geri verilmesi koşuluyla açılabilmesini ve diğer konularda iyiniyetli zilyedin haklarına ilişkin hükümlerin uygulanmasını üç fıkra üzerinden düzenler. Birinci fıkra zilyetliği iradesi dışında kaybeden tarafa beş yıllık taşınır davası hakkını tanır; her halükarda bu süre hak düşürücüdür. İkinci fıkra açık artırma veya pazar gibi güven niteliğindeki ortamlardan iyiniyetle edinen tarafa karşı bedel iadesi şartını öngörür. Üçüncü fıkra iyiniyetli zilyet hükümlerine yollar yapar. Avukatlık pratiğinde taşınır davası açan vekili eşyanın iradesi dışında elden çıktığını ispat etmeli ve pazar tipi edinim halinde bedel iadesi yükümlülüğünü taraflara açıklamalıdır.

Gerekçe

Eski Kanunun 902 inci maddesini karşılamaktadır.

Hüküm değişikliği yoktur. Ancak İsviçre Medeni Kanununun 934 üncü maddesine uygun olarak madde üç fıkra halinde düzenlenmiştir. İkinci fıkrada “tacirden” deyimi kaynak Kanunun 934 üncü maddesine uygun olarak metinden çıkarılmıştır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş HGK içtihatları

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2021/538 K. 2022/1739 Onama
Mülkiyet Usul m.989/2

Taşınır malikinin elinden iradesi dışında (hile/dolandırıcılıkla) çıkan eşyada, m.989/2 istisnası (açık artırma, pazar veya benzeri eşya satanlardan edinme) ispatlanmadıkça, son edinen iyi niyetli olsa bile mülkiyet kazanamaz ve iyi niyeti hukuken korunmaz.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Üçüncü kişilerin hilesiyle (dolandırıcılıkla) iradesi dışında elinden çıkan aracın önceki maliki, TMK m.989 uyarınca aracı elinde bulunduran son malike karşı dava açmış; uyuşmazlık son edinenin iyi niyetinin araştırılıp korunup korunmayacağında toplanmıştır. Değerlendirme: Rızası dışında elden çıkan taşınırda üçüncü kişi iyi niyetli olsa dahi mülkiyet kazanamaz; trafik siciline güven korunmadığından m.988 emin sıfatıyla zilyet edinimi yoktur; m.989/2 istisnası (galeri/açık artırma/pazar) ispatlanamadığından iyi niyet hukuken değer taşımaz. Sonuç: Direnme kararı usul ve yasaya uygun bulunmuş, sair temyiz itirazları için dosya Özel Daireye gönderilmiştir.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 989, zilyetlik ve tapu sicili hükümleri bağlamında kaybedilen veya çalınan eşya bakımından alanında uygulanır.

tapu iptali ve tescil davalarında avukat desteği

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!