Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe TBK Madde 533 Komisyoncu: Bildirme ve sigortalama borcu
TBK 533, komisyoncu yaptığı iş hakkında vekâlet vereni bilgilendirmek ve özellikle talimatının yerine getirildiğini ona hemen bildirmekle yükümlüdür; buna karşılık vekâlet verenin talimatı olmadıkça, sözleşmenin konusunu oluşturan şeyleri sigorta ettirmekle yükümlü değildir.
Resmi Metin
Bildirme ve sigortalama borcu
Madde 533- (1) Komisyoncu, yaptığı iş hakkında vekâlet vereni bilgilendirmek ve özellikle talimatının yerine getirildiğini kendisine hemen bildirmekle yükümlüdür.
(2) Vekâlet verenin talimatı olmadıkça komisyoncu, sözleşmenin konusunu oluşturan şeyleri sigorta ettirmekle yükümlü değildir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Komisyoncu kendi adına ama vekâlet veren hesabına iş gördüğünden, ilişkinin can damarı zamanında ve dürüst bilgilendirmedir; özellikle talimatın yerine getirildiğinin hemen haber verilmesi beklenir. Uygulamada sık rastlanan hata, işin sonucunu geç bildirmek veya piyasa/fiyat koşullarındaki gelişmeyi paylaşmamaktır; bu ihmal vekâlet vereni zarara uğratırsa komisyoncunun sorumluluğunu doğurur ve TBK m.505’teki talimata uygun ifa tartışmasıyla iç içe geçer. İkinci kritik nokta sigortadır: vekâlet verenin talimatı olmadıkça komisyoncu, sözleşme konusu şeyleri sigorta ettirmek zorunda değildir; risk kural olarak vekâlet verene aittir. Bu yüzden malın taşınması ya da depolanmasında güvence isteniyorsa, bunu açık talimata veya sözleşmeye bağlamak vekâlet verenin lehinedir. Düzenlenmeyen konularda TBK m.502 vd. vekâlet hükümleri tamamlayıcı olarak devreye girer. İspat kolaylığı bakımından hem bildirimlerin hem de sigorta talimatının yazılı yapılması, sonradan çıkacak uyuşmazlıkta her iki tarafın da yararınadır.
Gerekçe
Türk Borçlar Kanunu’nun 533. maddesinin gerekçesi şu şekildedir:
818 sayılı Borçlar Kanununun 417 nci maddesini karşılamaktadır.
Tasarının iki fıkradan oluşan 533 üncü maddesinde, komisyoncunun bildirme ve sigortalama borcu düzenlenmektedir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 417 nci maddesinin kenar başlığında kullanılan “II. Komisyoncunun borçları / 1. Mecburi ihbar ve sigorta” şeklindeki ibareler, Tasarıda “II. Komisyoncunun borçları / 1. Bildirme ve sigortalama borcu” şeklinde değiştirilmiştir.
818 sayılı Borçlar Kanununun 417 nci maddesinde kullanılan “mecburdur.” şeklindeki ibare, burada bir borcun söz konusu olması nedeniyle, “yükümlüdür.” şeklinde; “mecbur değildir.” şeklindeki ibare ise, “yükümlü değildir.” şeklinde ifade edilmiştir.
Metninde yapılan arılaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.