Resmi Metin
Daha az cezayı gerektiren hal
Madde 249- Zimmet suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
TCK m.249, zimmet suçu (TCK m.247) bakımından cezada indirim öngören özel bir hafifletici haldir. Kamu görevlisinin görevi nedeniyle zilyetliği kendisine bırakılan malı zimmetine geçirmesi TCK m.247 uyarınca beş yıldan oniki yıla kadar hapisle cezalandırılır. TCK m.249 ise bu suçun konusunu oluşturan malın değerinin az olması durumunda devreye girer. Bu hal, malın sonradan iade edilmesine veya uğranılan zararın giderilmesine değil, yalnızca suç konusunun değerinin düşüklüğüne dayanır; ölçüt, failin davranışı değil, zimmete geçirilen malın ekonomik değeridir.
Değer azlığının kabulü halinde, TCK m.249 uyarınca verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilir. Bu indirim, hâkime alt ve üst sınır arasında takdir yetkisi tanır. Normun mantığı, korunan hukuki değere verilen zararın ve fiilin haksızlık içeriğinin, konusunu oluşturan malın değeri düşük olduğunda daha sınırlı kalmasıdır. Az değerdeki bir malın zimmete geçirilmesiyle ortaya çıkan haksızlık, temel cezanın öngördüğü ağırlıkla orantısız kalabileceğinden, kanun koyucu cezayı bu ölçüde hafifletmeyi uygun görmüştür.
Gerekçe
Suç konusu malın değerinin az olması durumunda da zimmet suçu oluşur. Ancak, bu durumlarda zimmet suçundan dolayı verilecek cezada belli bir oranda indirim öngörülmüştür. Söz konusu madde metninde bu indirimin oranı belirlenmiştir. Zimmete geçirilen malın değerinin çok az olması durumunda, bu tasarruf, hoşgörüyle karşılanabilir. Suç konusu malın değerinin çok düşük olmasına rağmen, bunun zimmete geçirilmesi bir haksızlık oluşturmakla beraber, fiilin ifade ettiği haksızlık muhtevası cezaya layık, cezayı gerektirici boyutta olmayabilir. Kullanma zimmeti de bazı durumlarda, gerek süre gerek biçim bakımından hoşgörüyle karşılanabilir.