TMK Madde 984 Zilyetlik davasında hak düşürücü süre

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 984, gasp ve saldırıdan dolayı dava hakkının zilyedin fiili ve failini öğrenmesinden başlayarak iki ay ve her halde fiilin üzerinden bir yıl geçmekle düşmesini tek fıkra üzerinden düzenler ve zilyetlik temelli dava hakkını çifte hak düşürücü süreye bağlar.

Resmi Metin

Dava hakkının düşmesi

Madde 984- Gasp ve saldırıdan dolayı dava hakkı, zilyedin fiili ve failini öğrenmesinden başlayarak iki ay ve her hâlde fiilin üzerinden bir yıl geçmekle düşer.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, gasp ve saldırıdan dolayı dava hakkının zilyedin fiili ve failini öğrenmesinden başlayarak iki ay ve her halde fiilin üzerinden bir yıl geçmekle düşmesini tek fıkra üzerinden düzenler ve zilyetlik temelli dava hakkını çifte hak düşürücü süreye bağlar. Tek fıkra dava hakkının iki paralel sürede sona ermesini hükme bağlar; ilki sübjektif öğrenme tarihinden itibaren iki aylık süre, ikincisi objektif fiil tarihinden itibaren bir yıllık süredir. Her iki süre hak düşürücü niteliktedir; zamanaşımı değil, doğrudan dava hakkının kaybıdır. İki süreden hangisi önce dolarsa dava hakkı sona erer. Avukatlık pratiğinde zilyetliği gasba veya saldırıya uğrayan vekili fiili ve faili öğrenme tarihini titizlikle belgelemeli ve iki aylık iç süre ile bir yıllık dış süre arasındaki sıralamayı denetleyerek davayı zamanında açmalıdır.

Gerekçe

Eski Kanunun 897 inci maddesini karşılamaktadır.

Eski metinde, gasp ve saldırı öğrenildiği halde derhal dava açılmaz ise, dava hakkının düşeceği ve daha geç öğrenilmiş olsa dahi, gasp ve saldırının meydana geldiği günden itibaren bir yıl geçmekle dava hakkının zamanaşımına uğrayacağı ifade edilmiştir. Ancak bir yıllık sürenin zamanaşımı mı, hak düşürücü süre mi olduğu tartışma konusu olduğundan, maddede, gasp ve tecavüz halinde dava hakkının, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren iki ay içinde açılabilmesi bakımından daha uygun görülmüş ve gerek bu iki yıllık sürenin gerek fiil tarihinden itibaren işleyecek bir yıllık sürenin hak düşürücü süre olduğu kabul edilerek, maddenin kenar başlığı ve metni buna göre yeniden düzenlenmiştir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 4.HD içtihatları

Yargıtay 4.HD E. 2012/7183 K. 2012/11272 Bozma

TMK m.984'teki hak düşürücü süreler yalnızca zilyetliğin gaspı veya saldırıya uğraması hâlinde açılan zilyetlik davalarına özgüdür; zilyetliğe tecavüz bulunmaksızın haksız fiile dayanılarak istenen zararın tazmininde genel zamanaşımı hükümleri uygulanır.

Detaylı özeti gör

Davacı, dava dışı tapu maliklerinden kiraladığı ve zilyedi olduğu taşınmaza ektiği sebzelere davalıya ait koyun sürüsünün girerek zarar verdiğini ileri sürerek maddi tazminat istemiştir. Sulh hukuk mahkemesi istemi zilyetliğe saldırı olarak nitelendirmiş ve TMK m.984'teki iki aylık hak düşürücü sürenin geçirildiği gerekçesiyle davayı reddetmiştir. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, dosya kapsamından davacının zilyetliğine yönelik bir tecavüz bulunmadığını ve davalının taşınmaz üzerinde zilyetlik iddiası olmadığını, talebin haksız fiile ve hayvan sahibinin sorumluluğuna dayandığını saptamıştır. Bu nitelendirme karşısında hak düşürücü sürenin değil genel zamanaşımı hükümlerinin uygulanması gerektiği, işin esası incelenmeden davanın reddedilmesinin doğru olmadığı belirtilerek yerel mahkeme kararı bozulmuştur.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 984, zilyetlik ve tapu sicili hükümleri bağlamında dava hakkının düşmesi alanında uygulanır.

Adana’da gayrimenkul davalarında avukat desteği

Bize WhatsApp'tan ulaşın!