Resmi Metin
İbadethanelere ve mezarlıklara zarar verme
Madde 153- (1) İbadethanelere, bunların eklentilerine, buralardaki eşyaya, mezarlara, bunların üzerindeki yapılara, mezarlıklardaki tesislere, mezarlıkların korunmasına yönelik olarak yapılan yapılara yıkmak, bozmak veya kırmak suretiyle zarar veren kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Birinci fıkrada belirtilen yerleri ve yapıları kirleten kişi, üç aydan bir yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır.
(3) Birinci ve ikinci fıkralardaki fiillerin, ilgili dini inanışı benimseyen toplum kesimini tahkir maksadıyla işlenmesi halinde, verilecek ceza üçte biri oranında artırılır.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
İbadethanelere ve mezarlıklara zarar verme suçu (TCK m.153), malvarlığına verilen zararın yanında toplumun din ve inanç değerleri ile ölülere gösterilen saygıyı da koruyan özel bir mala zarar verme tipidir. Maddî unsur; ibadethanelere, bunların eklentilerine, buralardaki eşyaya, mezarlara, bunların üzerindeki yapılara ve mezarlıklardaki tesislere yıkmak, bozmak veya kırmak suretiyle zarar verilmesidir. Genel mala zarar vermeden (TCK m.151) farklı olarak hareket bu üç fiile özgülenmiştir ve suç ancak kasten işlenebilir. Temel ceza, bu şekilde zarar verme bakımından bir yıldan dört yıla kadar hapis; sayılan yerleri kirletme bakımından ise üç aydan bir yıla kadar hapis veya adlî para cezasıdır.
Suçun nitelikli hali, birinci ve ikinci fıkradaki fiillerin ilgili dini inancı benimseyen toplum kesimini tahkir maksadıyla işlenmesidir; bu halde verilecek ceza üçte biri oranında artırılır. Kanun metninde şikâyet aranmadığından, genel mala zarar vermenin aksine bu suç re’sen soruşturulup kovuşturulur. Etkin pişmanlık (TCK m.168) mala zarar verme suçları için öngörülmüş olup, ayrı başlıklı bu özel suç tipine uygulanıp uygulanmayacağı madde metninde açıkça sayılmadığından somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir. Kısmî giderimde ayrıca mağdurun rızası aranır. Somut olayda zarar gören yer ve yapı ile failin saikinin belirlenmesi, uygulanacak fıkranın ve artırımın tespiti bakımından önem taşır.
Gerekçe
Madde metninde, ibadethanelere, bunların eklentilerine, buralardaki eşyaya, mezarlara, bunların üzerindeki yapılara, mezarlıklardaki tesislere, mezarlıkların korunmasına yönelik olarak yapılan yapılara zarar verme fiilleri bağımsız bir suç olarak tanımlanmıştır. Söz konusu suçun oluşması için, bu bina ve tesisleri yıkmak, bozmak veya kırmak suretiyle zarar verilmesi gerekir. Maddenin ikinci fıkrasında, ibadethaneleri, bunların eklentilerini, buralardaki eşyayı, mezarları, bunların üzerindeki yapıları, mezarlıklardaki tesisleri, mezarlıkların korunmasına yönelik olarak yapılan yapıları kirletmek, suç olarak tanımlanmıştır. Mezarlıklara atık ve artık bırakmak, ibadethanelerin duvarına yazı yazmak, afiş veya ilan yapıştırmak, resim yapmak, kirletme fiilinin örneklerini oluşturmaktadır. Üçüncü fıkraya göre, birinci ve ikinci fıkralardaki fiillerin, ilgili dinî inanışı benimseyen toplum kesimini tahkir maksadıyla işlenmesi, bu fıkralara göre verilecek cezanın artırılmasını gerektirmektedir.