TBK Madde 175 - Koşullar: Dürüstlük kurallarına aykırı engelleme

Koşula bağlı bir borçta, tarafların kendi çıkarına oynayarak sonucu manipüle etmesini engelleyen bir hukuki varsayım (fiction) kuralıdır. Yön çok kritiktir ve sık karıştırılır: koşulun gerçekleşmesine dürüstlük kurallarına aykırı biçimde engel olan taraf aleyhine koşul gerçekleşmiş sayılır; koşulun gerçekleşmesini hileli olarak sağlayan taraf aleyhine ise koşul gerçekleşmemiş sayılır. Yani kötü niyetli müdahale her hâlde failin aleyhine döner. Uygulamada en çok görülen hata, sadece koşulun objektif olarak gerçekleşip gerçekleşmediğine bakıp müdahaleyi ispat etmeyi ihmal etmektir; oysa burada esas yük, karşı tarafın davranışının dürüstlüğe aykırılığını ve nedensellik bağını somut delille (yazışma, tanık, banka kaydı) ortaya koymaktır. Salt engelleme yetmez, engelin ihtimal dahilindeki gerçekleşmeyi bozduğu gösterilmelidir. Bu kuralı, koşulun ne olduğunu belirleyen TBK m.170 ve askı dönemindeki iyiniyet yükümlülüğü ile birlikte değerlendirin; erken ifa ya da tasarruf uyuşmazlıklarında güçlü bir dayanaktır.