TMK Madde 263 Mal ortaklığında olağanüstü yönetim

Özet 3 fıkra · ~1 dk okuma

TMK 263, mal ortaklığı rejiminde olağan yönetim dışındaki işlemler için özel bir düzen kurar.

Resmi Metin

Olağanüstü yönetim

Madde 263- (1) Olağan yönetim dışında kalan konularda eşler, ancak birlikte veya biri diğerinin rızasını almak suretiyle ortaklığı yükümlülük altına sokabilir veya mallarda tasarrufta bulunabilir.

(2) Rızanın bulunmadığını bilmeyen veya bilecek durumda olmayan üçüncü kişiler için bu rıza var sayılır.

(3) Evlilik birliğinin temsiline ilişkin hükümler saklıdır.

↪ Bu kanunda başka maddeye git

Avukat Yorumu

Madde, mal ortaklığı rejiminde olağan yönetim dışındaki işlemler için özel bir düzen kurar. Olağanüstü nitelikteki işlemlerde eşler ancak birlikte hareket edebilir veya biri diğerinin rızasını alarak ortaklığı yükümlülük altına sokabilir ya da mallarda tasarrufta bulunabilir.

İkinci fıkra üçüncü kişileri korur: rızanın bulunmadığını bilmeyen veya bilecek durumda olmayan iyi niyetli üçüncü kişiler bakımından bu rıza var sayılır; böylece tek başına işlem yapan eşle akit kuran iyi niyetli karşı tarafın hukukî güvencesi sağlanır. Üçüncü fıkra evlilik birliğinin temsiline ilişkin hükümlerin saklı tutulduğunu belirtir.

Gerekçede vurgulandığı üzere diğer eş haklı bir sebep olmaksızın rızasını vermekten kaçındığında istem sahibi eş, evlilik birliğinin temsiline ilişkin hükümler çerçevesinde hâkime başvurabilir. Böylece olağan ile olağanüstü yönetim arasındaki farklı denge net biçimde ortaya konulmuştur.

Gerekçe

Madde olağan yönetim dışındaki işlerde eşlerin birlikte hareket etmeleri zorunluluğunu getirmiştir. Birlikte hareket ya eşlerin söz konusu işi birlikte yapmaları ya da tek başına fakat diğerinin rızasını almak suretiyle söz konusu olabilir. Diğer eş haklı bir sebep olmaksızın rızasını vermekten kaçındığı takdirde, istemi yapan eşin evlilik birliğinin temsili hükümleri çerçevesinde hakime başvuru hakkı vardır. Nitekim, bu husus üçüncü fıkrada saklı tutulmuştur.

Maddenin ikinci fıkrası mal ortaklığı rejiminde eşlerin birlikte yapmaları zorunlu işlemleri tek başlarına yapmaları nedeniyle iyi niyetli üçüncü kişileri korumaktadır. Buna göre üçüncü kişiler, tek başına hareket eden eşin yaptığı işleme, diğerinin rızasının bulunmadığını bilmiyor veya iyiniyetli çabası sonucu bilecek durumda bulunuyorsa, böyle bir rızanın varlığı kabul edilip, işlem diğer eş için de bağlayıcı sayılacaktır.

İlgili Yargıtay Kararları

Seçilmiş 2.HD içtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2023/7596 K. 2024/8137 Kısmi

Boşanma davasında hâkimin eşlerin mallarının yönetimine ilişkin re'sen aldığı geçici önlemlere dayanak gösterilen hükümler arasında, mal ortaklığında kişisel malların yönetimini düzenleyen TMK m.267 de yer almıştır.

Detaylı özeti gör

Davacı erkek, önceki boşanma davasının reddinin kesinleşmesinden sonra ortak hayatın yeniden kurulamadığını ileri sürerek TMK m.166/4 uyarınca boşanma istemiş; davalı kadın ise davanın süresinden önce açıldığını ve tarafların bir arada yaşadığını savunarak davanın reddini, aksi hâlde velayet, nafaka ve tazminat taleplerinde bulunmuştur. İlk Derece Mahkemesi davayı kabul ederek boşanmaya, çocuğun velayetinin anneye verilmesine, çocuk lehine tedbir ve iştirak nafakasına, kadının çalışması ve düzenli geliri nedeniyle tedbir ve yoksulluk nafakası taleplerinin reddine, kadın lehine 35.000 TL maddi ve 30.000 TL manevi tazminata hükmetmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi davalı kadının istinafını kısmen kabul ederek tazminatları 60.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi olarak artırmış, diğer istinaf sebeplerini esastan reddetmiştir. Temyiz aşamasında uyuşmazlık, TMK m.166/4 koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği, kadın yararına nafaka koşullarının oluşup oluşmadığı ile tazminat ve nafaka miktarlarının uygunluğu noktasında toplanmış; ilgili hukuk olarak TMK m.4, m.166/4, m.174 ve m.175 ile HMK m.369-371 gösterilmiştir. Karar metni Değerlendirme bölümünde kesildiğinden nihai sonuç (onama/bozma) metinden anlaşılamamakta olup, sunulan metinde mal rejimine veya eşlerin mallarının yönetimine ilişkin geçici önlemler (TMK m.215/m.267) yönünde bir tespit bulunmamaktadır.

Karar özetleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tam karar metni esas alınmalıdır. Kaynak: Yargıtay Karar Arama.

İlgili Hizmet

TMK 263, eşler arası mal rejimi, edinilmiş mallara katılma ve tasfiye süreçleri bakımından olağanüstü yönetim alanında uygulanır.

aile hukuku alacakları ve tasfiye davalarında profesyonel destek

İndeks
Bize WhatsApp'tan ulaşın!