TMK Madde 647 Miras paylaşmasında mirasbırakanın koyduğu kurallar

Özet 3 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 647, mirasbırakanın ölüme bağlı tasarrufuyla paylaşma ve pay kuralları koyma yetkisini ve mirasçıya özgülenen tereke malının vasiyet mi paylaştırma kuralı mı sayılacağını iki fıkra üzerinden düzenler.

Resmi Metin

Mirasbırakanın tasarrufu

Madde 647- (1) Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarrufuyla paylaşmanın nasıl yapılacağı ve payların nasıl oluşturulacağı hakkında kurallar koyabilir.

(2) Bu kurallar, mirasbırakan tarafından kastedilmemiş olan bir eşitsizlik hâlinde payların denkleştirilmesi olanağı saklı kalmak kaydıyla, mirasçılar için bağlayıcıdır.

(3) Aksini arzu ettiği tasarruftan anlaşılmadıkça, mirasbırakanın tereke malını bir mirasçıya özgülemesi, vasiyet olmayıp sadece paylaştırma kuralı sayılır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, mirasbırakanın ölüme bağlı tasarrufuyla paylaşma ve pay kuralları koyma yetkisini ve mirasçıya özgülenen tereke malının vasiyet mi paylaştırma kuralı mı sayılacağını iki fıkra üzerinden düzenler. Birinci fıkra mirasbırakanın ölüme bağlı tasarrufuyla paylaşmanın nasıl yapılacağı ve payların nasıl oluşturulacağı hakkında kurallar koyabileceğini hükme bağlar; mirasbırakanın iradesi paylaşma rejiminin temel kaynağıdır. İkinci fıkra bu kuralların, mirasbırakan tarafından kastedilmemiş bir eşitsizlik hâlinde payların denkleştirilmesi olanağı saklı kalmak kaydıyla mirasçılar için bağlayıcı olduğunu, aksini arzu ettiği tasarruftan anlaşılmadıkça mirasbırakanın tereke malını bir mirasçıya özgülemesinin vasiyet olmayıp sadece paylaştırma kuralı sayılacağını öngörür. Avukatlık pratiğinde mirasçı vekili tasarrufun paylaştırma kuralı mı vasiyet mi içerdiğini lafız ışığında değerlendirmeli, kastedilmemiş eşitsizlik iddiası ileri sürülecekse denkleştirme talebi açıkça dilekçeye yazılmalıdır.

Gerekçe

Eski Kanunun 587 inci maddesini karşılamaktadır.

Yürürlükteki maddenin “Müteveffanın şartları” şeklindeki kenar başlığı İsviçre Medeni Kanununun 608 inci maddesindeki aslına uygun olarak “Mirasbırakanın tasarrufu” şeklinde değiştirilmiştir.

Hüküm değişikliği yoktur. Arılaştırılmak suretiyle yeniden kaleme alınmıştır.

Mirasbırakan, paylaşmanın yöntemi, payların belirlenmesi, hangi tereke malının kime verileceği vb. konularda ölüme bağlı tasarruf yoluyla paylaşma kuralları koyabilir. Bu kurallar mirasçılar yönünden bağlayıcıdır. Ancak mirasbırakan öyle olmasını kastetmediği halde, koyduğu paylaşma kuralları mirasçılar arasında eşitsizlik doğuruyorsa, o takdirde eşitsizliği giderici denkleştirmeye başvurulacaktır. Mirasbırakan, belirli bir tereke malının belirli bir kişiye verilmesini öngörmüşse, bu vasiyet değil, paylaştırma kuralı sayılacaktır. Bu durumda, mirasçıya verilen bu malın değerine göre, gerektiğinde paylaşmanın gerçekleştirilebilmesi için denkleştirmeye de gidilecektir.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 7.HD içtihatları

Yargıtay 7.HD E. 2023/1671 K. 2024/2881 Onama

TMK m.647 uyarınca mirasbırakan paylaştırma kuralı koyabilirse de, mirasçıların paylaşmayı isteme hakkını süresiz ya da katlanılamayacak kadar uzun süre erteleyen kural geçersizdir; kurala bağlı seçim hakkı da paylaşmayı makul süreyi aşacak biçimde engelleyici yorumlanamaz.

Detaylı özeti gör

Muris, 1994 tarihli vasiyetnamesiyle bir mirasçıya saklı payının karşılığını para ya da taşınmaz olarak alma yönünde seçimlik hak tanıyan bir paylaştırma kuralı koymuş; davalı mirasçılar bu seçimlik hakkı yıllarca kullanmayınca davacı, hakkın kullandırılmasını, aksi hâlde para ödemenin seçilmiş sayıldığının tespitini istemiştir. İlk derece mahkemesi seçimlik hakkın makul süreyi aşacak şekilde ertelenemeyeceği gerekçesiyle davayı kabul etmiş, istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir. Yargıtay, TMK m.647 uyarınca mirasbırakanın paylaştırma kuralı koyabileceğini, ancak mirasçıların paylaşmayı isteme hakkını süresiz veya katlanılamayacak kadar uzun süre ortadan kaldıramayacağını belirtmiştir. Murisin 2009'da öldüğü ve ortaklığın giderilmesi davasının açılarak paylaşma sırasının geldiği gözetilerek, paylaştırma kuralına bağlı seçim hakkının paylaşmayı engelleyici biçimde yorumlanamayacağı sonucuna varılmıştır.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 647, miras hukuku kapsamında mirasbırakanın tasarrufu konusunu düzenler.

veraset ve tenkis davalarında profesyonel destek

Bize WhatsApp'tan ulaşın!