TBK Madde 27 - Kesin hükümsüzlük

Karar özeti: Tefecilik ilişkisi nedeniyle imzalatıldığı ileri sürülen iki çek yönünden borçlu olunmadığının tespiti istenmiştir. İlk derece mahkemesi, asıl davada çekin bankaya ibraz edilmemesi ve varlığının kanıtlanamaması, birleşen davada ise takip alacaklısının ciranta konumunda olması ve temel ilişkiyi bildiğine dair delil bulunmaması gerekçesiyle her iki davayı da reddetmiştir. Daire, tefecilik suçuna ilişkin ceza mahkemesi kararının kesinleşmesiyle maddi vakıanın sabit olduğunu, bu durumda çeklerin TBK 27/1 uyarınca hükümsüz sayılması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunu kabul etmiş, ilk derece kararını kaldırarak asıl ve birleşen davanın kabulüne hükmetmiştir.

Karar özeti: Bir iş sağlığı ve güvenliği şirketinin ortakları, ortaklardan birinin hisselerini devralırken hisse devri protokolüne rekabet yasağı ve cezai şart koymuştur. Hissesini devreden ortağın aynı alanda yeni bir şirket kurup eski müşterilere hizmet vermesi üzerine cezai şart istenmiş; ilk derece mahkemesi ihlali kabul edip cezai şarttan resen yüzde elli indirim yaparak davayı kısmen kabul etmiştir. Daire, uyuşmazlığın mutlak ticari dava olduğunu ve ticaret mahkemesinin görevli bulunduğunu; hisse devrine ek rekabet yasağının sözleşme özgürlüğü sınırları içinde kaldığını, devreden ortağın bu yasak karşılığında hisse bedeli yönünden menfaat sağladığını ve hükmü geçersiz kılacak neden bulunmadığını belirterek istinafı esastan reddetmiştir.

Karar özeti: Sigorta acenteliği hisse devir sözleşmesine konulan rekabet yasağının ihlali nedeniyle kararlaştırılan cezai şartın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istenmiştir. İlk derece mahkemesi, hisselerini devreden ortağın rekabet yasağını ihlal ettiğini kabul etmiş, TBK m.182/3 uyarınca cezai şarttan indirim yaparak davayı kısmen kabul etmiş, kefil yönünden ise şekil eksikliği nedeniyle reddetmiştir. Daire, yasağın süre, coğrafi alan ve faaliyet yönünden sınırlandırıldığını, çalışma özgürlüğünü özüne zarar verecek ölçüde kısıtlamadığını, ayrıca tacir olan borçlu bakımından cezai şarttan resen indirim yapılamayacağını eleştiri olarak belirtmiş ve davalının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.

Karar özeti: Uyuşmazlık, hastanede staj yapan öğrenciye ödenen staj ücretinin, hastane ile meslek lisesi arasındaki protokol uyarınca okuldan tahsili amacıyla başlatılan takibe itirazın iptaline ilişkindir. Okul, protokol hükmünün 3308 sayılı Kanuna aykırı ve kesin hükümsüz olduğunu savunmuş; ilk derece mahkemesi davayı kabul etmiştir. Daire, sözleşme serbestisinin sınırlarının emredici kurallara, ahlaka, kamu düzenine ve kişilik haklarına aykırı olmama biçiminde belirlendiğini, somut protokolde bu sınırların aşılmadığını ve protokolün taraflarını bağladığını belirterek istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.

Karar özeti: Uyuşmazlık, öğrencisi hastanede staj yapan okulun, staj ücreti nedeniyle hastanenin ödemek zorunda kaldığı ilam bedelinden sorumlu olup olmadığına ve bu alacak için başlatılan takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir. İlk derece mahkemesi, taraflar arasındaki protokolün bağlayıcı olduğunu kabul ederek davayı kabul etmiştir. Daire, sözleşme özgürlüğü ile kesin hükümsüzlük kurallarını değerlendirerek, öğrenci ücret ve primlerinin okulca karşılanacağına dair protokol hükmünün emredici kurallara, ahlaka, kamu düzenine veya kişilik haklarına aykırı olmadığını, geçerli ve bağlayıcı bulunduğunu belirterek okulun istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.