İcbar suretiyle irtikapta icbar manevi cebir, başka bir deyişle manevi tazyiktir; bunun belirli bir şiddete ulaşması ve ciddi olması, mağdurun da baskıdan kolayca kurtulamaması gerekir, maddi cebir kullanılırsa fiil yağma suçunu oluşturur. Mağdurun iradesini baskı altında tutmaya elverişli her doğrudan veya dolaylı zorlayıcı hareket icbar kapsamındadır; ayrıca kamu görevlisinin nüfuzunu kötüye kullanması gerekir.
Detaylı özeti gör
Karar, 05.07.2012'de yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanun'un TCK m.250'de kurduğu yeni yapıyı iki değişiklik üzerinden açıklar. Birinci fıkraya eklenen cümleyle, kamu görevlisinin haksız tutum ve davranışları karşısında haklı işinin gereği gibi ya da vaktinde görülmeyeceğinden endişelenip kendini mecbur hissederek menfaat sağlayan kişi bakımından icbarın varlığı kabul edilmiştir. Eklenen dördüncü fıkra da menfaatin değeri ile mağdurun ekonomik durumuna göre cezada yarıya kadar indirim yapılabilmesini sağlamıştır. Manevi baskının elverişliliğini hâkim, somut olayın özellikleri ve nesnel şartlar ışığında takdir edecektir. Karar, birinci fıkradaki değişikliği aynı Kanun'la m.257/3'ün kaldırılmasıyla birlikte okuyarak, kamu görevlisinin görevi nedeniyle yarar sağladığı hâllerde artık yalnız rüşvet veya irtikap suçunun gündeme gelebileceği sonucuna ulaşır. İki suç arasındaki sınırı baskının derecesi çizer: telkin, öneri ve teşvik düzeyindeki davranışlar karşılığında sağlanan yarar rüşvet kapsamındadır.