TMK Madde 750 Komşuluk işlerine katılma yükümü

Özet 1 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 750, taşınmaz malikinin komşuluk hukukundan doğan yetkilerin kullanılması için gerekli işlere ve giderlere kendi yararlanması oranında katılma yükümlülüğünü tek fıkra üzerinden düzenler ve komşuluk işbirliğinin maddî temelini ortaya koyar.

Resmi Metin

Katılma yükümlülüğü

Madde 750- Her taşınmaz maliki, komşuluk hukukundan doğan yetkilerin kullanılması için gerekli işlere ve bunların giderlerine, kendi yararlanması oranında katılmakla yükümlüdür.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, taşınmaz malikinin komşuluk hukukundan doğan yetkilerin kullanılması için gerekli işlere ve giderlere kendi yararlanması oranında katılma yükümlülüğünü tek fıkra üzerinden düzenler ve komşuluk işbirliğinin maddî temelini ortaya koyar. Tek fıkra her taşınmaz malikinin komşuluk hukukundan doğan yetkilerin kullanılması için gerekli işlere ve bunların giderlerine, kendi yararlanması oranında katılmakla yükümlü olduğunu hükme bağlar; iki tür katılma sayılmıştır: işlere katılma ve giderlere katılma. Katılma oranı eşit değil, kendi yararlanmasına göre belirlenir; daha çok yarar elde eden malikin daha çok katılma yükümlülüğü doğar. Bu yükümlülük yalnızca para gideri değil, bir kararın alınmasına katılma gibi diğer işleri de kapsar. Avukatlık pratiğinde komşuluk işine katılma uyuşmazlığında vekili müvekkilinin yararlanma oranını uzman raporuyla saptamalı, oran karşılığında üstlendiği gider tutarını belge ile gerekçelendirmelidir.

Gerekçe

Eski Kanunun 674 üncü maddesini karşılamaktadır.

Maddenin kenar başlığı İsviçre aslı olan 698 inci maddede “Giderlere katılma yükümlülüğü” şeklindedir. 1984 tarihli Öntasarının 669 uncu maddesinde de aynı kenar başlığı kullanılmaktadır. Oysa bu madde sadece giderlere değil, diğer bir işin yapılmasına katılmayı da düzenlemektedir. Bu nedenle kenar başlık hem giderlere hem de diğer işlere katılmayı kapsayacak şekilde, sadece “Katılma yükümlülüğü” şeklinde kaleme alınmıştır. Örneğin, gideri gerektirmediği halde, bir kararın alınmasına katılma da bir yükümlülüktür.

Madde kenar başlığı ile birlikte yeniden kaleme alınmıştır. Hüküm değişikliği yoktur.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 1.HD içtihatları

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2013/4292 K. 2013/7496 Bozma
Mülkiyet

Komşu parseller arasındaki sınırın toprak kayması nedeniyle bozulmasında, bozulma malikin eyleminden kaynaklanıyorsa onarım ve masraf ona ait olur; aksi halde masraf bakımından TMK m.750 hükmü gözetilir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Komşu parseldeki toprak kayması sonucu bozulan sınırın eski hale getirilmesinde onarım masrafının kime ait olacağı. Değerlendirme: Kayma davalının eyleminden kaynaklanıyorsa sınırın onarımını ve masrafını davalı üstlenir; aksi halde masraf bakımından TMK m.750 gözetilmelidir. Yerel mahkeme kaymanın kaynağını duraksamaya yer bırakmayacak şekilde araştırmadan karar vermiştir. Sonuç: Davalının temyiz itirazı yerinde görülerek hüküm BOZULMUŞTUR.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2014/19174 K. 2017/252 Bozma
Mülkiyet Usul

Her taşınmaz maliki, komşuluk hukukundan doğan yetkilerin kullanılması için gerekli işlere ve giderlere kendi yararlanması oranında katılmakla yükümlüdür. Komşunun yaptığı duvar nedeniyle taşınmazdan akan suların engellenmesinden doğan zarar da komşuluk hukukuna göre giderilir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Komşu malikin yaptığı duvar nedeniyle davacı taşınmazından akan suların engellenmesinden doğan zararın komşuluk hukuku ve TMK m.750 çerçevesinde giderilip giderilmeyeceği. Değerlendirme: İddia komşuluk hukuku kapsamında çözüme kavuşturulmalı; mahallinde yeniden keşif yapılarak duvar nedeniyle zarar doğup doğmadığı ve bu zararın ne şekilde giderileceği saptanmalıydı. Sonuç: Eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme nedeniyle hüküm bozulmuştur.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2011/9937 K. 2011/11721 Onama
Mülkiyet

Komşu taşınmaz malikleri, eşit biçimde yararlandıkları ortak hendek gibi tesislerin yapım masrafına TMK m.750 uyarınca eşit olarak katlanmakla yükümlü olup, masrafın tek tarafa yükletilmesi mümkün değildir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Komşu parseller arasında açılmasına karar verilen ortak hendeğin masrafının yalnızca davalıya yükletilmesinin, TMK m.750'deki katılma yükümlülüğüne uygun olup olmadığı. Değerlendirme: Tarafların hendekten eşit biçimde yararlanacakları ve hendeğin kadastro paftasında da gösterildiği gözetildiğinde, masrafın tek başına davalıya yükletilmesi anılan maddeye aykırıdır; ancak husus yeniden yargılamayı gerektirmemektedir. Sonuç: Hükmün 1. paragrafına masrafın taraflarca eşit biçimde karşılanması ibaresi eklenerek DÜZELTİLEREK ONANMASINA.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E. 2007/1587 K. 2007/3780 Bozma
Mülkiyet Usul

Taşınmazını işleyen veya üzerinde yapı yapan malik, komşu taşınmazın geçici ve zorunlu kullanımını gerektiren işler için (örneğin dış duvara ısı yalıtımı amacıyla iskele kurulması) komşunun katlanma yükümlülüğü bulunduğundan muarazanın giderilmesini isteyebilir.

Detaylı özeti gör

Hukuki mesele: Malikin, kendi binasının dış duvarına ısı yalıtımı yaptırabilmek için komşu taşınmaza geçici iskele kurması gerektiğinde, komşu malikin TMK m.750 uyarınca buna katlanma yükümlülüğünün bulunup bulunmadığı. Değerlendirme: Mahkeme, davacıların isteğini TMK m.750'ye uygun bularak muarazanın giderilmesine ve davanın kabulüne karar vermiş; Yargıtay bu yöndeki esas değerlendirmeyi yerinde görerek davalının temyiz itirazlarını reddetmiş, ancak re'sen gözetilmesi gereken karar ve ilam harcına hükmedilmemiş olmasını isabetsiz bulmuştur. Sonuç: Hüküm, yalnızca harç yönünden BOZULMASINA karar verilmiştir.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf) Kararları

Adana Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları

Adana BAM · İstinaf · 1. Hukuk Dairesi E. 2019/1150 K. 2019/1257 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Adana BAM, TMK m.750'deki katılma yükümlülüğü uyarınca her taşınmaz malikinin komşuluk hukukundan doğan giderlere kendi yararlanması oranında katılması gerektiğini belirterek, parsel maliki değişmişse yeni malikin davaya dahili ve giderlerin denkleştirilmesi gerektiğini saptadı.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Komşuluk hukukundan kaynaklanan muarazanın giderilmesi, eski hale getirme ve tazminat davasında ilk derece mahkemesi, davalının hafriyatı nedeniyle davacı parselinde oluşan zarar için eski hale getirme bedeline hükmetmiştir. Adana BAM, dava konusu parselin üçüncü kişiye devri karşısında taraf teşkili ile fedakarlığın denkleştirilmesi yönünden eksiklikler bulunduğunu belirterek kararı kaldırmıştır.

Adana BAM · İstinaf · 1. Hukuk Dairesi E. 2018/204 K. 2018/250 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Adana BAM, komşu hakkının TMK m.737 ila 750 arasında düzenlendiğini belirterek; m.750 uyarınca taşınmaz malikinin komşuluk hukukundan doğan giderlere kendi yararlanması oranında katılmakla yükümlü olduğunu eski hale getirme masraflarının paylaşımında esas aldı.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Taşkınlığın ve taşkınlık tehlikesinin giderilmesi, eski hale getirme ve tazminat davasında ilk derece mahkemesi davalı aleyhine eski hale getirme bedeline hükmetmiştir. Davalı, parseli sattığını ve düzenleme yapmadığını ileri sürerek istinafa başvurmuş; Adana BAM komşuluk hukuku ve fedakarlığın denkleştirilmesi yönünden uyuşmazlığı incelemiştir.

Adana BAM · İstinaf · 1. Hukuk Dairesi E. 2017/79 K. 2018/48 İstinaf Kabulü / Kaldırma

Komşuluk uyuşmazlığında istinat duvarı masraflarının tamamı davalıya yüklenemez; çekişme TMK 750 çerçevesinde hak ve nesafet kuralları ile tarafların kusur ve yararlanma oranları gözetilerek giderilir. Adana BAM, harç eksikliği nedeniyle kararı kaldırmıştır.

Detaylı özeti gör

Karar özeti: Komşuluk hukukuna dayalı muarazanın giderilmesi davasında davacı, davalının derin kazısı nedeniyle taşınmazında toprak kayması tehlikesi doğduğunu ileri sürmüş; ilk derece mahkemesi fore kazık maliyetinin taraflarca 1/2 oranında karşılanmasına karar vermiştir. Adana BAM, fore kazık değeri üzerinden nispi peşin (tamamlama) harcının alınmadığını, kararın infaza elverişli eda hükmü içermediğini ve katlanma oranının davalı kusuru gözetilerek yeniden değerlendirilmesi gerektiğini saptamıştır. Bu kamu düzenine ilişkin harç eksikliği nedeniyle davacı vekilinin istinaf başvurusu HMK 353/1-a/4 uyarınca kabul edilerek karar kaldırılmıştır.

Bölge Adliye Mahkemesi (istinaf) kararları bölgesel niteliktedir; bağlayıcı içtihat değildir, Yargıtay denetiminde değişebilir. Bilgilendirme amaçlıdır.

İlgili Hizmet

TMK 750, taşınmaz mülkiyeti ve mülkiyet hakkının kapsamı bakımından katılma yükümlülüğü hükümlerindendir.

taşınmaz mülkiyeti uyuşmazlıklarında hukuki danışmanlık

Bize WhatsApp'tan ulaşın!