Adana Avukat Saim İncekaş | Adana Boşanma Avukatı, Ceza Avukatı, Şirketler ve Miras Avukatı Adana Avukatlık Hizmetlerinde Güven ve Tecrübe HMK Madde 434 Tahkim: Sulh
HMK 434, tahkim yargılaması sırasında tarafların uyuşmazlık konusunda sulh olmaları hâlinde yargılamaya son verileceğini ve talep ahlâka veya kamu düzenine aykırı değilse sulhün hakem kararı olarak tespit edileceğini gösterir.
Resmi Metin
Sulh
Madde 434- (1) Tahkim yargılaması sırasında taraflar uyuşmazlık konusunda sulh olurlarsa, tahkim yargılamasına son verilir. Tarafların talebi, ahlâka veya kamu düzenine aykırı değilse ya da tahkime elverişli olan bir konuya ilişkin ise sulh, hakem kararı olarak tespit edilir.
↪ Bu kanunda başka maddeye git
Avukat Yorumu
Bu madde, tahkim yargılaması sürerken tarafların aralarındaki uyuşmazlık konusunda anlaşıp sulh olmaları hâlinde izlenecek yolu düzenler. Tek fıkradan oluşan hüküm iki sonuca bağlanmıştır: tarafların uyuşmazlık konusunda sulhe varması hâlinde tahkim yargılamasına son verilir; bunun yanında, sulhe ilişkin talebin ahlâka veya kamu düzenine aykırı olmaması ya da tahkime elverişli bir konuya ilişkin bulunması koşuluyla sulh, hakem kararı olarak tespit edilir. Böylece tarafların iradesiyle ulaşılan anlaşma, yargılamayı sona erdirmenin ötesinde, hakem kararı biçiminde de yüzeye çıkarılabilir.
Mekanik olarak hüküm, hakem heyetinin önündeki uyuşmazlığı tarafların kendi anlaşmalarıyla çözmelerine olanak tanır ve bu durumda yargılamanın devamına gerek kalmaz. Sulhün hakem kararı olarak tespit edilebilmesi metinde belirli bir denetim ölçütüne bağlanmıştır: talebin ahlâka veya kamu düzenine aykırı olmaması yahut tahkime elverişli bir konuya ilişkin olması aranır. Bu ölçüte uygun talepte sulh, hakem kararı niteliğiyle kayda geçirilerek tarafların anlaşması resmî bir karar formuna kavuşturulur; aykırılık hâlinde ise metin, sulhün bu şekilde tespitine cevaz vermez.
Gerekçe
Uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözümü, tarafların sulh olmasına engel değildir. Bu halde, tahkim yargılaması son bulacaktır. Sulh sözleşmesi, hakem veya hakemlerin uygun bulması halinde, hakem kararı şeklinde tespit ve icra edilebilir.
ADALET KOMİSYONU RAPORU
Tasarının 438 inci maddesinin görüşülmesi esnasında aşağıdaki gerekçelerle önerge verilmiştir.
” Tasarıdaki mevcut ikinci cümleden, tarafların sulh olmalarının hiçbir şart olmaksızın hakem tarafından uygun bulunması gerektiği gibi bir anlam çıkmaktadır. Ancak kural, hiçbir şarta bağlı olmaksızın sulhün mümkün olmasıdır. Borçlar Kanunundaki düzenlemeler de dikkate alınarak, ahlaka veya kamu düzenine aykırı durumlarda ya da tahkime elverişli olmayan konulara ilişkin olarak sulh yapılamayacaktır. Bu hususu vurgulamak bakımından ikinci cümle değiştirilmiştir.”
Gerekçe doğrultusunda maddenin birinci fıkrasının ikinci cümlesi değiştirilmiş ve madde teselsül nedeniyle 440 ıncı madde olarak kabul edilmiştir.
TBMM GENEL KURULU
TBMM Genel Kurulunda 5., 6., 7., 8., 9. ve 10. maddeler tasarı metninden çıkartılmış ve diğer maddeler buna göre teselsül ettirilmiştir.