TBK Madde 379 - Kullanım ödüncü: Tanımı

Kullanım ödüncü, ivazsız bir kullandırma ilişkisi kurar; ödünç alan yalnızca zilyetliği devralır, mülkiyet ödünç verende kalır. Uygulamada bir ilişkinin âriyet mi kira mı olduğu, karşılığın bulunup bulunmadığına göre belirlenir: en küçük bir bedel dahi kararlaştırılmışsa ilişki TBK m.299 vd. anlamında kiraya kayar ve kiracı lehine koruma hükümleri devreye girer. Aynen iade unsuru da belirleyicidir; teslim edilen şeyin kendisi kullanıldıktan sonra geri verilir. Bu yönüyle para veya tüketilebilen malın mülkiyetini karşı tarafa geçiren ve aynı nitelik ile miktarda iadeyi öngören tüketim ödüncünden (TBK m.386) kesin biçimde ayrılır; ikisini karıştırmak, faiz ve zamanaşımı bakımından yanlış sonuçlara götürür. Bir yakına aracın veya konutun bedelsiz bırakılması tipik örnektir. Sık rastlanan bir hata, bedelsiz kullandırmayı kendiliğinden karz saymak ya da giderleri düzenleyen TBK m.381 ile geri istemeyi düzenleyen TBK m.383 ve TBK m.384 hükümlerini gözden kaçırmaktır. Yazılı sözleşme olmasa da ilişki geçerlidir; ispatta teslim ve bedelsizlik somut delillerle ortaya konmalıdır.