Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe HMK Madde 317 Basit yargılamada: Dilekçelerin verilmesi
HMK 317, basit yargılamada dava ve cevap dilekçeyle verilir, cevap süresi tebliğden itibaren iki haftadır ve mahkeme zorunlu hâllerde bir defaya mahsus iki haftalık ek süre verebilir; taraflar cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremez.
Resmi Metin
Dilekçelerin verilmesi
Madde 317- (1) Dava açılması ve davaya cevap verilmesi dilekçe ile olur.
(2) Cevap süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Ancak mahkeme durum ve koşullara göre cevap dilekçesinin bu süre içinde hazırlanmasının çok zor yahut imkânsız olduğu durumlarda, yine bu süre zarfında mahkemeye başvuran davalıya, cevap süresinin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek bir süre verebilir. Ek cevap süresi talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir.
(3) Taraflar cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremezler.
(4) Dava ve cevap dilekçeleri yönetmelikte belirlenecek formun doldurulması suretiyle de verilebilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, basit yargılama usulünde dava ve cevabın hangi biçimde verileceğini ve dilekçe teatisinin sınırını düzenler. Dört fıkradan oluşan hükme göre, hem davanın açılması hem de davaya cevap verilmesi dilekçe ile olur; cevap süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Maddenin temel ayrımı, bu usulde tarafların cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi verememeleridir; yani dilekçeler aşaması dava dilekçesi ve cevap dilekçesi ile sınırlı tutulmuştur. Son fıkra ise dava ve cevap dilekçelerinin, yönetmelikte belirlenecek formun doldurulması suretiyle de verilebileceğini öngörür.
Usul mekaniği bakımından, iki haftalık cevap süresi içinde dilekçenin hazırlanması durum ve koşullara göre çok zor yahut imkânsız ise, davalı yine bu süre içinde mahkemeye başvurarak ek süre talep edebilir. Mahkeme bu talep üzerine; cevap süresinin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek bir süre verebilir. Ek cevap süresi talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir. Böylece madde, basit yargılamanın hızını korurken, hazırlık güçlüğü bulunan davalıya sınırlı ve denetimli bir ek süre imkânı tanımaktadır.
Gerekçe
Maddede basit yargılama usulünde dilekçelerin verilmesi aşaması düzenlenmiştir. Zira, bir yargılama usulü düzenlendiğinde temel aşamalar olarak dilekçelerin verilmesi, tahkikat ve hüküm aşamalarının doğru düzenlenmesi, o yargılama usulünün sağlıklı uygulanmasını kolaylaştıracaktır.
Birinci fıkrada, günümüz şartları itibarıyla, her yerde dilekçe yazmanın ve yazdırmanın kolay bir iş haline gelmesi karşısında, davanın dilekçe ile açılması ve dilekçe ile cevap verilmesi kuralı uygun bulunmuştur.
İkinci fıkrada cevap süresi düzenlenmiş, belirtilen süre içinde cevap dilekçesinin hazırlanması mümkün olmazsa bir defaya mahsus sürenin uzatılabileceği kabul edilmiştir. Cevap ek süresinin verilmesi için de, davalının cevap süresinde mahkemeye başvurusu aranmıştır. Ek cevap süresi talebi hakkında tarafların durumdan haberdar edilmesi de fıkrada yer almıştır. Böylece taraflar, bu konuda üzerlerine düşeni gecikmeden yerine getirebileceklerdir. Cevabın mümkün olduğunca yargılamayı uzatmadan verilmesinin sağlanması için, böyle bir düzenleme yapılmıştır.
Üçüncü fıkrada, yazılı yargılama usulüne göre, basit yargılama usulüne tabi davaların daha kısa sürede sonuçlanmasını sağlamak amacıyla, dilekçelerin verilmesi aşamaları kısaltılmış, tarafların yalnızca dava ve cevap dilekçeleri verebilecekleri, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçelerini veremeyecekleri açıkça düzenlenmiştir.
Maddenin birinci fıkrasında, gerek davanın açılması gerekse cevap verilmesinin dilekçe ile olacağı açıkça düzenlenmiş bulunduğundan bu fıkra ile bağlantılı olarak, basit yargılama usulünde daha kolay dava açılması veya cevap verilmesini sağlamak için, yönetmelikte belirtilecek formların doldurulması suretiyle de dava açılıp cevap verilmesi, dördüncü fıkra hükmüyle mümkün kılınmıştır. Bu forma yer verilmesinin amacı, hem kişilerin hak arama imkanlarını daha sağlıklı ve zarara uğramadan, usulüne uygun yerine getirmelerini, hem de yargı organlarına başvuruların düzenli olmasını sağlamaktır. Böylece bir yandan yanlış yönlendirmelerle kişilerin hak kaybının önüne geçilecek, hem de yargı organları daha düzenli dosya oluşturacaktır.
ADALET KOMİSYONU RAPORU
Tasarının 321 inci maddesinin ikinci fıkrasında geçen “onbeş gündür” ibaresi, sürelerin hesabında kolaylık sağlanması ve uygulamadan kaynaklanan sorunların giderilmesi amacıyla “iki haftadır” olarak, “hal ve şartlara” ibaresi, Türk Medeni Kanunu ile terim uyumunu sağlamak amacıyla “durum ve koşullara” ve “onbeş günü” ibaresi, sürelerin hesabında kolaylık sağlanması ve uygulamadan kaynaklanan sorunların giderilmesi amacıyla “iki haftayı” şeklinde değiştirilmiş ve madde teselsül nedeniyle 323 üncü madde olarak kabul edilmiştir.
TBMM GENEL KURULU
TBMM Genel Kurulunda 5., 6., 7., 8., 9. ve 10. maddeler tasarı metninden çıkartılmış ve diğer maddeler buna göre teselsül ettirilmiştir.