T.C.
ADANA
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :
TARSUS 2. SULH HUKUK MAHKEMESİ
İHBAR
EDEN
:
TARSUS İKİNCİ NOTERLİĞİ
MİRASÇILAR:
1 -K1 – N1 A1
VEKİLİ:
Av. K2
:
2 -K3 – N2
:
3 -K4 – N3 – A1
:
4 -K5 – N4 A2
:
5 -K6 – N5 – A3
:
6 -K7 – N6 – A4
MÜTEVEFFA:
K8
– N7
DAVANIN KONUSU :
Vasiyetname Düzenlenmesi
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, mirasçı K1 vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla HMK’nın 352 ve devamı maddeleri uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Tarsus 2. Noterliği’nin 21/05/2020 tarih 2020/116-26 sayılı yazısı ile;
19/03/2019 tarih 3593 yevmiye nolu K8’a ait ölünceye kadar bakma sözleşmesi kapalı zarf içerisinde mahkemeye gönderilerek açılıp okunması için ihbarda bulunmuşlardır.
Mirasçılarına davetiye usulüne uygun tebliğ edilmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda;
Tarsus 2. Noterliğinin 19/03/2019 tarih 3593 yevmiye nolu sözleşmenin, K8’a ait ölünceye kadar bakma sözleşmesiolduğu anlaşılmıştır.
Türk Medeni Kanunu’nda ölünceye kadar bakma sözleşmesi hakkında vasiyetname hükümlerinin uygulanacağına yönelik bir hüküm mevcut değildir.
Vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın, tesliminden başlayarak bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri Sulh Hakimi tarafından açılır. Vasiyetname açılırken bilinen mirasçılar ve diğer ilgililer, açılması sırasında diledikleri takdirde hazır bulunmak üzere çağrılır ve okunur. (TMK.md.596) Noter tarafından düzenlenen ve vasiyetname niteliğinde olmayan belgeler hakkında sulh hakimince yapılacak herhangi bir işlem bulunmamaktadır. Mahkemece; sözü edilen belge ile ilgili yapılacak herhangi bir işlem bulunmaması nedeniyle, davanın reddine karar verilmesi gerekir. (Yar. 3. HD 2018/4824 E. 2019/1844 K., Yar. 3. HD 2016/15055 E. 2018/3611 K.
) Bütün bu nedenlerle ölünceye kadar bakım sözleşmesinin açılması talebinin reddine ve ölünceye kadar bakım sözleşme aslının noterliğe iadesine, yönelik karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İstinaf yoluna başvuran mirasçı
K1 istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece davaya konu olan, mirasçı müvekkili ile muris arasında noter huzurunda düzenlenen Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesini, ilk derece mahkemesi her ne kadar vasiyetname olarak nitelendirilemeyeceğinden bahisle bu sözleşme, vasiyetnamede olduğu gibi mahkeme açılıp okunmamış ve mirasçılara bilgi verilerek tapuda bu yönde işlem yapılabileceği hakkında ilam oluşturulmadığını, ancak mahkemenin bu hususta eksik incelemesi ve usule aykırı yönde karar verdiği kanaatinde olduklarını,
Sözleşmenin mahiyeti dikkate alındığında ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi, TMK’nın 527’nci maddesi gereğince olumlu miras sözleşmesi niteliğinde olduğunu, aynı zamanda TMK md. 545‘e göre ise miras sözleşmeleri şekil bakımından resmi vasiyetname gibi düzenlendiğini, bu hususlar çerçevesinde ölüme bağlı bir tasarruf olan bu sözleşme ile murisin ancak ölümü ve bakım şartı gerçekleştiğinde mirasçının hak kazanacağını, devamla bu ölüme bağlı tasarruf yolu vasiyetname gibi murisin son arzusu niteliğinde olduğunu, ölümden sonra hak kazandıran bu sözleşme şekil yönünden hazırlanış, denetlenmesi ve hazırlanış amacı yönünden resmi vasiyetname ile birebir aynı olduğundan bu tür bir ölüme bağlı tasarruf vasiyetnameden ayrıştırılmadan, vasiyetname olarak değerlendirilmesi gerektiğini, devamla bu sözleşmenin “ölümden sonra” ibaresi hazırlanış biçimi olarak bu sözleşmenin TMK ve ilgili maddesi gereğince ölüme bağlı tasarruf olarak vasiyetname niteliğinde olduğunun ortada olduğunu, yerel mahkeme bu ibareyi gözden kaçırmış ve eksik inceleme yaparak yanlış hüküm kurduğunu,
Yukarıda bahsi geçen davaya konu bu sözleşmeler Noterler tarafından ilgili mevzuat gereği vasiyetnamede de olduğu gibi işbu sözleşmeler mahkemelere gönderilerek, bu sözleşmenin açılarak mirasçılara okunması ve açıklanması talep edildiğini, ancak yerel mahkeme Tarsus 2. Noterliği tarafından gönderilen bu sözleşmeye vasiyetname usulleri gerçekleştirmeyerek iadesine karar verdiğini, usulen aynı amaç için ve aynı şekilde oluşan belgeler muhakeme yolu ile kanun maddelerine atıf yapılarak ilgili hususta karar verilmesi gerektiğini,
Bahse konu bu sözleşmenin ilgili mahkemelerde açılıp okunduğuyla ilgili emsal kararlarının mevcut olduğunu, tüm bu usuller esas alınarak dava konusu sözleşmenin de ilgili mahkemede açılıp okunması gerekirken aynı yöntem uygulanmadan anılan hükmün kurulduğunu, bu da eksik inceleme nedeniyle kararın bozulması gerektiğini,
Yukarıda ve yerel mahkeme dosyasında arz ve izah ettikleri ve resen dikkate alınacak gerekçelerle; yerel mahkeme kararı öncelikle kaldırılarak talebin kabulüne ve Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinin okunmasına aksi durumda yerel mahkemece yeniden yargılama yapılarak taleplerinin kabulü yönünde karar verilmesini, davanın yeniden görülmesi mümkün değilse, hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden karar verilmek üzere yerel mahkemeye gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER ve GEREKÇE:
Taraflar arasındaki dava, miras bırakan K8 tarafından Tarsus 2. Noterliği tarafından düzenleme şeklinde yapılan, 19/03/2019 tarih 3593 yevmiye nolu “Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi” başlıklı belgenin, vasiyetnamelere ilişkin hükümler uyarınca açılıp okunması istemine ilişkindir.
Somut olayda;
Noterlikçe 19/03/2019 tarih 3593 yevmiye nolu K8’a ait ölünceye kadar bakma sözleşmesi kapalı zarf içerisinde ilk derece mahkemesine gönderilerek açılıp okunması için ihbarda bulunulduğu, yerel mahkemece yapılan inceleme sonunda ölünceye kadar bakım sözleşmesinin açılması talebinin reddine ve ölünceye kadar bakım sözleşme aslının noterliğe iadesine karar verildiği, verilen kararın mirasçılardan K1 tarafından istinafa taşındığı görülmüştür.
Yargıtay 3.H.D.’nin 2018/4824Es.2019/1844Karar sayılı ilamında
; ”
Mahkemece; Babaeski Noterliği’nde düzenlenen belgenin, vasiyetname olduğu kabul edilerek açılıp okunmasına karar verilmiş; hüküm, mirasçılardan
K9 tarafından temyiz edilmiştir.
Vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın, tesliminden başlayarak bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri Sulh Hakimi tarafından açılır. Vasiyetname açılırken bilinen mirasçılar ve diğer ilgililer, açılması sırasında diledikleri takdirde hazır bulunmak üzere çağrılır ve okunur. (TMK.md.596)
Noter tarafından düzenlenen ve vasiyetname niteliğinde olmayan belgeler hakkında sulh hakimince yapılacak herhangi bir işlem bulunmamaktadır.
Somut olayda; Babaeski Noterliği’nde düzenlenen belge, ölünceye kadar bakma sözleşmesidir.
Hal böyle olunca, mahkemece; sözü edilen belge ile ilgili yapılacak herhangi bir işlem bulunmaması nedeniyle, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile vasiyetnamelerin açılıp okunmasına ilişkin hükümlere tabi tutulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir
.” gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.
”
TMK’nun 596. maddesi uyarınca; vasiyetnameler, bunu düzenleyen veya muhafaza eden görevliler tarafından, mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hakimine teslim edilir ve geçerli olup olmadığına bakılmaksızın teslimden başlayarak bir ay içinde bu yer sulh hakimi tarafından açılır ve ilgililere okunur. Noter tarafından düzenlenen ve vasiyetname niteliğinde olmayan belgeler hakkında sulh hakimince yapılacak herhangi bir işlem bulunmamaktadır.
Davada, Hafik Noterliği’nde düzenlenen belge, ölünceye kadar bakma sözleşmesidir. Buna göre, mahkemece; sözü edilen belge ile ilgili yapılacak herhangi bir işlem bulunmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken, vasiyetnamelerin açılıp okunmasına ilişkin hükümlere tabi tutulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.”
(Yargıtay 3.H.D. 2019/626 Es. 2019/1194Karar)
TMK’nun 596. maddesi uyarınca; vasiyetnameler, bunu düzenleyen veya muhafaza eden görevliler tarafından, mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hakimine teslim edilir ve geçerli olup olmadığına bakılmaksızın teslimden başlayarak bir ay içinde bu yer sulh hakimi tarafından açılır ve ilgililere okunur. Noter tarafından düzenlenen ve vasiyetname niteliğinde olmayan belgeler hakkında sulh hakimince yapılacak herhangi bir işlem bulunmamaktadır.
İlk derece mahkemesi kararı mirasçılardan K1 tarafından istinafa taşınmış ise de, mahkemece yapılan yargılamaya ve toplanan delillere göre davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Dosya içeriğine, toplanan delillere, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, HMK’nın 355. maddesi gereği istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve re’sen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesine ait kararda usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varıldığından, istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK.nun 353/1-b-1 bendi uyarınca esastan reddi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-
Tarsus 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 12/01/2021 tarih ve 2020/348 Esas, 2021/25 Karar sayılı, usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, mirasçı K1 vekilinin istinaf başvurusunun,
6100 Sayılı HMK’nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca,esastan REDDİNE,
2-
Mirasçı K1 vekilinin istinafı reddolunduğundan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken
80,70
TL istinaf karar harcından peşin alınan
59,30
TL harcın mahsubu ile bakiye
21,40 T
L harcın istinafa gelen mirasçı K1’den alınarak Hazine’ye irat kaydına,
3-
İstinaf eden tarafça yapılan istinaf yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,HMK’nın 333. maddesi uyarınca kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
4-
Dairemizce celse açılmadan gerekli inceleme yapıldığından taraflar leh ve aleyhine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
5-
Kararın yerel mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK’nın 362/1-ç maddesi uyarınca,
KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.14/10/2022
Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe